إِنَّ اَللَّهَ مَثَّلَ لِي أُمَّتِي فِي اَلطِّينِ وَ عَلَّمَنِي أَسْمَاءَهُمْ كَمَا عَلَّمَ آدَمَ اَلْأَسْماءَ كُلَّها فَمَرَّ بِي أَصْحَابُ اَلرَّايَاتِ فَاسْتَغْفَرْتُ لِعَلِيٍّ وَ شِيعَتِهِ إِنَّ رَبِّي وَعَدَنِي فِي شِيعَةِ عَلِيٍّ خَصْلَةً قِيلَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ وَ مَا هِيَ قَالَ اَلْمَغْفِرَةُ لِمَنْ آمَنَ مِنْهُمْ وَ أَنْ لاَ يُغَادِرَ مِنْهُمْ صَغِيرَةً وَ لا كَبِيرَةً لَهُمْ تَبَدُّلُ اَلسَّيِّئَاتِ حَسَنَاتٍ .
امام صادق علیه السلام فرمود: همانا رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: خدا امت مرا در عالم طینت برایم مجسم کرد، و نامهای ایشان را بمن آموخت، چنان که همه نامها را بآدم آموخت، آنگاه پرچمداران(خلفا و زمامداران)بر من گذشتند. من برای علی و شیعیانش آمرزش خواستم، و پروردگارم یک مطلب را در باره شیعیان علی بمن وعده داد، عرض شد: یا رسول الله، آن مطلب چیست؟ فرمود: آمرزش برای ایمان آورندگانشان، و درگذشت از گناهان، برای کوچک و بزرگشان، و اینکه تبدیل گناه بحسنه و ثواب(که در آیه شریفه / یبدل الله سییاتهم حسنات / است)برای آنها باشد.
يَا عَلِيُّ إِنَّ مِنَ اَلْيَقِينِ أَنْ لاَ تُرْضِيَ أَحَداً بِسَخَطِ اَللَّهِ وَ لاَ تَحْمَدَ أَحَداً بِمَا آتَاكَ اَللَّهُ وَ لاَ تَذُمَّ أَحَداً عَلَى مَا لَمْ يُؤْتِكَ اَللَّهُ فَإِنَّ اَلرِّزْقَ لاَ يَجُرُّهُ حِرْصُ حَرِيصٍ وَ لاَ تَصْرِفُهُ كَرَاهَةُ كَارِهٍ إِنَّ اَللَّهَ بِحُكْمِهِ وَ فَضْلِهِ جَعَلَ اَلرَّوْحَ وَ اَلْفَرَحَ فِي اَلْيَقِينِ وَ اَلرِّضَا وَ جَعَلَ اَلْهَمَّ وَ اَلْحَزَنَ فِي اَلشَّكِّ وَ اَلسَّخَطِ يَا عَلِيُّ إِنَّهُ لاَ فَقْرَ أَشَدُّ مِنَ اَلْجَهْلِ وَ لاَ مَالَ أَعْوَدُ مِنَ اَلْعَقْلِ وَ لاَ وَحْدَةَ أَوْحَشُ مِنَ اَلْعُجْبِ وَ لاَ مُظَاهَرَةَ أَحْسَنُ مِنَ…
آنچه از پیامبر گرامی صلی الله علیه و آله در همین زمینه ها(اخلاق و حکمت و غیره)روایت شده است. - سفارش پیامبر صلی الله علیه و آله به امیر المومنین علیه السلام -ای علی همانا یکی از نشانه های یقین این است که هیچ کس را با به خشم آوردن خداوند خشنود نسازی و به واسطه چیزی که خدا به تو داده است، هیچ کس را نستایی و برای چیزی که خدا به تو نداده است، هیچ کس را ملامت نکنی؛ زیرا نه حرص زدن آزمندی، روزی را می رساند و نه ناخوشایندی شخص بی میل، آن را از او باز می دارد. به درستی که خداوند به فضل و حکم خویش، نشاط و شادمانی را در یقین و خشنودی قرار داده و غم و اندوه را در شک و خشم نهاده است. ای علی همانا هیچ فقری سخت تر از جهل و هیچ مالی سودمندتر از عقل و هیچ تنهایی ای وحشت انگیزتر از خود بزرگ بینی و هیچ…
