إِنَّكُمْ فِي زَمَانٍ اَلْقَائِلُ بِالْحَقِّ قَلِيلٌ وَ اَللِّسَانُ فِيهِ عَنِ اَلصِّدْقِ كَلِيلٌ وَ اَللاَّزِمُ فِيهِ لِلْحَقِّ ذَلِيلٌ أَهْلُهُ مُتَعَكِّفُونَ عَلَى اَلْعِصْيَانِ مُصْطَلِحُونَ عَلَى اَلْإِدْهَانِ فَتَاهُمْ عَارِمٌ وَ شَيْخُهُمْ آثِمٌ وَ عَامِلُهُمْ مُنَافِقٌ وَ قَارِيهِمْ مُمَارِقٌ مُمَازِقٌ لاَ يُعَظِّمُ صَغِيرُهُمْ كَبِيرَهُمْ وَ لاَ يَعُولُ غَنِيُّهُمْ فَقِيرَهُم
بدرستی که شما در روزگاری هستید که گویندۀ حق اندک است و زبان به راستگویی، کند.کسی که از حق جدا نشود خوار است.اهل این روزگار در نافرمانی پروردگار محبوس هستند و با یکدیگر با فریب و خدعه صلح می کنند.چون ایشان گنهکار و دانشمندشان منافق و قاری قرآنشان بیرون روندۀ از خوبی است. کوچک آنها به بزرگشان احترام نمی کند و توانگر آنها نیازمندانشان را نان خور خود نمی گرداند.
فِي خِلاَفِ اَلنَّفْسِ رُشْدُهَا
کمال نفس در مخالفت کردن با آن است.
لاَ شَيْءَ يَذْخُرُهُ اَلْإِنْسَانُ كَالْإِيمَانِ بِاللَّهِ وَ صَنَائِعِ اَلْإِحْسَان
ذخیره ای ارزشمند برای انسان همانند ایمان به خداوند و نیکوکاری نیست.
يَحْتَاجُ اَلْإِسْلاَمُ إِلَى اَلْإِيمَان
اسلام نیازمند ایمان است.
فَيَا عَجَبَا وَ مَا لِي لاَ أَعْجَبُ مِنْ خَطَإِ هَذِهِ اَلْأُمَّةِ عَلَى اِخْتِلاَفِ حُجَجِهَا فِي دِيَانَاتِهَا لاَ يَقْتَصُّونَ أَثَرَ نَبِيٍّ وَ لاَ يَقْتَدُونَ بِعَمَلِ وَصِيٍّ وَ لاَ يُؤْمِنُونَ بِغَيْبٍ وَ لاَ يَعْفُونَ عَنْ عَيْبٍ يَعْمَلُونَ فِي اَلشُّبُهَاتِ وَ يَسِيرُونَ فِي اَلشَّهَوَاتِ اَلْمَعْرُوفُ فِيهِمْ مَا عَرَفُوا وَ اَلْمُنْكَرُ عِنْدَهُمْ مَا أَنْكَرُوا مَفْزَعُهُمْ فِي اَلْمُعْضِلاَتِ إِلَى أَنْفُسِهِمْ وَ تَعْوِيلُهُمْ فِي اَلْمُبْهَمَاتِ عَلَى آرَائِهِمْ رَأْيِهِمْ كَأَنَّ كُلاّ مِنْهُمْ إِمَامُ نَفْسِهِ قَدْ أَخَذَ فِيمَا يَرَى بِغَيْرِ وَثِيقَاتٍ بَيِّنَاتٍ وَ لاَ…
ای مردم، تعجّب کنید و چیست مرا که تعجّب نمی کنم از اشتباه این امّت با این که حجّتهای گوناگون برای دینداری آنها مقرّر شده، ولی روش پیغمبر را پیروی نمی کنند و به کردار جانشین او اقتدا نمی نمایند.به غیب ایمان نمی آورند و از هیچ بدی باز نمی ایستند.به اموری که حکم آن معلوم نیست عمل می کنند و در خواهشهای خود می گردند.معروف در میان آنها چیزی است که آنها خوبی می دانند و منکر در میانۀ آنها چیزی است که ایشان انکار کنند.پناه ایشان در مشکلات نفسهای خود آنهاست و در امور نامعلوم اعتماد آنها به رأی خودشان؛ گویا هر یک از اینها پیشوای نفس خویش است.به تحقیق ایشان در آنچه حکم و یا اعتقاد پیدا می کنند، نه حجّتی روشن دارند و نه دلیلی محکم.
ثَمَرَةُ اَلْعِلْمِ اَلْعِبَادَة
میوۀ دانش، عبادت است.
قال عليه السّلام في ذكر الملائكة:هم اسراء إيمان لم يفكّهم منه زيع و لا عدول
حضرت در وصف ملائکة فرمود: آنها در بند ایمان هستند و آنها را میل و یا بازگشتی از آن، رها و جدا نمی کند.
خَذَلُوا اَلْحَقَّ وَ لَمْ يَنْصُرُوا اَلْبَاطِل
در نکوهش گروهی فرمود: از یاری حق دست برداشتند و باطل را هم یاری نکردند.
ثَلاَثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ كَمُلَ إِيمَانُهُ اَلْعَقْلُ وَ اَلْحِلْمُ وَ اَلْعِلْم
سه چیز است که در هر کس باشد ایمان او کامل است:خرد، بردباری و دانش.
ثَمَرَةُ اَلْعِلْمِ إِخْلاَصُ اَلْعَمَل
میوۀ دانش، کار بی آلایش است.
عَلَى قَدْرِ اَلرَّأْيِ تَكُونُ اَلْعَزِيمَة
آهنگ و اراده کردن، به اندازه رأی و اندیشه است.
فَالْقُلُوبُ لاَهِيَةٌ مِنْ رُشْدِهَا قَاسِيَةٌ عَنْ حَظِّهَا سَالِكَةٌ فِي غَيْرِ مِضْمَارِهَا كَأَنَّ اَلْمَعْنِيَّ سِوَاهَا وَ كَأَنَّ اَلْحَظَّ فِي إِحْرَازِ دُنْيَاهَا
پس دلهای آنها از راه راست غافل است و در بهره بری از آن نفوذ ناپذیر.در غیر میدان آن گام بر می دارند، گویا این راه از آن غیر آنهاست، و گویا نصیب آنها فقط در جمع آوری دنیاست.
