قَالَ اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ سُئِلَ رَسُولُ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ عَنْهُمْ فَقَالَ إِذَا أَحْسَنُوا اِسْتَبْشَرُوا وَ إِذَا أَسَاءُوا اِسْتَغْفَرُوا وَ إِذَا أُعْطُوا شَكَرُوا وَ إِذَا اُبْتُلُوا صَبَرُوا وَ إِذَا غَضِبُوا غَفَرُوا .
امام باقر علیه السّلام می فرماید:از رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله در باره مؤمنین پرسیدند، فرمود:هر گاه نیکی کنند شادمان گردند، و هر گاه بدی کنند طلب آمرزش نمایند، و هر گاه چیزی به آنها داده شود شکر گزارند، و هر گاه گرفتار شوند صبر کنند، و هر گاه خشمگین شوند ببخشند.
قَالَ اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ مَا مِنْ عَبْدٍ مِنْ شِيعَتِنَا يَقُومُ إِلَى اَلصَّلاَةِ إِلاَّ اِكْتَنَفَتْهُ بِعَدَدِ مَنْ خَالَفَهُ مَلاَئِكَةٌ يُصَلُّونَ خَلْفَهُ يَدْعُونَ اَللَّهَ حَتَّى يَفْرُغَ مِنْ صَلاَتِهِ.
هیچ بنده ای از شیعیان ما به نماز نمی ایستد مگر آنکه به شمارۀ کسانی که مخالف اویند فرشتگان پشت سر او به نماز می ایستند، و برای او دعای خیر می کنند تا از نماز فارغ شود.
وَ قَالَ اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ مَنْ أَصْبَحَ يَجِدُ بَرْدَ حُبِّنَا عَلَى قَلْبِهِ فَلْيَحْمَدِ اَللَّهَ عَلَى بَادِي اَلنِّعَمِ قِيلَ وَ مَا بَادِي اَلنِّعَمِ قَالَ طِيبُ اَلْوِلاَدَةِ.
امام باقر علیه السّلام فرمود:هر که گذران عمر نماید و خنکی دوستی با ما را بر قلبش احساس کند، نخست باید خداوند را بر آغازین نعمتها ستایش کند، پرسیده شد:مقصود شما از آغازین نعمتها چیست؟فرمود: حلال زادگی.
قَالَ اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ أَحْبِبْ أَخَاكَ اَلْمُسْلِمَ و أَحْبِبْ لَهُ مَا تُحِبُّ لِنَفْسِكَ وَ اِكْرَهْ لَهُ مَا تَكْرَهُ لِنَفْسِكَ إِذَا اِحْتَجْتَ فَاسْأَلْهُ وَ إِذَا سَأَلَكَ فَأَعْطِهِ وَ لاَ تَدَّخِرْ عَنْهُ خَيْرا فَإِنَّهُ لاَ يَدَّخِرُهُ عَنْكَ كُنْ لَهُ ظَهْرا فَإِنَّهُ لَكَ ظَهْرٌ إِنْ غَابَ فَاحْفَظْهُ فِي غَيْبَتِهِ وَ إِنْ شَهِدَ فَزُرْهُ وَ أَجِّلْهُ وَ أَكْرِمْهُ فَإِنَّهُ مِنْكَ وَ أَنْتَ مِنْهُ وَ إِنْ كَانَ عَلَيْكَ عَاتِبا فَلاَ تُفَارِقْهُ حَتَّى تَسُلَّ سَخِيمَتَهُ وَ مَا فِي نَفْسِهِ وَ إِذَا أَصَابَهُ خَيْرٌ فَاحْمَدِ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَيْهِ وَ…
امام باقر علیه السّلام می فرماید:برادر مسلمانت را دوست بدار، و دوست بدار برای او آنچه را برای خود دوست داری، و آنچه را برای خودت نمی پسندی برای او هم مپسند، اگر نیازی داشتی رفع آن را از او بخواه، و اگر از تو چیزی خواست حاجتش را بر آور، هیچ خیری را از او پنهان مکن، همچنان که او از تو پنهان نمی کند، پشتیبان او باش زیرا او پشتیبان تو است، غیبتش را نگهدار، و اگر بازگشت به دیدار او برو، و او را تجلیل و اکرام کن، زیرا او از تو و تو از اویی، و اگر تو را سرزنش نمود از او نبر تا اینکه از دلخوری و گرفتگی جان آرامش پیدا کند، و زمانی که به او خیری رسید خدا را بر آن ستایش کن، و اگر گرفتار شد کمکش کن و او را تقویت کن.
