کلام نورانی پیامبر اکرم (ص) و اهل بیت (ع) با متن عربی، ترجمه فارسی و منبع.
وَ قَالَ اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ أَدْنَى اَلْعُقُوقِ أُفٍّ وَ لَوْ عَلِمَ اَللَّهُ شَيْئا أَهْوَنَ مِنْهُ لَنَهَى عَنْهُ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:کمترین آزردن پدر و مادر گفتن کلمه«اف»به آنهاست، و اگر خداوند چیزی را آسانتر و خوارتر از آن می دانست از آن نهی می فرمود.
وَ قَالَ اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يُخَفِّفَ اَللَّهُ عَنْهُ سَكَرَاتِ اَلْمَوْتِ فَلْيَكُنْ بِقَرَابَتِهِ وَصُولا وَ بِوَالِدَيْهِ بَارّا فَإِذَا كَانَ كَذَلِكَ هَوَّنَ اَللَّهُ عَلَيْهِ سَكَرَاتِ اَلْمَوْتِ وَ لَمْ يُصِبْهُ فِي حَيَاتِهِ فَقْرٌ أَبَدا .
امام صادق علیه السّلام فرمود:هر کس دوست دارد که خداوند سختیهای مرگ را بر او آسان نماید صلۀ رحم را نسبت به اقوامش بیشتر نماید، و به پدر و مادرش نیکوکار باشد، هر گاه چنین بود خداوند سختیهای مرگ را بر او آسان گرداند، و در طول زندگانیش فقر را به او نرساند.
سُئِلَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ بِالْوٰالِدَيْنِ إِحْسٰانا : مَا هَذَا اَلْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تُحْسِنَ صُحْبَتَهُمَا وَ أَنْ لاَ تُكَلِّفَهُمَا أَنْ يَسْأَلاَكَ شَيْئا مِمَّا يَحْتَاجَانِ إِلَيْهِ وَ إِنْ كَانَا مُسْتَغْنِيَيْنِ أَ لَيْسَ اَللَّهُ يَقُولُ لَنْ تَنٰالُوا اَلْبِرَّ حَتّٰى تُنْفِقُوا مِمّٰا تُحِبُّونَ : ثُمَّ قَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ وَ أَمَّا قَوْلُ اَللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى إِمّٰا يَبْلُغَنَّ عِنْدَكَ اَلْكِبَرَ أَحَدُهُمٰا أَوْ كِلاٰهُمٰا فَلاٰ تَقُلْ لَهُمٰا أُفٍّ وَ لاٰ تَنْهَرْهُمٰا : قَالَ إِنْ أَضْجَرَاكَ…
از امام صادق علیه السّلام سؤال شد در مورد قول خدای عزّ و جل: و به پدر و مادر احسان کنید این احسان چیست؟فرمود:این است که با آنها نیکو معاشرت کنی، و آنها را مجبور نکنی چیزی را که احتیاج دارند از تو بخواهند، اگر چه بی نیاز باشند، مگر خداوند نمی فرماید: هرگز به نیکی نمی رسید مگر از آنچه دوست دارید انفاق کنید . سپس امام صادق علیه السّلام فرمود:و اما قول خدای تبارک و تعالی: اگر یکی از ایشان یا هر دوی آنها نزد تو به پیری رسیدند به آنها اف مگو و با آنها تندی مکن ، یعنی اگر تو را دلتنگ کردند به آنها اف نگو، و اگر تو را زدند به آنها تندی مکن، و فرمود: و به آنها سخنی شریف و بزرگوار بگو ، یعنی اگر تو را زدند بگو:خدا شما را بیامرزد، این است سخن شریف تو، و فرمود: بال و پر فروتنی و مهربانی را برای آنان…
عَنْهُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : إِنَّ مِنْ حَقِّ اَلْوَالِدَيْنِ عَلَى وَلَدِهِمَا أَنْ يَقْضِيَ دُيُونَهُمَا وَ يُوفِيَ نُذُورَهُمَا وَ لاَ يَسْتَسِبَّ لَهُمَا فَإِذَا فَعَلَ ذَلِكَ كَانَ بَارّا وَ إِنْ كَانَ عَاقّا لَهُمَا فِي حَيَاتِهِمَا وَ إِنْ لَمْ يَقْضِ دُيُونَهُمَا وَ لَمْ يُوفِ نُذُورَهُمَا وَ اِسْتَسَبَّ لَهُمَا كَانَ عَاقّا وَ إِنْ كَانَ بَارّا فِي حَيَاتِهِمَا.
