احادیث درباره حقوق مؤمن

عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَبِي اَلْحَسَنِ صَاحِبِ اَلْعَسْكَرِ قَالَ : كَفَّارَةُ عَمَلِ اَلسُّلْطَانِ قَضَاءُ حَوَائِجِ اَلْإِخْوَانِ.

امام صادق علیه السّلام می فرماید:کفّارۀ کار کردن برای پادشاه بر آوردن حاجتهای برادران ایمانی است.

عَنْ أَحْمَدَ بْنِ جَعْفَرٍ اَلدِّهْقَانِ قَالَ : قَالَ رَجُلٌ لِأَبِي اَلْحَسَنِ اَلْعَسْكَرِيِّ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ كَيْفَ أَبُو دُلَفَ لَهُ أَرْبَعَةُ آلاَفِ قَرْيَةٍ وَ قَرْيَةٌ فَقَالَ لَهُ إِنَّهُ ضَافَ بِهِ مُؤْمِنٌ لَيْلَة فَزَوَّدَهُ جُلَّة مِنْ تَمْرٍ كَانَ فِيهَا أَرْبَعَةُ آلاَفِ تَمْرَةٍ وَ تَمْرَةٌ فَأَعْطَاهُ اَللَّهُ بِكُلِّ تَمْرَةٍ قَرْيَة .

احمد بن جعفر دهقان گوید:مردی به امام عسکری علیه السّلام عرض کرد:چگونه ابو دلف چهار هزار و یک قریه دارد؟امام فرمود:او یک شب مؤمنی را مهمان کرد و به عنوان توشۀ راه کیسه ای از خرما به او داد که در آن چهار هزار و یک خرما بود، خداوند هم به پاداش هر خرما یک قریه به او عطا فرمود.

قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ اَلْمُؤْمِنُ حَرَامٌ كُلُّهُ عِرْضُهُ وَ مَالُهُ وَ دَمُهُ.

رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله فرمود:همه چیز مؤمن محترم است، آبرویش، مالش و خونش.

عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ اَلْحُسَيْنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ عَنْ رَسُولِ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ قَالَ : يُحْشَرُ اَلنَّاسُ يَوْمَ اَلْقِيَامَةِ أَعْرَى مَا كَانُوا وَ أَجُوعَ مَا كَانُوا وَ أَعْطَشَ مَا كَانُوا فَمَنْ كَانَ كَسَا مُؤْمِنا ثَوْبا فِي دَارِ اَلدُّنْيَا كَسَاهُ اَللَّهُ مِنْ حُلَلِ اَلْجَنَّةِ وَ مَنْ كَانَ أَطْعَمَ مُؤْمِنا فِي دَارِ اَلدُّنْيَا أَطْعَمَهُ اَللَّهُ مِنْ ثِمَارِ اَلْجَنَّةِ وَ مَنْ كَانَ سَقَى مُؤْمِنا فِي دَارِ اَلدُّنْيَا شَرْبَة مِنْ ظَمَإٍ سَقَاهُ اَللَّهُ مِنَ اَلرَّحِيقِ اَلْمَخْتُومِ.

رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله می فرماید:روز قیامت مردم محشور می شوند در حالی که عریانتر از دنیا و گرسنه تر و تشنه تر از زمانی می باشند که در دنیا بودند، هر کس از آنان در دنیا به مؤمنی لباسی پوشانده خداوند او را از لباسهای بهشتی بپوشاند، و هر کس مؤمنی را در دنیا غذا داده خداوند از نعمتهای بهشتی نصیبش کند، و هر کسی در دنیا مؤمنی را سیراب نموده خداوند به او از شرابهای بهشتی بنوشاند.

عَنْ حَنَانِ بْنِ سَدِيرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ قَالَ : يَا سَدِيرُ تُعْتِقُ كُلَّ يَوْمٍ نَسَمَة قُلْتُ لاَ قَالَ فَكُلَّ شَهْرٍ قُلْتُ لاَ فَقَالَ كُلَّ سَنَةٍ قُلْتُ لاَ فَقَالَ سُبْحَانَ اَللَّهِ أَ مَا تَأْخُذُ بِيَدِ أَخِيكَ فِي اَللَّهِ فَتُدْخِلَهُ بَيْتَكَ فَتُطْعِمَهُ شُبْعَة فَوَ اَللَّهِ لَذَلِكَ أَفْضَلُ مِنْ عِتْقِ رَقَبَةٍ مِنْ وُلْدِ إِسْمَاعِيلَ .

