احادیث امام باقر (ع)

سَأَلْتُ أَبَا جَعْفَرٍ ع عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ اِتَّقُوا اَللّهَ وَ كُونُوا مَعَ اَلصّادِقِينَ َالَ إِيَّانَا عَنَى .

برید گوید: از امام باقر علیه السلام در باره قول خدای عز و جل(120 سوره 9)«از خدا باک داشته باشید و با صادقان باشید»پرسیدم فرمود: مقصود ما هستیم.

وَ إِنَّ اَلرَّوْحَ وَ اَلرَّاحَةَ وَ اَلْفَلْجَ وَ اَلْعَوْنَ وَ اَلنَّجَاحَ وَ اَلْبَرَكَةَ وَ اَلْكَرَامَةَ وَ اَلْمَغْفِرَةَ وَ اَلْمُعَافَاةَ وَ اَلْيُسْرَ وَ اَلْبُشْرَى وَ اَلرِّضْوَانَ وَ اَلْقُرْبَ وَ اَلنَّصْرَ وَ اَلتَّمَكُّنَ وَ اَلرَّجَاءَ وَ اَلْمَحَبَّةَ مِنَ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ لِمَنْ تَوَلَّى عَلِيّاً وَ اِئْتَمَّ بِهِ وَ بَرِئَ مِنْ عَدُوِّهِ وَ سَلَّمَ لِفَضْلِهِ وَ لِلْأَوْصِيَاءِ مِنْ بَعْدِهِ حَقّاً عَلَيَّ أَنْ أُدْخِلَهُمْ فِي شَفَاعَتِي وَ حَقٌّ عَلَى رَبِّي تَبَارَكَ وَ تَعَالَى أَنْ يَسْتَجِيبَ لِي فِيهِمْ فَإِنَّهُمْ أَتْبَاعِي وَ مَنْ تَبِعَنِي فَإِنَّهُ مِنِّي…

امام باقر علیه السلام(از قول پیغمبر صلی الله علیه و آله چنان که مجلسی گوید)فرمود: همانا نسیم رحمت و آسودگی و پیروزی و کمک و کامیابی و برکت و بزرگواری و آمرزش و ایمنی و توانگری و مژده و رضوان و تقرب و یاری و توانایی و امید و دوستی خدای عز و جل، برای کسی است که علی را دوست بدارد. و اطاعتش کند و از دشمنش بیزاری جوید و بفضیلت او و جانشینانش معترف باشد، بر من است که ایشان را در شفاعتم در آورم و بر پروردگار-تبارک و تعالی-من است که شفاعت مرا نسبت بایشان بپذیرد، زیرا آنها پیرو منند و هر که پیروی من کند از آن من است.

كُنْتُ عِنْدَ أَبِي جَعْفَرٍ ع وَ دَخَلَ عَلَيْهِ اَلْوَرْدُ أَخُو اَلْكُمَيْتِ فَقَالَ جَعَلَنِيَ اَللَّهُ فِدَاكَ اِخْتَرْتُ لَكَ سَبْعِينَ مَسْأَلَةً مَا تَحْضُرُنِي مِنْهَا مَسْأَلَةٌ وَاحِدَةٌ قَالَ وَ لاَ وَاحِدَةٌ يَا وَرْدُ قَالَ بَلَى قَدْ حَضَرَنِي مِنْهَا وَاحِدَةٌ قَالَ وَ مَا هِيَ قَالَ قَوْلُ اَللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى فَسْئَلُوا أَهْلَ اَلذِّكْرِ إِنْ كُنْتُمْ لا تَعْلَمُون َنْ هُمْ قَالَ نَحْنُ قَالَ قُلْتُ عَلَيْنَا أَنْ نَسْأَلَكُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ عَلَيْكُمْ أَنْ تُجِيبُونَا قَالَ ذَاكَ إِلَيْنَا .

ابو بکر حضرمی گوید: خدمت امام باقر علیه السلام شرفیاب بودم که ورد برادر کمیت(که از شعرا معروف عرب و مداح اهل بیت است)وارد شد و عرضکرد: خدا مرا قربانت کند، هفتاد سوال حاضر کرده بودم که از شما بپرسم و اکنون یکی از آنها را هم بخاطر ندارم. (در اینجا این شعر با تصحیف مناسب است) گفته بودم چو بیایم غم دل با تو بگویم چه بگویم که غم از دل برود چون برت آیم حضرت فرمود: ای ورد یکی را هم بخاطر نداری؟ عرضکرد: چرا یکی از آنها بخاطرم آمد فرمود: آن چیست؟ عرضکرد، قول خدای تبارک و تعالی«اگر نمیدانید از اهل ذکر بپرسید»ایشان کیانند؟ فرمود: ما هستیم عرضکرد: بر ماست که از شما بپرسیم؟ فرمود: آری، عرضکردم: بر شماست که بما جواب گویید؟ فرمود: اختیار با ماست.