مِنْ كِتَابِ رَوْضَةِ اَلْوَاعِظِينَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ لِلْمُؤْمِنِ عَلَى اَلْمُؤْمِنِ سَبْعَةُ حُقُوقٍ وَاجِبَاتٍ مَا فِيهَا حَقٌّ إِلاَّ وَ عَلَيْهِ وَاجِبٌ إِنْ خَالَفَهُ خَرَجَ مِنْ وَلاَيَةِ اَللَّهِ وَ تَرَكَ طَاعَتَهُ وَ لَمْ يَكُنْ لِلَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِيهِ نَصِيبٌ قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ حَدِّثْنِي مَا هِيَ قَالَ أَيْسَرُ حَقٍّ مِنْهَا أَنْ يُحِبَّ لَهُ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ وَ يَكْرَهَ لَهُ مَا يَكْرَهُ لِنَفْسِهِ وَ اَلْحَقُّ اَلثَّانِي أَنْ يَمْشِيَ فِي حَاجَتِهِ وَ يَبْتَغِيَ رِضَاهُ وَ لاَ يُخَالِفَ قَوْلَهُ وَ اَلْحَقُّ اَلثَّالِثُ أَنْ…
امام صادق علیه السّلام فرمود:مؤمن بر مؤمن هفت حق واجب دارد:در بین آن هفت حق حقی نیست مگر اینکه بر او واجب باشد، اگر با آن حق مخالفت نماید از ولایت خدا خارج شده و بندگیش را ترک نموده، و برای خداوند در آن نصیبی نیست.پرسیدم:فدایت شوم برایم بگو آن حقوق چیست؟فرمود:آسانترین آنها این است که دوست بداری برای او آنچه را برای خودت دوست می داری، و ناپسند شماری برایش آنچه را برای خودت ناپسند می شماری. و حق دوم اینکه:او را در بر آوردن حاجتش همراهی نمایی و رضایت او را کسب کنی و مخالف سخنش عمل نکنی. و حق سوم این است که:به او با جان و مال و دست و پا و زبانت کمک کنی. و حق چهارم اینکه:چشم و راهنما و آینه و پیراهن او باشی. و حق پنجم اینکه:تو سیر نباشی و او گرسنه، پوشیده نباشی و او عریان، سیراب نباشی و او تشنه…
قَالَ اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَضَاءُ حَاجَةِ اَلْمُؤْمِنِ أَفْضَلُ مِنْ أَلْفِ حِجَّةٍ مُتَقَبَّلَةٍ بِمَنَاسِكِهَا وَ عِتْقِ أَلْفِ رَقَبَةٍ لِوَجْهِ اَللَّهِ وَ حُمْلاَنِ أَلْفِ فَرَسٍ فِي سَبِيلِ اَللَّهِ بِسُرُجِهَا وَ لُجُمِهَا.
امام صادق علیه السّلام فرمود:بر آوردن نیاز مؤمن بهتر از هزار حج مقبول با اعمال آن و آزاد کردن هزار بنده در راه خدا و هزار اسب با بار و زین و دهنه در راه خداست.
قَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ اَلشِّيعَةُ ثَلاَثَةٌ مُحِبٌّ وَادٌّ فَهُوَ مِنَّا وَ مُتَزَيِّنٌ بِنَا وَ نَحْنُ زَيْنٌ لِمَنْ تَزَيَّنَ بِنَا وَ مُسْتَأْكِلٌ بِنَا اَلنَّاسَ وَ مَنِ اِسْتَأْكَلَ بِنَا اِفْتَقَرَ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:شیعه سه دسته اند:دوست صمیمی که از ماست، و کسانی که ارتباط با ما را وسیلۀ آبرومندی خود نموده اند و ما وسیلۀ آبرومندی آنها هستیم، و کسانی که ما را وسیلۀ در آمد خود قرار داده اند که هر کس چنین باشد فقیر خواهد شد.
وَ عَنْهُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : اِمْتَحِنُوا شِيعَتَنَا عِنْدَ ثَلاَثٍ عِنْدَ مَوَاقِيتِ اَلصَّلاَةِ كَيْفَ مُحَافَظَتُهُمْ عَلَيْهَا وَ عِنْدَ أَسْرَارِهِمْ كَيْفَ حِفْظُهُمْ لَهَا عَنْ عَدُوِّنَا وَ إِلَى أَمْوَالِهِمْ كَيْفَ مُوَاسَاتُهُمْ لِإِخْوَانِهِمْ فِيهَا.
امام صادق علیه السّلام فرمود:شیعیان ما را در سه وقت آزمایش نمایید:در هنگام نماز که چگونه بر آن مواظبت می کنند.در پنهان نگهداشتن اسرار پیروان ما از دشمنان که چه اندازه اسرار آنان را حفظ می نمایند.و نسبت به اموالشان که چگونه با برادران دینی کمک و همراهی می نمایند.