امام باقر علیه السّلام فرمود:ای سدیر آیا هر روز بنده ای را آزاد می کنی؟گفتم:نه، فرمود:در هر ماه؟گفتم:نه، فرمود:در هر سال؟گفتم:نه، فرمود:سبحان اللّٰه، آیا دست برادر دینیت را به خاطر خدا نگرفته ای و به خانه ات نبرده ای و او را از غذا سیر ننموده ای؟بخدا قسم این کار از آزاد کردن بنده ای از نسل فرزندان اسماعیل علیه السّلام ثوابش بیشتر است.

عَنْ أَبِي اَلْمِقْدَامِ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : يَا أَبَا اَلْمِقْدَامِ لَأَنْ أُطْعِمَ رَجُلا مِنْ شِيعَتِي شُبْعَة أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ أَنْ أُطْعِمَ أُفُقا مِنَ اَلنَّاسِ قَالَ قُلْتُ كَمِ اَلْأُفُقُ قَالَ مِائَةُ أَلْفٍ .

امام باقر علیه السّلام فرمود:ای ابو مقدام سیر کردن مردی از شیعیانم برای من بهتر از سیر کردن افقی از مردم دیگر است، گفتم:افق چه مقدار است؟فرمود:صد هزار.

عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ اَلْحَذَّاءِ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ قَالَ : يَحِقُّ عَلَى اَلْمُؤْمِنِ لِلْمُؤْمِنِ اَلنَّصِيحَةُ.

امام باقر علیه السّلام فرمود:بر مؤمن است که خیر خواه برادر مؤمنش باشد.

عَنْ أَبِي حَمْزَةَ اَلثُّمَالِيِّ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : إِذَا قَالَ اَلْمُؤْمِنُ لِأَخِيهِ أُفٍّ خَرَجَ مِنْ وَلاَيَتِهِ وَ إِذَا قَالَ أَنْتَ عَدُوِّي فَقَدْ كَفَرَ أَحَدُهُمَا لِأَنَّهُ لاَ يَقْبَلُ اَللَّهُ مِنْ أَحَدٍ عَمَلا فِي تَثْرِيبٍ عَلَى مُؤْمِنٍ نَصِيحَة وَ لاَ يَقْبَلُ مِنْ مُؤْمِنٍ عَمَلا وَ هُوَ يُضْمِرُ فِي قَلْبِهِ عَلَى مُؤْمِنٍ سُوء وَ لَوْ كُشِفَ اَلْغِطَاءُ عَنِ اَلنَّاسِ فَنَظَرُوا إِلَى مَا وَصَلَ مَا بَيْنَ اَللَّهِ وَ بَيْنَ اَلْمُؤْمِنِ خَضَعَتْ لِلْمُؤْمِنِينَ رِقَابُهُمْ وَ تَسَهَّلَتْ لَهُمْ أُمُورُهُمْ وَ لاَنَتْ لَهُمْ طَاعَتُهُمْ.

امام باقر علیه السّلام فرمود:هر گاه مؤمن نسبت به برادر دینی اش اظهار انزجار نماید از دوستی او خارج شده.و هر گاه به او بگوید تو دشمن منی یکی از آن دو کافر شده، زیرا خداوند عمل کسی را که بعنوان خیر اندیشی مؤمنی را توبیخ نموده باشد نمی پذیرد، و از مؤمن هم عملی را قبول نمی کند در حالی که در دلش نسبت به مؤمن دیگر گمان بد باشد.و اگر حجابها از جلوی چشم مردم برداشته شود و ببینند آنچه را موجب اتصال بین خدا و مؤمن شده گردنهای آنان برای مؤمنین خاضع و فروتن می شود، و کارهای مؤمنین برای آنان آسان می گردد، و برای آنها اطاعت از مؤمنین سهل می شود.

عَنْ زُرَارَةَ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : إِنَّ أَقْرَبَ مَا يَكُونُ اَلْعَبْدُ مِنَ اَلْكُفْرِ أَنْ يُوَاخِيَ اَلرَّجُلَ عَلَى اَلدِّينِ فَيَحْفَظَ عَلَيْهِ عَثَرَاتِهِ وَ يُحْصِيَ عَلَيْهِ زَلاَّتِهِ لِيُعَنِّفَهُ يَوْما مَا.