قَالَ أَخْبِرْنِي عَنِ اَلْعَقْلِ مَا هُوَ وَ كَيْفَ هُوَ وَ مَا يَتَشَعَّبُ مِنْهُ وَ مَا لاَ يَتَشَعَّبُ وَ صِفْ لِي طَوَائِفَهُ كُلَّهَا فَقَالَ رَسُولُ اَللَّهِ ص إِنَّ اَلْعَقْلَ عِقَالٌ مِنَ اَلْجَهْلِ وَ اَلنَّفْسَ مِثْلُ أَخْبَثِ اَلدَّوَابِّ فَإِنْ لَمْ تُعْقَلْ حَارَتْ فَالْعَقْلُ عِقَالٌ مِنَ اَلْجَهْلِ وَ إِنَّ اَللَّهَ خَلَقَ اَلْعَقْلَ فَقَالَ لَهُ أَقْبِلْ فَأَقْبَلَ وَ قَالَ لَهُ أَدْبِرْ فَأَدْبَرَ فَقَالَ اَللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى وَ عِزَّتِي وَ جَلاَلِي مَا خَلَقْتُ خَلْقاً أَعْظَمَ مِنْكَ وَ لاَ أَطْوَعَ مِنْكَ بِكَ أُبْدِأُ وَ بِكَ أُعِيدُ لَكَ اَلثَّوَابُ وَ عَلَيْكَ…
در ضمن یک حدیث طولانی آمده است که راهبی به نام شمعون بن لاوی از نواده گان یهودا-که این یهودا خود از حواریان حضرت عیسی علیه السلام بود-پرسش های بسیاری از پیامبر صلی الله علیه و آله پرسید و حضرت به تمام آن پرسشها، پاسخ گفت تا اینکه آن راهب به پیامبر صلی الله علیه و آله ایمان آورد و نبوتش را تصدیق کرد و ما همان اندازه که مورد نیاز است از این حدیث نقل می کنیم. -از آن جمله شمعون راهب پرسید: به من بگو عقل چیست و چگونه است و چه چیز از آن منشعب می شود و چه چیز منشعب نمی شود و اقسام و انواع عقل را برایم توصیف نما؟ پس رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: همانا عقل زانوبندی است بر نادانی و نفس اماره مانند پلیدترین جانوران است که اگر پایش بسته نشود، بیراهه می رود و سرگردان می شود، پس عقل زانوبند نادانی…
إِنَّ أَهْلَ اَلْقُرْآنِ فِي أَعْلَى دَرَجَةٍ مِنَ اَلْآدَمِيِّينَ مَا خَلاَ اَلنَّبِيِّينَ وَ اَلْمُرْسَلِينَ وَ لاَ تَسْتَضْعِفُوا أَهْلَ اَلْقُرْآنِ وَ حُقُوقَهُمْ فَإِنَّ لَهُمْ مِنَ اَللَّهِ لَمَكَاناً.
امام صادق علیه السلام از پدرش علیه السلام روایت نموده که پیامبر خدا صلی الله علیه و آله فرمود: اهل قرآن فرازمندترین درجه آدمیان را پس از پیامبران و فرستادگان دارا هستند، پس اهل قرآن و حقوق آنان را کوچک و اندک نشمارید؛ زیرا آنان را از جانب خدا جایگاهی فرازمند باشد
مَنْ قَرَأَ أَلْهاكُمُ اَلتَّكاثُرُ عِنْدَ اَلنَّوْمِ وُقِيَ مِنْ فِتْنَةِ اَلْقَبْرِ.
