إِنَّ اَللَّهَ تَعَالَى أَوْحَى إِلَى عِمْرَانَ أَنِّي وَاهِبٌ لَكَ ذَكَراً سَوِيّاً مُبَارَكاً يُبْرِئُ اَلْأَكْمَهَ وَ اَلْأَبْرَصَ وَ يُحْيِي اَلْمَوْتَى بِإِذْنِ اَللَّهِ وَ جَاعِلُهُ رَسُولاً إِلَى بَنِي إِسْرَائِيلَ فَحَدَّثَ عِمْرَانُ اِمْرَأَتَهُ حَنَّةَ بِذَلِكَ وَ هِيَ أُمُّ مَرْيَمَ فَلَمَّا حَمَلَتْ كَانَ حَمْلُهَا بِهَا عِنْدَ نَفْسِهَا غُلاَمٌ فَلَمّا وَضَعَتْها قالَتْ رَبِّ إِنِّي وَضَعْتُها أُنْثى ... وَ لَيْسَ اَلذَّكَرُ كَالْأُنْثى أَيْ لاَ يَكُونُ اَلْبِنْتُ رَسُولاً يَقُولُ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ وَ اَللّهُ أَعْلَمُ بِما وَضَعَتْ َمَّا وَهَبَ اَللَّهُ تَعَالَى لِمَرْيَمَ…
ابو بصیر گوید: امام صادق علیه السلام فرمود: خدای تعالی بعمران(پدرم مریم مادر عیسی علیه السلام)وحی کرد که من بتو پسری میبخشم، سالم و مبارک که باذن خدا کور مادر زاد و پیس را درمان کند و مردگان را زنده کند و پیغمبر بنی اسراییلش قرار دهم، عمران این مطلب را بهمسرش حنه که مادر مریم است گزارش داد، چون بمریم حامله گشت، فکر میکرد که حملش پسر است، چون او را زایید(و دید دختر است) گفت: پروردگارا «من دختر زاییدم و پسر مانند دختر نیست»یعنی دختر که پیغمبر نمیشود. خدای عز و جل(در باره او)میفرماید: خدا بآنچه او زاییده داناتر است، سپس چون خدای تعالی عیسی را بمریم بخشید، او همان پیغمبری بود که بعمران بشارت داده شده بود و باو وعده کرده بودند. پس هر گاه ما در باره مردی از خاندان خود چیزی گفتیم. و در فرزند یا…
إِذَا قُلْنَا فِي رَجُلٍ قَوْلاً فَلَمْ يَكُنْ فِيهِ وَ كَانَ فِي وَلَدِهِ أَوْ وَلَدِ وَلَدِهِ فَلاَ تُنْكِرُوا ذَلِكَ فَإِنَّ اَللَّهَ تَعَالَى يَفْعَلُ ما يَشاءُ .
امام صادق علیه السلام فرمود: هر گاه در باره مردی سخنی گوییم و در او نباشد و در فرزند یا نوه او باشد، انکار نکنید، زیرا خدای تعالی هر چه خواهد میکند.
قَدْ يَقُومُ اَلرَّجُلُ بِعَدْلٍ أَوْ بِجَوْرٍ وَ يُنْسَبُ إِلَيْهِ وَ لَمْ يَكُنْ قَامَ بِهِ فَيَكُونُ ذَلِكَ اِبْنَهُ أَوِ اِبْنَ اِبْنِهِ مِنْ بَعْدِهِ فَهُوَ هُوَ .
امام صادق علیه السلام میفرمود: گاهی انسان با صفت عدالت یا ستم سنجیده می شود و بآن سنجش نسبتش میدهند، در صورتی که خودش آن صفت را دارا نیست، بلکه پسرش یا پسر پسرش بعد از او دارای آن صفت میباشد، پس او همانست(که آن صفت در باره اش گفته شده).
مَنْ تَرَكَ صَلاَةَ اَلْعَصْرِ غَيْرَ نَاسٍ لَهَا حَتَّى تَفُوتَهُ وَتَرَهُ اَللَّهُ أَهْلَهُ وَ مَالَهُ يَوْمَ اَلْقِيَامَةِ .
هر که نماز عصر را بی آنکه فراموش کند واپس اندازد تا آنکه از دست بدهد خداوند او را در روز رستاخیز بی زن و فرزند و بی مال وانهد.
