قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ مَا سَلَبَ اَللَّهُ مُؤْمِنا كَرِيمَتَيْهِ إِلاَّ جَعَلَ اَللَّهُ عِوَضَهُ مِنْهَا اَلْجَنَّةَ .
امیر مؤمنان علیه السّلام فرمود:خداوند دیدگان هیچ مؤمنی را از او نگرفت مگر اینکه عوضش را بهشت قرار داد.
قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ اَلْعَمَى سِجْنٌ يَسْجُنُ اَللَّهُ فِي اَلْأَرْضِ بِهِ عَبْدَهُ مَا شَاءَ إِلَى مَتَى شَاءَ.
امیر مؤمنان علیه السّلام فرمود:کوری زندانی است که خداوند به واسطۀ آن هر بنده اش را که بخواهد در زمین زندانی می کند تا هر وقت بخواهد.
عَنْ رَجُلٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ : لَمَّا أُصِيبَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ بَعَثَنِي اَلْحَسَنُ إِلَى اَلْحُسَيْنِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ وَ هُوَ بِالْمَدَائِنِ فَلَمَّا قَرَأَ اَلْكِتَابَ قَالَ يَا لَهَا مِنْ مُصِيبَةٍ مَا أَعْظَمَهَا مَعَ أَنَّ رَسُولَ اَللَّهِ قَالَ مَنْ أُصِيبَ مِنْكُمْ بِمُصِيبَةٍ فَلْيَذْكُرْ مُصَابَهُ بِي فَإِنَّهُ لَنْ يُصَابَ بِمُصِيبَةٍ أَعْظَمَ مِنْهَا وَ صَدَقَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ .
مردی از پدرش نقل کند که گفت:هنگامی که امیر مؤمنان علیه السّلام ضربت خورد، امام حسن علیه السّلام مرا با نامه ای به مدائن نزد امام حسین علیه السّلام فرستاد، چون امام نامه را خواند فرمود:چه مصیبت بزرگی با اینکه رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله فرمود:هر کدام از شما مصیبت زده شد مصیبتهای مرا یاد کند، زیرا مصیبتی بزرگتر از مصیبتهای من نیست، و پیامبر صلّی اللّٰه علیه و آله درست فرمود.
قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ وُكِّلَ اَلرِّزْقُ بِالْحُمْقِ وَ وُكِّلَ اَلْحِرْمَانُ بِالْعَقْلِ وَ وُكِّلَ اَلْبَلاَءُ بِالْيَقِينِ وَ اَلصَّبْرِ.
حضرت علی علیه السّلام فرمود:رزق و روزی به حماقت و نابخردی سپرده شده، محرومیت به عقل سپرده شده و بلاء به یقین و صبر سپرده شده.
وَ قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ اَلصَّبْرُ صَبْرَانِ صَبْرٌ عِنْدَ اَلْمُصِيبَةِ حَسَنٌ جَمِيلٌ وَ أَحْسَنُ مِنْ ذَلِكَ اَلصَّبْرُ عِنْدَ مَا حَرَّمَ اَللَّهُ عَلَيْكَ وَ اَلذِّكْرُ ذِكْرَانِ ذِكْرُ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ عِنْدَ اَلْمُصِيبَةِ وَ أَفْضَلُ مِنْ ذَلِكَ ذِكْرُ اَللَّهِ عِنْدَ مَا حَرَّمَ اَللَّهُ عَلَيْكَ فَيَكُونُ حَاجِزا .
امیر المؤمنین علیه السّلام فرمود:صبر دو گونه است:صبر در برابر مصیبت که خوب و زیباست، و نیکوتر از آن صبر است که در برابر محرّمات خداوند است. و ذکر به دو گونه است:یاد خداوند عزّ و جل در هنگام مصیبت، و برتر از آن یاد خداست در برابر ارتکاب محرمات، تا اینکه از کار حرام مانع تو شود.
قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ اَلصَّبْرُ صَبْرَانِ صَبْرٌ عَلَى مَا تَكْرَهُ وَ صَبْرٌ عَلَى مَا تُحِبُّ وَ اَلصَّبِرُ مِنَ اَلْإِيمَانِ كَالرَّأْسِ مِنَ اَلْجَسَدِ وَ لاَ خَيْرَ فِي جَسَدٍ لاَ رَأْسَ مَعَهُ وَ لاَ فِي إِيمَانٍ لاَ صَبْرَ مَعَهُ.
امیر المؤمنین علیه السّلام فرمود:صبر دو گونه است:صبر بر آنچه که نمی پسندی و صبر بر آنچه که دوست داری، و صبر نسبت به ایمان مانند سر است نسبت به بدن، و بدنی که سر ندارد خیری در آن نیست، و ایمانی که صبر بهمراه ندارد خیری در آن نیست.
وَ قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ اَلتَّعْزِيَةُ تُورِثُ اَلْجَنَّةَ .
رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله فرمود:تسلیت گفتن موجب دخول به بهشت است.
جَاءَ أَعْمَى إِلَى رَسُولِ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ اُدْعُ اَللَّهَ أَنْ يَكْشِفَ بَصَرِي قَالَ إِنْ أَحْبَبْتَ أَنْ أَدْعُوَ فَعَسَى أَنْ يَكْشِفَ بَصَرَكَ وَ إِنْ شِئْتَ تَلْقَاهُ وَ لاَ حِسَابَ عَلَيْكَ فَقَالَ أَلْقَاهُ وَ لاَ حِسَابَ عَلَيَّ فَقَالَ رَسُولُ اَللَّهِ اَللَّهُ أَكْرَمُ مِنْ أَنْ يَسْلُبَ اِمْرَءا كَرِيمَتَيْهِ ثُمَّ يُعَذِّبَهُ .
مردی نابینا خدمت رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله رسید و عرض کرد:ای رسول خدا دعا کن چشمانم بینا شود.فرمود:اگر دوست داری دعا کنم تا چشمانت بینا شود، و اگر می خواهی به همین شکل خدا را بدون حساب و کتاب ملاقات کنی؟گفت:او را بدون حساب و کتاب ملاقات کنم، رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله فرمود:خداوند بزرگوارتر از آن است که دو چشم انسانی را بگیرد، سپس او را عذاب نماید.
عَنْ عَبْدِ اَللَّهِ بْنِ اَلْعَبَّاسِ قَالَ : أُهْدِيَ إِلَى اَلرَّسُولِ بَغْلَةٌ أَهْدَاهَا كِسْرَى لَهُ أَوْ قَيْصَرُ فَرَكِبَهَا اَلنَّبِيُّ فَأَخَذَ مِنْ شَعْرِهَا وَ أَرْدَفَنِي خَلْفَهُ ثُمَّ قَالَ يَا غُلاَمُ اِحْفَظِ اَللَّهَ يَحْفَظْكَ اِحْفَظِ اَللَّهَ تَجِدْهُ أَمَامَكَ تَعَرَّفْ إِلَى اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِي اَلرَّخَاءِ يَعْرِفْكَ فِي اَلشِّدَّةِ إِذَا سَأَلْتَ فَاسْأَلِ اَللَّهَ وَ إِذَا اِسْتَعَنْتَ فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ قَدْ مَضَى اَلْقَلَمُ بِمَا هُوَ كَائِنٌ فَلَوْ جَهَدَ اَلنَّاسُ أَنْ يَنْفَعُوكَ بِأَمْرٍ لَمْ يَكْتُبْهُ اَللَّهُ عَلَيْكَ لَمْ يَقْدِرُوا عَلَيْهِ فَإِنِ…
عبد اللّٰه بن عباس گفت:رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله بر قاطری که کسری یا قیصر به او پیش کش کرده بود سوار شد، سپس موی آن قاطر را گرفت و مرا پشت سر خود سوار نمود، و فرمود:ای جوان بیاد خدا باش تا خدا تو را حفظ کند، به یاد خدا باش تا همواره خدا را جلوی روی خود بینی، خدای عزّ و جل را در سستی ها و لغزشها بیاد آور تا خداوند تو را در سختیها اجابت و دستگیری کند، هر گاه سؤال کردی از خدا سؤال کن، و هر گاه طلب کمک کردی استعانت به خدا بجوی، که قلم تقدیر مشخّص نموده آنچه را باید انجام شود، اگر مردم کوشش کنند که به امری که خداوند مقدر نفرموده به تو نفعی برسانند قادر بر آن نخواهند بود. اگر می توانی که صبر نمائی به همراه یقین این کار را بکن، و اگر نمی توانی صبر کن که در صبر کردن بر آنچه بر تو سخت است خیر…