امام صادق علیه السلام روایت نموده که پیامبر خدا صلی الله علیه و آله فرمود: هر که سوره تکاثر را هنگام خواب تلاوت کند از فتنه و عذاب قبر در امان ماند
مَنْ سَلَكَ طَرِيقاً يَطْلُبُ فِيهِ عِلْماً سَلَكَ اَللَّهُ بِهِ طَرِيقاً إِلَى اَلْجَنَّةِ وَ إِنَّ اَلْمَلاَئِكَةَ لَتَضَعُ أَجْنِحَتَهَا لِطَالِبِ اَلْعِلْمِ رِضًى بِهِ وَ إِنَّهُ يَسْتَغْفِرُ لِطَالِبِ اَلْعِلْمِ مَنْ فِي اَلسَّمَاوَاتِ وَ مَنْ فِي اَلْأَرْضِ حَتَّى اَلْحُوتُ فِي اَلْبَحْرِ وَ فَضْلُ اَلْعَالِمِ عَلَى اَلْعَابِدِ كَفَضْلِ اَلْقَمَرِ عَلَى سَائِرِ اَلنُّجُومِ لَيْلَةَ اَلْبَدْرِ وَ إِنَّ اَلْعُلَمَاءَ وَرَثَةُ اَلْأَنْبِيَاءِ وَ إِنَّ اَلْأَنْبِيَاءَ لَمْ يُوَرِّثُوا دِينَاراً وَ لاَ دِرْهَماً وَ لَكِنْ وَرَّثُوا اَلْعِلْمَ فَمَنْ أَخَذَ مِنْهُمْ أَخَذَ بِحَظٍّ وَافِرٍ.
امام صادق علیه السلام از پدرانش علیهم السلام روایت نموده که پیامبر خدا صلی الله علیه و آله فرمود: هر که راهی را پوید که در آن دانشی جوید خداوند راهی به بهشت برای او گشاید که در آن گام نهد و به راستی، فرشتگان به سبب خرسندی از جوینده دانش بال های خویش را برای او فرو نهند و همانا هر آن کس که در آسمان و زمین است بر جوینده دانش آمرزش جوید، حتی ماهی در دریا. و برتری دانشمند بر عبادت پیشه همچون برتری ماه در شب چهارده بر دیگر ستارگان است. و به راستی، دانشمندان میراث داران پیامبرانند و پیامبران دینار و درهمی به ارث ننهند ولی دانش را به ارث گذارند؛ پس هر که دانشی از آنان برگیرد ثمری فراوان برگرفته است.
إِنَّ رَجُلاً أَتَى اَلنَّبِيَّ ص فَقَالَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ ص إِنِّي جَعَلْتُ ثُلُثَ صَلاَتِي لَكَ فَقَالَ لَهُ خَيْراً فَقَالَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ ص إِنِّي جَعَلْتُ نِصْفَ صَلاَتِي لَكَ فَقَالَ ذَلِكَ أَفْضَلُ قَالَ قَدْ جَعَلْتُ كُلَّ صَلاَتِي لَكَ قَالَ إِذاً يَكْفِيَكَ اَللَّهُ مَا أَهَمَّكَ مِنْ أَمْرِ دُنْيَاكَ وَ آخِرَتِكَ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ أَصْلَحَكَ اَللَّهُ كَيْفَ يَجْعَلُ صَلاَتَهُ لَهُ قَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ ع لاَ يَسْأَلُ اَللَّهَ شَيْئاً إِلاَّ بَدَأَ بِالصَّلاَةِ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ .
امام صادق علیه السلام فرمود: مردی نزد پیامبر خدا صلی الله علیه و آله آمد و عرض کرد: ای پیامبر خدا همانا من یک سوم دعای خویش را ویژه شما قرار دادم. آن حضرت صلی الله علیه و آله فرمود: نیک است. آن مرد عرض کرد: ای پیامبر خدا همانا من نیمی از دعایم را از آن شما قرار دادم. فرمود: این فضیلت مندتر است. آن مرد عرض کرد: ای پیامبر خدا همانا من همه دعایم را ویژه شما داشتم. فرمود: در این صورت خداوند خواسته های مهم دنیا و آخرت تو را تامین می نماید. پس مردی به امام صادق علیه السلام عرض کرد: خدا تو را خیر دهد چگونه دعای خویش را برای پیامبر صلی الله علیه و آله قرار داده است؟ امام علیه السلام فرمود: از خدا چیزی درخواست ننموده جز آنکه به صلوات بر محمد و آل محمد آغاز نموده است.