امام صادق علیه السّلام فرمود:از حقوق پدر و مادر بر فرزندشان این است که قرضهای آنها را ادا کند و نذرهای آنها را وفا کند، و موجب فحش دادن به آنها نشود، اگر چنین کرد نیکوکار است، گرچه در دوران زندگیشان او را عاق کرده باشند، و اگر قرضهای آنها را ادا نکند، و نذرهایشان را وفا نکند و موجب فحش برای آنها شود عاق است، گرچه در طول حیاتشان نیکوکار بوده.
عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : جَاءَ أَعْرَابِيٌّ إِلَى اَلنَّبِيِّ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ بَايِعْنِي عَلَى اَلْإِسْلاَمِ فَقَالَ أَنْ تَقْتُلَ أَبَاكَ فَكَفَّ اَلْأَعْرَابِيُّ يَدَهُ وَ أَقْبَلَ رَسُولُ اَللَّهِ عَلَى اَلْقَوْمِ يُحَدِّثُهُمْ فَعَادَ اَلْأَعْرَابِيُّ بِالْقَوْلِ فَأَجَابَهُ رَسُولُ اَللَّهِ بِمِثْلِ اَلْأَوَّلِ فَكَفَّ اَلْأَعْرَابِيُّ يَدَهُ فَأَقْبَلَ رَسُولُ اَللَّهِ عَلَى اَلْقَوْمِ يُحَدِّثُهُمْ ثُمَّ عَادَ اَلْأَعْرَابِيُّ فَقَالَ أَنْ تَقْتُلَ أَبَاكَ فَقَالَ نَعَمْ فَبَايَعَهُ ثُمَّ قَالَ لَهُ رَسُولُ…
امام صادق علیه السّلام فرمود:اعرابی خدمت رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله رسید و عرض کرد:ای رسول خدا با من بر اسلام بیعت کن، فرمود:تا پدرت را بکشی؟اعرابی دستش را کنار کشید، رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله رو به طرف قوم بر گرداند تا با آنها گفتگو کند. اعرابی بازگشت و حرفش را تکرار کرد، رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله مثل جواب اول را به او داد، اعرابی دستش را کشید، سپس رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله به طرف قوم رفت تا با آنها به گفتگو بپردازد، باز اعرابی برگشت، پیامبر فرمود:تا پدرت را بکشی؟گفت:بلی، پیامبر با او بیعت کرد و فرمود:الان آن هنگامی است که غیر از خدا و رسول او و مؤمنان محرم اسراری نگرفته اند من فرمان به نافرمانی پدر و مادر نمی دهم و لکن در دنیا با آنها خوشرفتار باش.
عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : حَضَرَ رَسُولُ اَللَّهِ شَابّا عِنْدَ وَفَاتِهِ فَقَالَ لَهُ قُلْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اَللَّهُ فَاعْتُقِلَ لِسَانُهُ مِرَارا فَقَالَ لاِمْرَأَةٍ عِنْدَ رَأْسِهِ هَلْ لِهَذَا أُمٌّ قَالَتْ نَعَمْ أَنَا أُمُّهُ فَقَالَ فَسَاخِطَةٌ أَنْتِ عَلَيْهِ قَالَتْ نَعَمْ مَا كَلَّمْتُهُ مُنْذُ سِتِّ حِجَجٍ قَالَ اِرْضَيْ عَنْهُ فَقَالَتْ رَضِيَ اَللَّهُ عَنْهُ يَا رَسُولَ اَللَّهِ بِرِضَاكَ عَنْهُ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اَللَّهِ قُلْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اَللَّهُ فَقَالَهَا فَقَالَ مَا تَرَى قَالَ أَرَى رَجُلا أَسْوَدَ قَبِيحَ اَلْمَنْظَرِ مُنْتِنَ…
امام صادق علیه السّلام فرمود:رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله هنگام فوت جوانی حاضر شد و فرمود:بگو« لا اله الاّ اللّٰه. »، زبانش را چندین بار حرکت داد، پیامبر به زنی که بالای سر جوان بود فرمود:آیا این جوان مادری دارد؟گفت:بلی، من مادر اویم، فرمود:آیا تو بر او خشمگین هستی؟ گفت:بلی، شش سال است که با او حرف نزده ام، فرمود:از او راضی شو، گفت:خدا به رضای تو از او راضی شود ای رسول خدا، سپس رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله به جوان فرمود:بگو« لا اله الاّ اللّٰه. »، جوان این کلمه گفت، فرمود:چه می بینی؟گفت:مردی سیاه روی و زشت صورت و بدبو را می بینم که مرا در این ساعت احاطه کرده و گلویم را می فشارد. فرمود:بگو«ای کسی که عمل کم را می پذیری و از گناهان بسیار در می گذری، عمل کمم را بپذیر و گناهان بسیارم را در…
عَنْهُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ وَ مِنَ اَلْعُقُوقِ أَنْ يَنْظُرَ اَلرَّجُلُ إِلَى وَالِدَيْهِ يُحِدُّ اَلنَّظَرَ إِلَيْهِمَا.