إِنَّ مَنْ عِنْدَنَا يَزْعُمُونَ أَنَّ قَوْلَ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فَسْئَلُوا أَهْلَ اَلذِّكْرِ إِنْ كُنْتُمْ لا تَعْلَمُون َنَّهُمُ اَلْيَهُودُ وَ اَلنَّصَارَى قَالَ إِذاً يَدْعُونَكُمْ إِلَى دِينِهِمْ قَالَ قَالَ بِيَدِهِ إِلَى صَدْرِهِ نَحْنُ أَهْلُ اَلذِّكْرِ وَ نَحْنُ اَلْمَسْئُولُونَ .

محمد بن مسلم بامام باقر علیه السلام: عرضکرد: همشهریان ما گمان کنند، قول خدای عز و جل«اگر نمیدانید از اهل ذکر بپرسید»اهل ذکر یهود و نصاری هستند، فرمود: بنا بر این آنها شما را بدین خود دعوت کنند سپس با دست بسینه اش اشاره کرد و فرمود: ما هستیم اهل ذکر و ما هستیم سوال شوندگان.

فِي قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ هَلْ يَسْتَوِي اَلَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَ اَلَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ إِنَّما يَتَذَكَّرُ أُولُوا اَلْأَلْبابِ قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ ع إِنَّمَا نَحْنُ اَلَّذِينَ يَعْلَمُون وَ اَلَّذِينَ لا يَعْلَمُون عَدُوُّنَا وَ شِيعَتُنَا أُولُوا اَلْأَلْبابِ وُّنَا وَ شِيعَتُنَا .

امام باقر علیه السلام راجع بقول خدای عز و جل(9-سوره 39)«آیا کسانی که دانند با کسانی که ندانند یکسانند، تنها خردمندان بیاد میگیرند»فرمود: ما هستیم کسانی که میدانند و آنها که نمیدانند دشمنان مایند و شیعیان ما خردمندانند.

فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَّ هَلْ يَسْتَوِي اَلَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَ اَلَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ إِنَّما يَتَذَكَّرُ أُولُوا اَلْأَلْبابِ قَالَ نَحْنُ اَلَّذِينَ يَعْلَمُون وَ عَدُوُّنَا اَلَّذِينَ لا يَعْلَمُون وَ شِيعَتُنَا أُولُوا اَلْأَلْبابِ شِيعَتُنَا .

و باز راجع باین آیه فرموده است: ما هستیم کسانی که میدانند و دشمنان ما نادانانند و شیعیان ما خردمندان.

فِي قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ ما يَعْلَمُ تَأْوِيلَهُ إِلاَّ اَللّهُ وَ اَلرّاسِخُونَ فِي اَلْعِلْمِ فَرَسُولُ اَللَّهِ ص أَفْضَلُ اَلرَّاسِخِينَ فِي اَلْعِلْمِ قَدْ عَلَّمَهُ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ جَمِيعَ مَا أَنْزَلَ عَلَيْهِ مِنَ اَلتَّنْزِيلِ وَ اَلتَّأْوِيلِ وَ مَا كَانَ اَللَّهُ لِيُنْزِلَ عَلَيْهِ شَيْئاً لَمْ يُعَلِّمْهُ تَأْوِيلَهُ وَ أَوْصِيَاؤُهُ مِنْ بَعْدِهِ يَعْلَمُونَهُ كُلَّهُ وَ اَلَّذِينَ لاَ يَعْلَمُونَ تَأْوِيلَهُ إِذَا قَالَ اَلْعَالِمُ فِيهِمْ بِعِلْمٍ فَأَجَابَهُمُ اَللَّهُ بِقَوْلِهِ يَقُولُونَ آمَنّا بِهِ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنا اَلْقُرْآنُ خَاصٌّ وَ عَامٌّ…

یکی از دو امام باقر یا صادق علیهما السلام راجع بقول خدای عز و جل(6-سوره 3)«و جز خدا و راسخون در علم تاویل قرآن را نمیدانند»فرمود: پیغمبر صلی الله علیه و آله بهترین راسخ در علم است. خدای عز و جل همه آنچه را از تنزیل(معنی مطابقی)و تاویل(معنی التزامی)نازل فرمود باو آموخته است، چیزی را که خدا تاویلش را باو نیاموخت بر او نازل نفرمود و اوصیا پس از وی هم تمام آن را میدانند، و کسانی که تاویل آن را نمیدانند(شیعیان)هر گاه عالمشان چیزی از روی علم بفرماید(ایمان می آورند و میپذیرند)چنانچه خدا ایشان را پذیرفته و فرموده است«میگویند ایمان آوردیم، همه قرآن از جانب پروردگار ماست»و قرآن خاص و عام و محکم و متشابه و ناسخ و منسوخ دارد و راسخون در علم همه را میدانند.