نزدیکترین چیزی که بنده به کفر دارد؛ اینست که با شخصی عقد برادری در دین بسته باشد و لغزشهایش را بخاطر بسپارد و خطاهایش را شماره کند تا روزی به وسیلۀ آنها او را سرزنش نماید.

عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ مَنْ نَظَرَ إِلَى مُؤْمِنٍ نَظْرَة لِيُخِيفَهُ بِهَا أَخَافَهُ اَللَّهُ يَوْمَ لاَ ظِلَّ إِلاَّ ظِلُّهُ.

امام صادق علیه السّلام از رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله نقل می کند که فرمود:کسی که به مؤمنی نگاه ترسناک نماید، خداوند در آن روزی که بجز سایۀ او سایه ای نیست قیامت او را می ترساند.

عَنْ صَفْوَانَ اَلْجَمَّالِ قَالَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ مَنْ سَأَلَهُ أَخُوهُ اَلْمُؤْمِنُ حَاجَة مِنْ ضَرِّهِ فَمَنَعَهُ مِنْ سَعَةٍ وَ هُوَ يَقْدِرُ عَلَيْهَا مِنْ عِنْدِهِ أَوْ مِنْ عِنْدِ غَيْرِهِ حَشَرَهُ اَللَّهُ يَوْمَ اَلْقِيَامَةِ مَقْرُونَة يَدُهُ إِلَى عُنُقِهِ حَتَّى يَفْرُغَ اَللَّهُ مِنْ حِسَابِ اَلْخَلْقِ.

امام صادق علیه السّلام فرمود:اگر مؤمنی نیاز ضروریش را به برادر مؤمنش عرضه کند و او با توان بر آوردنش از بر آوردن حاجتش امتناع کند، حال بی واسطه و یا با واسطه؛ خداوند او را دست به گردن بسته در قیامت محشور می کند، تا از حساب مخلوقات فارغ شود.

عَنْ عَبْدِ اَلْمَلِكِ اَلنَّوْفَلِيِّ قَالَ : دَخَلْتُ عَلَى أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ أَبْلِغْ مَوَالِيَّ عَنِّي اَلسَّلاَمَ وَ أَخْبِرْهُمْ أَنِّي أَضْمَنُ لَهُمُ اَلْجَنَّةَ مَا خَلاَ سَبْعا مُدْمِنُ خَمْرٍ أَوْ مَيْسِرٍ أَوْ رَادٌّ عَلَى مُؤْمِنٍ أَوْ مُسْتَكْبِرٌ عَلَى مُؤْمِنٍ أَوْ مَنْ مَنَعَ مُؤْمِنا مِنْ حَاجَةٍ أَوْ مَنْ أَتَاهُ مُؤْمِنٌ فِي حَاجَةٍ فَلَمْ يَقْضِهَا لَهُ أَوْ مَنْ خَطَبَ إِلَيْهِ مُؤْمِنٌ فَلَمْ يُزَوِّجْهُ قَالَ قُلْتُ لاَ وَ اَللَّهِ لاَ يَرِدُ عَلَيَّ أَحَدٌ مِمَّنْ وَحَّدَ اَللَّهَ بِكَمَالِهِ كَائِنا مَنْ كَانَ فَأُخَلِّي بَيْنَهُ وَ…

عبد الملک نوفلی گوید:خدمت امام صادق علیه السّلام رسیدم، ایشان فرمود:به دوستانم سلام برسان و به آنها خبر بده که من بجز برای هفت گروه از آنان بهشت را بر ایشان ضمانت می کنم: کسی که دائم الخمر است، کسی که قمار باز است، کسی که سخن مؤمنی را رد کند، کسی که بر مؤمنی تکبر کند، کسی که مؤمنی را از حاجتش منع نماید، یا مؤمنی نزدش آمده و حاجتی دارد و او حاجتش را روا نسازد، یا مؤمنی به خواستگاری در خانه اش آمده و او دخترش را به تزویجش در نیاورد. عرض کردم:قسم بخدا، هر بندۀ موحّد کاملی که وجود داشته و نزد من آمده مالم را در اختیارش قرار داده ام، امام فرمود:راست گفتی، تو راستگویی، خداوند دلت را برای بندگی و ایمان امتحان نموده است.