أَتَى اَلنَّبِيَّ ص رَجُلٌ يُقَالُ لَهُ شَيْبَةُ اَلْهُذَلِيُّ فَقَالَ لَهُ يَا نَبِيَّ اَللَّهِ إِنِّي شَيْخٌ كَبِيرٌ قَدْ كَبِرَتْ سِنِّي وَ ضَعُفَتْ قُوَّتِي عَمَّا كَانَ تَعَوَّدْتُهُ نَفْسِي مِنْ صَلاَةٍ وَ صِيَامٍ وَ حَجٍّ وَ جِهَادٍ فَعَلِّمْنِي يَا رَسُولَ اَللَّهِ كَلاَماً يَنْفَعُنِي اَللَّهُ بِهِ وَ خَفِّفْ عَلَيَّ يَا رَسُولَ اَللَّهِ فَقَالَ أَعِدْ فَأَعَادَ ثَلاَثَ مَرَّاتٍ فَقَالَ لَهُ اَلنَّبِيُّ ص مَا حَوْلَكَ شَجَرَةٌ وَ لاَ مَدَرَةٌ إِلاَّ قَدْ بَكَتْ مِنْ رَحْمَتِكَ فَإِذَا صَلَّيْتَ اَلصُّبْحَ فَقُلْ عَشْرَ مَرَّاتٍ ;سُبْحَانَ اَللَّهِ اَلْعَظِيمِ وَ بِحَمْدِهِ وَ لاَ…
امام باقر علیه السلام فرمود: مردی به نام شیبه هذلی نزد پیامبر صلی الله علیه و آله آمد و عرض کرد: ای پیامبر خدا من پیر مردی سالخورده ام و توان به جا آوردن نماز و روزه و حج و جهاد را که انجام می دادم از دست داده ام. ای پیامبر خدا مرا سخنی آموز که خداوند مرا به آن پاداش دهد و بر من آسان باشد. آن حضرت صلی الله علیه و آله فرمود: سخنت را دیگر بار بازگو؛ پس او سه بار سخنش را تکرار کرد. پیامبر صلی الله علیه و آله فرمود: هیچ درخت و کلوخی پیرامون تو باقی نماند جز آنکه از سر دلسوزی بر تو گریست، چون نماز صبح را به جا آوردی ده بار بگو: «سبحان الله العظیم و بحمده و لا حول و لا قوه الا بالله العلی العظیم»که به راستی، خدای گرامی و بزرگ تو را از کوری و دیوانگی و جذام و تهیدستی و ویرانی خانه برکنار دارد…
إِنَّ أَسْرَعَ اَلْخَيْرِ ثَوَاباً اَلْبِرُّ وَ إِنَّ أَسْرَعَ اَلشَّرِّ عِقَاباً اَلْبَغْيُ وَ كَفَى بِالْمَرْءِ عَيْباً أَنْ يَنْظُرَ مِنَ اَلنَّاسِ إِلَى مَا يَعْمَى عَنْهُ مِنْ نَفْسِهِ أَوْ يُعَيِّرَ اَلنَّاسَ مَا لاَ يَسْتَطِيعُ تَرْكَهُ أَوْ يُؤْذِيَ جَلِيسَهُ بِمَا لاَ يَعْنِيهِ.
امام صادق از پدرش علیهما السلام روایت نموده که پیامبر خدا صلی الله علیه و آله فرمود: به راستی، زود پاداش ترین کار خیر، نیکی به دیگران است و زود کیفرترین بدی، ستم است و در عیب مرد همین بس که عیب هایی را که خود نیز داراست در مردم ببیند و در خویش چشم بر هم نهد، یا مردم را بر چیزی سرزنش کند که خود توان ترک آن کار را ندارد یا همنشین خویش را با آنچه که به او مربوط نیست بیازارد.