وَ قَالَ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ عَلَيْكَ بِالصَّبْرِ فِي جَمِيعِ أُمُورِكَ فَإِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ بَعَثَ مُحَمَّدا فَأَمَرَهُ بِالصَّبْرِ وَ اَلرِّفْقِ فَقَالَ وَ اِصْبِرْ عَلىٰ مٰا يَقُولُونَ وَ اُهْجُرْهُمْ هَجْرا جَمِيلا وَ ذَرْنِي وَ اَلْمُكَذِّبِينَ أُولِي اَلنَّعْمَةِ : وَ قَالَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى اِدْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ فَإِذَا اَلَّذِي بَيْنَكَ وَ بَيْنَهُ عَدٰاوَةٌ كَأَنَّهُ وَلِيٌّ حَمِيمٌ وَ مٰا يُلَقّٰاهٰا إِلاَّ اَلَّذِينَ صَبَرُوا وَ مٰا يُلَقّٰاهٰا إِلاّٰ ذُو حَظٍّ عَظِيمٍ : فَصَبَرَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ حَتَّى نَالُوهُ بِالْعَظَائِمِ وَ رَمَوْهُ…
امام صادق علیه السّلام فرمود:تو را سفارش می کنم که در کارت صبر پیشه کنی، خداوند عزّ و جل حضرت محمّد صلّی اللّٰه علیه و آله را مبعوث کرد و او را به صبر و نرمش امر فرمود.و فرموده: صبر کن بر آنچه می گویند و به خوشی از آنها کناره کن، مرا با نعمت خوارگانی که تو را تکذیب کنند واگذار . و نیز فرمود: دفاع کن بدان چه نیکوتر است نسبت به بدی، تا به ناگاه آنکه میان تو و او دشمنی است گویا دوستی صمیمی شود، و بر نخورند به آن بجز آن کسانی که صبر کردند و بر نخورد به آن مگر صاحب بهرۀ فراوان . رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله صبر کرد به حدّی که به او وصله های بزرگی چسباندند مانند ساحر، مجنون، کذّاب و او را به آنها متهم کردند، همه را به سختی تحمل نمود، و خداوند عزّ و جل این آیه را نازل فرمود: به تحقیق می دانم که…
عَنْ عَلِيِّ بْنِ اَلْحُسَيْنِ عَلَيْهِمَا اَلسَّلاَمُ قَالَ : مَا مِنْ عَبْدٍ مُؤْمِنٍ تَنْزِلُ بِهِ بَلِيَّةٌ فَيَصْبِرُ ثَلاَثا لاَ يَشْكُو إِلَى أَحَدٍ إِلاَّ كَشَفَ اَللَّهُ عَنْهُ.
امام سجاد علیه السّلام فرمود:هیچ بندۀ مؤمنی در مقابل مصیبتها سه روز صبر نکرد و به کسی شکایت ننمود، بجز آنکه خداوند گرفتاریش را بر طرف کند.
عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : مَا مِنْ عَبْدٍ أُعْطِيَ قَلْبا شَاكِرا وَ لِسَانا ذَاكِرا وَ جَسَدا عَلَى اَلْبَلاَءِ صَابِرا وَ زَوْجَة صَالِحَة إِلاَّ وَ قَدْ أُعْطِيَ خَيْرَ اَلدُّنْيَا وَ اَلْآخِرَةِ.
امام باقر علیه السّلام فرمود:به هیچ بنده ای دل شکرگزار و زبان ذکرکننده و بدن صبرکننده در مقابل سختیها و زن پارسا داده نشد، مگر اینکه خیر دنیا و آخرت به او داده شد.