احادیث امام صادق (ع)

سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ ع عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ تَعَالَى هُنالِكَ اَلْوَلايَةُ لِلّهِ اَلْحَقِّ َالَ وَلاَيَةُ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع .

عبد الرحمن بن کثیر گوید: از امام صادق علیه السلام راجع بقول خدای تعالی: «آنجاست ولایت برای خدا بر حق 44 سوره 18-»پرسیدم، فرمود: ولایت امیر المومنین علیه السلام است. (بحدیث 1113 رجوع شود).

فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَّ صِبْغَةَ اَللّهِ وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اَللّهِ صِبْغَةً َالَ صَبَغَ اَلْمُؤْمِنِينَ بِالْوَلاَيَةِ فِي اَلْمِيثَاقِ.

امام صادق علیه السلام راجع بقول خدای عز و جل: «رنگ خدا است و کیست که رنگ او از رنگ خدا بهتر باشد؟ 138 سوره 2-»فرمود: خدا مومنین را در زمان میثاق بولایت رنگ آمیزی کرد.

فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَّ رَبِّ اِغْفِرْ لِي وَ لِوالِدَيَّ وَ لِمَنْ دَخَلَ بَيْتِيَ مُؤْمِناً يَعْنِي اَلْوَلاَيَةَ مَنْ دَخَلَ فِي اَلْوَلاَيَةِ دَخَلَ فِي بَيْتِ اَلْأَنْبِيَاءِ ع وَ قَوْلُهُ إِنَّما يُرِيدُ اَللّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ اَلرِّجْسَ أَهْلَ اَلْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً عْنِي اَلْأَئِمَّةَ ع وَ وَلاَيَتَهُمْ مَنْ دَخَلَ فِيهَا دَخَلَ فِي بَيْتِ اَلنَّبِيِّ ص .

امام صادق علیه السلام در باره قول خدای عز و جل: «پروردگارا مرا و پدر و مادرم را با هر که بحال ایمان وارد خانه من شود بیامرز-28 سوره 71-»فرمود: مقصود ولایت است، هر کس وارد ولایت شود، بخانه پیغمبران وارد شده است. و مقصود از قول خدای تعالی: «خدا میخواهد ناپاکی را از شما خانواده ببرد و شما را بخوبی پاکیزه کند-33 سوره 33-»ایمه علیهم السلام و ولایت آنهاست، هر کس در ولایت آنها وارد شود در خانه پیغمبر صلی الله علیه و آله وارد شده است.

قَالَ لِي أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ ع وَ نَحْنُ فِي اَلطَّرِيقِ فِي لَيْلَةِ اَلْجُمُعَةِ اِقْرَأْ فَإِنَّهَا لَيْلَةُ اَلْجُمُعَةِ قُرْآناً فَقَرَأْتُ إِنَّ يَوْمَ اَلْفَصْلِ كَانَ مِيقاتُهُمْ أَجْمَعِينَ. يَوْمَ لا يُغْنِي مَوْلًى عَنْ مَوْلًى شَيْئاً وَ لا هُمْ يُنْصَرُونَ. إِلاّ مَنْ رَحِمَ اَللّهُ قَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ ع نَحْنُ وَ اَللَّهِ اَلَّذِي رَحِمَ اَللَّهُ وَ نَحْنُ وَ اَللَّهِ اَلَّذِي اِسْتَثْنَى اَللَّهُ لَكِنَّا نُغْنِي عَنْهُمْ .

زید شحام گوید: شب جمعه ای بود و ما راه میرفتیم که امام صادق علیه السلام بمن فرمود: قرآن بخوان، زیرا شب جمعه است، من این آیه را خواندم: «وعده گاه همگی آنها روز فصل(قیامت)است روزی که هیچ دوستی برای دوست خودکاری نسازد و آنها یاری نشوند، مگر آنکه خدایش ترحم کند-42 سوره 44-»امام صادق علیه السلام فرمود: بخدا ما را خدا ترحم کرده و ما را خدا استثنا فرموده ولی ما از دوستان خودکار سازی کنیم.

قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع وَ أُوحِيَ إِلَيَّ هذَا اَلْقُرْآنُ لِأُنْذِرَكُمْ بِهِ وَ مَنْ بَلَغَ َالَ مَنْ بَلَغَ أَنْ يَكُونَ إِمَاماً مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ يُنْذِرُ بِالْقُرْآنِ كَمَا يُنْذِرُ بِهِ رَسُولُ اَللَّهِ ص .

مالک جهنی گوید: این آیه را بامام صادق علیه السلام عرضکردم: «این قرآن بسوی من وحی شد تا شما را و هر که را برسد بوسیله آن بیم دهم-20 سوره 6-»فرمود: یعنی کسی که بدرجه امامت برسد از آل محمد با قرآن بیم میدهد، چنان که رسول خدا صلی الله علیه و آله بیم میداد(بحدیث 1100 رجوع شود).