وَ قَالَ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ عَلَيْكَ بِالصَّبْرِ فِي جَمِيعِ أُمُورِكَ فَإِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ بَعَثَ مُحَمَّدا فَأَمَرَهُ بِالصَّبْرِ وَ اَلرِّفْقِ فَقَالَ وَ اِصْبِرْ عَلىٰ مٰا يَقُولُونَ وَ اُهْجُرْهُمْ هَجْرا جَمِيلا وَ ذَرْنِي وَ اَلْمُكَذِّبِينَ أُولِي اَلنَّعْمَةِ : وَ قَالَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى اِدْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ فَإِذَا اَلَّذِي بَيْنَكَ وَ بَيْنَهُ عَدٰاوَةٌ كَأَنَّهُ وَلِيٌّ حَمِيمٌ وَ مٰا يُلَقّٰاهٰا إِلاَّ اَلَّذِينَ صَبَرُوا وَ مٰا يُلَقّٰاهٰا إِلاّٰ ذُو حَظٍّ عَظِيمٍ : فَصَبَرَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ حَتَّى نَالُوهُ بِالْعَظَائِمِ وَ رَمَوْهُ…
امام صادق علیه السّلام فرمود:تو را سفارش می کنم که در کارت صبر پیشه کنی، خداوند عزّ و جل حضرت محمّد صلّی اللّٰه علیه و آله را مبعوث کرد و او را به صبر و نرمش امر فرمود.و فرموده: صبر کن بر آنچه می گویند و به خوشی از آنها کناره کن، مرا با نعمت خوارگانی که تو را تکذیب کنند واگذار . و نیز فرمود: دفاع کن بدان چه نیکوتر است نسبت به بدی، تا به ناگاه آنکه میان تو و او دشمنی است گویا دوستی صمیمی شود، و بر نخورند به آن بجز آن کسانی که صبر کردند و بر نخورد به آن مگر صاحب بهرۀ فراوان . رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله صبر کرد به حدّی که به او وصله های بزرگی چسباندند مانند ساحر، مجنون، کذّاب و او را به آنها متهم کردند، همه را به سختی تحمل نمود، و خداوند عزّ و جل این آیه را نازل فرمود: به تحقیق می دانم که…
قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ ص لِلْمُؤَذِّنِ فِيمَا بَيْنَ اَلْأَذَانِ وَ اَلْإِقَامَةِ مِثْلُ أَجْرِ اَلشَّهِيدِ اَلْمُتَشَحِّطِ بِدَمِهِ فِي سَبِيلِ اَللَّهِ تَعَالَى قَالَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اَللَّهِ إِنَّهُمْ يَخْتَارُونَ اَلْأَذَانَ وَ اَلْإِقَامَةَ فَقَالَ كَلاَّ إِنَّهُ يَأْتِي عَلَى اَلنَّاسِ زَمَانٌ يَطْرَحُونَ اَلْأَذَانَ عَلَى ضُعَفَائِهِمْ فَتِلْكَ لُحُومٌ حَرَّمَهَا اَللَّهُ عَلَى اَلنَّارِ .
امام علی علیه السلام روایت نموده که پیامبر خدا صلی الله علیه و آله فرمود: اذان گو را در میانه اذان و اقامه پاداشی همانند شهید در خون غلتیده در راه خدا باشد. امام علی علیه السلام گوید که گفتم: ای پیامبر خدا، بنا بر این بی گمان همه مردمان اذان و اقامه خواهند گفت. فرمود: هرگز روزگاری بر مردم در آید که اذان و اقامه را به ناتوانان خویش وانهند؛ پس گوشت بدن های ناتوانان است که خداوند بر آتش حرام نموده است
مَا مِنْ صَلاَةٍ يَحْضُرُ وَقْتُهَا إِلاَّ نَادَى مَلَكٌ بَيْنَ يَدَيِ اَلنَّاسِ أَيُّهَا اَلنَّاسُ قُومُوا إِلَى نِيرَانِكُمُ اَلَّتِي أَوْقَدْتُمُوهَا عَلَى ظُهُورِكُمْ فَأَطْفِئُوهَا بِصَلاَتِكُمْ.
امام صادق علیه السلام روایت نموده که پیامبر صلی الله علیه و آله فرمود: نمازی نباشد که وقتش در رسد جز آنکه فرشته ای در برابر مردم ندا در دهد: ای مردم به پا خیزید تا آتش هایی را که در پشت های خویش افروخته اید با نماز خویش خاموش سازید.