عَنِ اَلصَّادِقِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : صَانِعِ اَلْمُنَافِقَ بِلِسَانِكَ وَ أَخْلِصْ وُدَّكَ لِلْمُؤْمِنِينَ وَ إِنْ جَالَسَكَ يَهُودِيٌّ فَأَحْسِنْ مُجَالَسَتَهُ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:با منافق با زبان مدارا معاشرت کن، و مهربانی بی شائبه و حقیقی خود را برای مؤمنان بگذار، و اگر یهودی ای همنشین تو باشد همنشینی نیکو برای او باش.
وَ قَالَ اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ أَحَبُّ اَلْعِبَادِ إِلَى اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ صَدُوقٌ فِي حَدِيثِهِ مُحَافِظٌ عَلَى صَلاَتِهِ وَ مَا اِفْتَرَضَ اَللَّهُ عَلَيْهِ مَعَ أَدَاءِ اَلْأَمَانَةِ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:محبوبترین بندگان نزد خداوند کسی است که در گفتارش راستگو باشد، و بر نماز و آنچه خداوند بر او واجب نموده مواظب باشد، و اداء امانت نماید.
قَالَ اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ خِيَارُكُمْ سُمَحَاؤُكُمْ وَ شِرَارُكُمْ بُخَلاَؤُكُمْ وَ مِنْ صَالِحِ اَلْأَعْمَالِ اَلْبِرُّ بِالْإِخْوَانِ وَ اَلسَّعْيُ فِي حَوَائِجِهِمْ وَ فِي ذَلِكَ مَرْغَمَةٌ لِلشَّيْطَانِ وَ تَزَحْزُحٌ عَنِ اَلنِّيرَانِ وَ دُخُولُ اَلْجِنَانِ قَالَ يَا جَمِيلُ أَخْبِرْ بِهَذَا اَلْحَدِيثِ غُرَرَ أَصْحَابِكَ فَقَالَ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ مَنْ غُرَرُ أَصْحَابِي قَالَ هُمُ اَلْبَارُّونَ بِالْإِخْوَانِ فِي اَلْعُسْرِ وَ اَلْيُسْرِ ثُمَّ قَالَ يَا جَمِيلُ أَمَا إِنَّ صَاحِبَ اَلْكَثِيرِ يَهُونُ عَلَيْهِ ذَلِكَ وَ قَدْ مَدَحَ اَللَّهُ صَاحِبَ اَلْقَلِيلِ وَ…
امام صادق علیه السّلام می فرماید:بهترین شما بخشنده ترین شما بخشنده ترین شمایند، و بدترین شما بخیلان شمایند، از کارهای شایسته نیکی کردن به برادران و کوشش در بر آوردن حاجات آنهاست، زیرا از این کار شیطان منکوب می شود، و موجب دوری از آتش و دخول در بهشت است.ای جمیل این حدیث را برای برجستگان از یارانت نقل کن جمیل می گوید:عرض کردم:قربانت گردم، برجستگان اصحاب من کیانند؟فرمود:آنها که با برادران خود در خوشی و سختی نیکی کنند. سپس فرمود:ای جمیل این کار برای شخص ثروتمند آسان است ولی خداوند مدح نموده احسان نمودن درویشان را و فرموده: کسانی که با فرط احتیاج دیگران را بر خود مقدم می دارند، آنان که خویش را از بخل نگهداشتند هم آنان رستگارانند .
قَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ إِبْلِيسُ عَلَيْهِ اَللَّعْنَةُ خَمْسٌ لَيْسَ لِي فِيهِنَّ حِيلَةٌ وَ سَائِرُ اَلنَّاسِ فِي قَبْضَتِي مَنِ اِعْتَصَمَ بِاللَّهِ مِنْ نِيَّةٍ صَادِقَةٍ وَ اِتَّكَلَ عَلَيْهِ فِي جَمِيعِ أُمُورِهِ وَ مَنْ كَثُرَ تَسْبِيحُهُ فِي لَيْلِهِ وَ نَهَارِهِ وَ مَنْ رَضِيَ لِأَخِيهِ اَلْمُؤْمِنِ مَا يَرْضَاهُ لِنَفْسِهِ وَ مَنْ لَمْ يَجْزَعْ عَلَى اَلْمُصِيبَةِ حِينَ تُصِيبُهُ وَ مَنْ رَضِيَ بِمَا قَسَمَ اَللَّهُ لَهُ وَ لَمْ يَهْتَمَّ لِرِزْقِهِ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:شیطان می گوید:پنج کسند که نمی توانم چاره ای برای آنان بیندیشم، امّا بقیۀ مردم در مشت منند:آن کس که از روی راستی و دل پاک به خدا پناه برد و در همه کارهایش به او اعتماد کند، و آنکه در شب و روز خود بسیار تسبیح گوید، و آن کس که آنچه را برای خود می پسندد برای برادر مؤمنش بپسندد، و آنکه در هنگام مصیبت بیتابی نکند، و کسی که به دادۀ خدا خشنود باشد و برای روزی خود اندوهگین نباشد.