قَرَأَ رَجُلٌ عِنْدَ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع قُلِ اِعْمَلُوا فَسَيَرَى اَللّهُ عَمَلَكُمْ وَ رَسُولُهُ وَ اَلْمُؤْمِنُونَ َقَالَ لَيْسَ هَكَذَا هِيَ إِنَّمَا هِيَ وَ اَلْمَأْمُونُونَ فَنَحْنُ اَلْمَأْمُونُونَ .

مردی خدمت امام صادق علیه السلام این آیه را قرایت کرد: «بگو کار کنید که خدا و رسولش و مومنان، کردار شما را می بینند-105 سوره 9-»فرمود: این چنین نیست بلکه آن و المامونون است و ما هستیم مامونون.

نَزَلَ جَبْرَئِيلُ بِهَذِهِ اَلْآيَةِ هَكَذَا فَأَبى أَكْثَرُ اَلنّاسِ بِوَلاَيَةِ عَلِيٍّ إِلاّ كُفُوراً قَالَ وَ نَزَلَ جَبْرَئِيلُ ع بِهَذِهِ اَلْآيَةِ هَكَذَا وَ قُلِ اَلْحَقُّ مِنْ رَبِّكُمْ فِي وَلاَيَةِ عَلِيٍّ فَمَنْ شاءَ فَلْيُؤْمِنْ وَ مَنْ شاءَ فَلْيَكْفُرْ إِنّا أَعْتَدْنا لِلظّالِمِينَ آلَ مُحَمَّدٍ ناراً مُحَمَّدٍ .

امام باقر علیه السلام فرمود: این آیه را جبرییل این گونه نازل کرد: «بیشتر مردم(نسبت بولایت علی)جز ناسپاسی نخواستند-85 سوره 17-»و فرمود: جبرییل علیه السلام این آیه را این گونه نازل کرد: «و بگو این حق از پروردگار شماست(در باره ولایت علی)هر که خواهد ایمان آورد و هر که خواهد منکر شود، ما برای ستمگران(بآل محمد)آتشی آماده کرده ایم-29 سوره 18-».

فِي قَوْلِهِ تَعَالَى وَ شاهِدٍ وَ مَشْهُودٍ َالَ اَلنَّبِيُّ ص وَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ ع .

امام صادق علیه السلام در باره قول خدای تعالی: «و شاهد و مشهود-3 سوره 85-»فرمود: پیغمبر صلی الله علیه و آله و امیر المومنین است. (یعنی پیغمبر بامامت علی علیه السلام گواهی داد و علی علیه السلام مورد گواهی آن حضرت قرار گرفت.

فِي قَوْلِهِ تَعَالَى وَ هُدُوا إِلَى اَلطَّيِّبِ مِنَ اَلْقَوْلِ وَ هُدُوا إِلى صِراطِ اَلْحَمِيدِ قَالَ ذَاكَ حَمْزَةُ وَ جَعْفَرٌ وَ عُبَيْدَةُ وَ سَلْمَانُ وَ أَبُو ذَرٍّ وَ اَلْمِقْدَادُ بْنُ اَلْأَسْوَدِ وَ عَمَّارٌ هُدُوا إِلَى أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع وَ قَوْلِهِ حَبَّبَ إِلَيْكُمُ اَلْإِيمانَ وَ زَيَّنَهُ فِي قُلُوبِكُمْ يَعْنِي أَمِيرَ اَلْمُؤْمِنِينَ وَ كَرَّهَ إِلَيْكُمُ اَلْكُفْرَ وَ اَلْفُسُوقَ وَ اَلْعِصْيانَ ْأَوَّلَ وَ اَلثَّانِيَ وَ اَلثَّالِثَ .

امام صادق علیه السلام راجع بقول خدای تعالی: «بگفتار خوب هدایت شدند و براه ستوده هدایت یافتند-24 سوره 22-»فرمود: اینها حمزه و جعفر و عبیده و سلمان و ابو ذر و مقداد بن اسود و عمار هستند که بامیر المومنین علیه السلام هدایت یافتند. و قول خدای تعالی: «خدا ایمان را محبوب شما کرد و آن را در دل شما بیاراست(مقصود از ایمان امیر المومنین است)و کفر و فسق و نافرمانی را مکروه شما کرد-7 سوره 49-»مقصود اولی و دومی و سومی است(پس امیر المومنین علیه السلام بواسطه قوت و شدت ایمانش، گویا عین ایمان شده و همچنین غاصبین خلافت عین کفر و فسق و عصیانند).

سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ ع عَنْ قَوْلِهِ فَمِنْكُمْ كافِرٌ وَ مِنْكُمْ مُؤْمِنٌ فَقَالَ عَرَفَ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِيمَانَهُمْ بِمُوَالاَتِنَا وَ كُفْرَهُمْ بِهَا يَوْمَ أَخَذَ عَلَيْهِمُ اَلْمِيثَاقَ وَ هُمْ ذَرٌّ فِي صُلْبِ آدَمَ وَ سَأَلْتُهُ عَنْ قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَّ أَطِيعُوا اَللّهَ وَ أَطِيعُوا اَلرَّسُولَ فَإِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَإِنَّما عَلى رَسُولِنَا اَلْبَلاغُ اَلْمُبِينُ فَقَالَ أَمَا وَ اَللَّهِ مَا هَلَكَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ وَ مَا هَلَكَ مَنْ هَلَكَ حَتَّى يَقُومَ قَائِمُنَا ع إِلاَّ فِي تَرْكِ وَلاَيَتِنَا وَ جُحُودِ حَقِّنَا وَ مَا خَرَجَ رَسُولُ اَللَّهِ ص مِنَ…

نعیم صحاف گوید: از امام صادق علیه السلام آیه: «بعضی از شما کافر و بعضی مومنند -2 سوره 64-»را پرسیدم. فرمود: خدای عز و جل ایمان و کفر مردم را با ولایت ما شناخت، روزی که از ایشان پیمان گرفت و آنها بصورت مور در صلب آدم علیه السلام بودند، و نیز از آن حضرت این قول خدای عز و جل را پرسیدم «خدا را اطاعت کنید و پیغمبر را اطاعت کنید، و اگر روی بگردانید، بر رسول ما تنها ابلاغ نمایانست-2-سوره 64-»فرمود: هان بخدا سوگند، پیشینیان شما هلاک نشدند و هیچ کس هم تا زمان قیام قایم ما علیه السلام هلاک نشود، جز بسبب ترک نمودن ولایت ما و انکار حق ما، و رسول خدا صلی الله علیه و آله از دنیا نرفت، تا حق ما را بگردن این امت ثابت و لازم ساخت، و خدا هر که را بخواهد براه راست هدایت کند.

فِي قَوْلِهِ تَعَالَى وَ لَقَدْ أُوحِيَ إِلَيْكَ وَ إِلَى اَلَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ قَالَ يَعْنِي إِنْ أَشْرَكْتَ فِي اَلْوَلاَيَةِ غَيْرَهُ بَلِ اَللّهَ فَاعْبُدْ وَ كُنْ مِنَ اَلشّاكِرِينَ َعْنِي بَلِ اَللَّهَ فَاعْبُدْ بِالطَّاعَةِ وَ كُنْ مِنَ اَلشَّاكِرِينَ أَنْ عَضَدْتُكَ بِأَخِيكَ وَ اِبْنِ عَمِّكَ.

امام صادق علیه السلام راجع بقول خدای تعالی: «بتو و کسانی که پیش از تو بوده اند، وحی شد که: اگر شرک آوری عملت تباه می شود-65 سوره 39-»فرمود: یعنی اگر در امر ولایت دیگری را شریک گردانی«بلکه خدا را عبادت کن و از شکرگزاران باش 66 سوره 39-»یعنی بلکه خدا را با اطاعت عبادت کن و از شکرگزاران باش، که برادر و پسر عمت را یاور تو ساختم.

سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ ع عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ كَشَجَرَةٍ طَيِّبَةٍ أَصْلُها ثابِتٌ وَ فَرْعُها فِي اَلسَّماءِ َالَ فَقَالَ رَسُولُ اَللَّهِ ص أَصْلُهَا وَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ ع فَرْعُهَا وَ اَلْأَئِمَّةُ مِنْ ذُرِّيَّتِهِمَا أَغْصَانُهَا وَ عِلْمُ اَلْأَئِمَّةِ ثَمَرَتُهَا وَ شِيعَتُهُمُ اَلْمُؤْمِنُونَ وَرَقُهَا هَلْ فِيهَا فَضْلٌ قَالَ قُلْتُ لاَ وَ اَللَّهِ قَالَ وَ اَللَّهِ إِنَّ اَلْمُؤْمِنَ لَيُولَدُ فَتُورَقُ وَرَقَةٌ فِيهَا وَ إِنَّ اَلْمُؤْمِنَ لَيَمُوتُ فَتَسْقُطُ وَرَقَةٌ مِنْهَا .

عمرو بن حریث گوید: قول خدای تعالی را: «مانند درخت پاکی که ریشه اش برجا و شاخه اش سر بآسمان کشیده-24 سوره 14-»از امام صادق علیه السلام پرسیدم، حضرت فرمود: رسول خدا صلی الله علیه و آله اصل و ریشه آن درخت است و امیر المومنین علیه السلام فرع(و تنه)آن و امامان از نسل آنها شاخه های آن و علم امامان میوه آن و شیعیان مومن ایشان برگهای آنست، آیا در آن درخت چیز زیاد دیگری هست؟ عرضکردم: نه، بخدا. فرمود: بخدا که چون مومنی متولد شود، برگی در آن درخت پیدا می شود و چون مومنی میمیرد، برگی از آن درخت می افتد.