امام صادق علیه السّلام فرمود:از جملۀ آزردن پدر و مادر این است که کسی به پدر و مادرش تند نگاه کند.
عَنْهُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : مَنْ نَظَرَ إِلَى وَالِدَيْهِ نَظَرَ مَاقِتٍ وَ هُمَا ظَالِمَانِ لَهُ لَمْ تُقْبَلْ لَهُ صَلاَةٌ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:هر کس به پدر و مادر خود نگاه دشمنانه کند، در صورتی هم که آن دو به او ستم کرده باشند، نمازش پذیرفته نشود.
عَنْهُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : إِذَا كَانَ يَوْمُ اَلْقِيَامَةِ كُشِفَ غِطَاءٌ مِنْ أَغْطِيَةِ اَلْجَنَّةِ فَوَجَدَ رِيحَهَا مَنْ كَانَتْ لَهُ رُوحٌ مِنْ مَسِيرَةِ خَمْسِمِائَةِ عَامٍ إِلاَّ صِنْفٌ وَاحِدٌ قُلْتُ وَ مَنْ هُمْ قَالَ اَلْعَاقُّ لِوَالِدَيْهِ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:چون روز قیامت شود، پرده ای از پرده های بهشت را کنار زنند، هر جانداری بوی آن را از مسافت پانصد سال حس کند، مگر یک گروه، عرض کردم:آنها کیانند؟فرمود:کسانی که عاق والدین شده اند.
عَنِ اَلْكَاظِمِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : سُئِلَ رَسُولُ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ مَا حَقُّ اَلْوَالِدِ عَلَى اَلْوَلَدِ قَالَ لاَ يُسَمِّيهِ بِاسْمِهِ وَ لاَ يَمْشِي بَيْنَ يَدَيْهِ وَ لاَ يَجْلِسُ قَبْلَهُ وَ لاَ يَسْتَسِبُّ لَهُ .
امام کاظم علیه السّلام فرمود:از رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله سؤال شد:حق پدر بر فرزندش چیست؟فرمود: او را به نامش نخواند، و جلویش راه نرود، و قبل از او ننشیند، و باعث دشنام به او نشود.
عَنْ مُعَمَّرِ بْنِ خَلاَّدٍ قَالَ : قُلْتُ لِأَبِي اَلْحَسَنِ اَلرِّضَا عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ أَدْعُو لِلْوَالِدَيْنِ إِذَا كَانَا لاَ يَعْرِفَانِ اَلْحَقَّ فَقَالَ اُدْعُ لَهُمَا وَ تَصَدَّقْ عَنْهُمَا وَ إِنْ كَانَا حَيَّيْنِ لاَ يَعْرِفَانِ اَلْحَقَّ فَدَارِهِمَا فَإِنَّ رَسُولَ اَللَّهِ قَالَ إِنَّ اَللَّهَ بَعَثَنِي بِالرَّحْمَةِ لاَ بِالْعُقُوقِ .
معمر بن خلاّد گوید:به امام رضا علیه السّلام عرض کردم:برای پدر و مادرم که مذهب حق را نشناسند دعا کنم؟فرمود:بر ایشان دعا کن و از جانب آنها صدقه بده، و اگر زنده باشند و مذهب حق را نشناسند باز هم با آنها مدارا کن، زیرا رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله فرمود:خداوند مرا به رحمت مبعوث گردانده نه به بی مهری و نافرمانی.
وَ قَالَ : مَنْ بَرَّ بِوَالِدَيْهِ زَادَ اَللَّهُ فِي عُمُرِهِ.
رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله فرمود:هر که به پدر و مادرش نیکی کند خداوند به عمرش برکت دهد.