فِي هَذِهِ اَلْآيَةِ بَلْ هُوَ آياتٌ بَيِّناتٌ فِي صُدُورِ اَلَّذِينَ أُوتُوا اَلْعِلْمَ َأَوْمَأَ بِيَدِهِ إِلَى صَدْرِهِ .

ابو بصیر گوید: از امام باقر علیه السلام شنیدم که این آیه را قرایت میفرمود(48-سوره 29) «بلکه قرآن آیه هاییست روشن، در سینه کسانی که بآنها علم داده اند»و با دست اشاره بسینه خود فرمود.

فِي هَذِهِ اَلْآيَةِ بَلْ هُوَ آياتٌ بَيِّناتٌ فِي صُدُورِ اَلَّذِينَ أُوتُوا اَلْعِلْمَ ُمَّ قَالَ أَمَا وَ اَللَّهِ يَا أَبَا مُحَمَّدٍ مَا قَالَ بَيْنَ دَفَّتَيِ اَلْمُصْحَفِ قُلْتُ مَنْ هُمْ جُعِلْتُ فِدَاكَ قَالَ مَنْ عَسَى أَنْ يَكُونُوا غَيْرَنَا .

ابو بصیر گوید: امام باقر علیه السلام این آیه(48 سوره 29)را قرایت نمود و سپس فرمود: بخدا ای ابا محمد خدا نفرمود: قرآن آیه هاییست میان دو جلد قرآن(تا مردمی گویند قرآن که 134 - 2 حجت خداست بر ما، همین آیات میان دو جلد یعنی از صفحه اول تا صفحه آخر است و محتاج به امامی که آن را تفسیر کند نمیباشیم)عرض کردم: قربانت گردم کیانند ایشان؟ (دانشمندانی که حقایق قرآن در سینه آنهاست)فرمود: توقع میرود که جز ما چه اشخاصی باشند؟

سَأَلْتُ أَبَا جَعْفَرٍ ع عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ ثُمَّ أَوْرَثْنَا اَلْكِتابَ اَلَّذِينَ اِصْطَفَيْنا مِنْ عِبادِنا فَمِنْهُمْ ظالِمٌ لِنَفْسِهِ وَ مِنْهُمْ مُقْتَصِدٌ وَ مِنْهُمْ سابِقٌ بِالْخَيْراتِ بِإِذْنِ اَللّهِ َالَ اَلسَّابِقُ بِالْخَيْرَاتِ اَلْإِمَامُ وَ اَلْمُقْتَصِدُ اَلْعَارِفُ لِلْإِمَامِ وَ اَلظَّالِمُ لِنَفْسِهِ اَلَّذِي لاَ يَعْرِفُ اَلْإِمَامَ .

سالم گوید: از امام باقر علیه السلام پرسیدم راجع بقول خدای عز و جل(22 سوره 35) «آنگاه این کتاب را بکسانی که از میان بندگان خود انتخاب کرده ایم، بارث دادیم. بعضی از ایشان بخود ستم کنند و بعضی معتدلند و بعضی باذن خدا بسوی نیکیها شتابانند، »فرمود: شتابنده بسوی نیکها امامست و معتدل امام شناس است و ستمگر بخویش کسی است که امامرا نمیشناسد.

فِي قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِلْمُتَوَسِّمِين قَالَ هُمُ اَلْأَئِمَّةُ ع قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ ص اِتَّقُوا فِرَاسَةَ اَلْمُؤْمِنِ فَإِنَّهُ يَنْظُرُ بِنُورِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِي قَوْلِ اَللَّهِ تَعَالَى إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِلْمُتَوَسِّمِين

امام باقر علیه السلام در باره قول خدای عز و جل«برای باریک بینان در آن امر نشانه هاست» فرمود: ایشان ایمه علیهم السلام هستند. پیغمبر صلی الله علیه و آله فرمود: از زیرکی مومن پروا کنید، زیرا که او در پرتو نور خدای عز و جل مینگرد، خدای تعالی فرموده است«برای باریک بینان در آن امر نشانه هاست»

أَنَّهُ ذَكَرَ هَذِهِ اَلْآيَةَ فَسَيَرَى اَللّهُ عَمَلَكُمْ وَ رَسُولُهُ وَ اَلْمُؤْمِنُون َالَ هُوَ وَ اَللَّهِ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ ع .

امام باقر(ع)این آیه(105-سوره 9)را یاد نمود و فرمود: بخدا که آن مومن علی بن ابی طالب علیه السلام است.