دَخَلْتُ عَلَى أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع فَقُلْتُ مَا تَقُولُ فِي رَجُلٍ يُؤَخِّرُ صَلاَةَ اَلْعَصْرِ مُتَعَمِّداً قَالَ يَأْتِي يَوْمَ اَلْقِيَامَةِ موترا مَوْتُوراً أَهْلَهُ وَ مَالَهُ قَالَ قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ وَ إِنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ اَلْجَنَّةِ قَالَ وَ إِنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ اَلْجَنَّةِ قَالَ قُلْتُ وَ مَا مَنْزِلُهُ فِي اَلْجَنَّةِ قَالَ موترا مَوْتُوراً أَهْلَهُ وَ مَالَهُ يَتَضَيَّفُ أَهْلَهَا لَيْسَ لَهُ فِيهَا مَنْزِلٌ .
ابو سلام عبدی گوید: نزد امام صادق علیه السلام رفته و عرض کردم: در باره مردی که نماز عصر را به عمد واپس انداخته است چه می فرمایید؟ فرمود: در روز رستاخیز بی زن و فرزند و بی مال محشور شود. عرض کردم: فدایت شوم هر چند از بهشتیان باشد؟ فرمود: هر چند از بهشتیان باشد. عرض کردم: در بهشت چه جایگاهی خواهد داشت؟ فرمود: بی زن و فرزند و بی مال باشد و چون خانه ای ندارد مهمان بهشتیان باشد.
سَأَلْتُهُ عَنْ رَجُلٍ اِخْتَلَفَ عَلَيْهِ رَجُلاَنِ مِنْ أَهْلِ دِينِهِ فِي أَمْرٍ كِلاَهُمَا يَرْوِيهِ أَحَدُهُمَا يَأْمُرُ بِأَخْذِهِ وَ اَلْآخَرُ يَنْهَاهُ عَنْهُ كَيْفَ يَصْنَعُ فَقَالَ يُرْجِئُهُ حَتَّى يَلْقَى مَنْ يُخْبِرُهُ فَهُوَ فِي سَعَةٍ حَتَّى يَلْقَاهُ وَ فِي رِوَايَةٍ أُخْرَى بِأَيِّهِمَا أَخَذْتَ مِنْ بَابِ اَلتَّسْلِيمِ وَسِعَكَ .
سماعه گوید از امام صادق(ع)پرسیدم: مردیست که دو نفر از هم مذهبانش نسبت بمطلبی دو روایت مختلف برایش نقل میکنند، یکی امرش میکند و دیگری نهیش مینماید، او چه کند فرمود: تاخیرش اندازد تا آنکه را بواقع خبرش میدهد(امام زمانش را)ملاقات کند، و تا زمان ملاقاتش خود مختار است. و در روایت دیگر است، بهر کدام از آن دو روایت که با رضایت خاطر عمل کنی ترا روا است.
لَأَنْ أُقْرِضَ قَرْضاً أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ أَنْ أصله أَصِلَ بِمِثْلِهِ وَ كَانَ يَقُولُ مَنْ أَقْرَضَ قَرْضاً فَضَرَبَ لَهُ أَجَلاً فَلَمْ يُؤْتَ بِهِ عِنْدَ ذَلِكَ اَلْأَجَلِ فَإِنَّ لَهُ مِنَ اَلثَّوَابِ فِي كُلِّ يَوْمٍ يَتَأَخَّرُ عَنْهُ ذَلِكَ اَلْأَجَلُ مِثْلَ صَدَقَةِ دِينَارٍ وَاحِدٍ فِي كُلِّ يَوْمٍ.
امام صادق علیه السلام فرمود: خوش تر دارم که مالی را قرض دهم تا اینکه آن را ببخشم. راوی گوید که امام علیه السلام فرمود: هر که قرضی دهد و مدتی را برای آن تعیین کند و هنگام پایان یافتن آن مدت، قرضش پرداخت نشود به ازای هر روزی که از آن مدت به تاخیر افتد او را پاداشی مانند پاداش صدقه یک دینار باشد.
مِنْ كِتَابِ اَلصَّبْرِ وَ اَلتَّأْدِيبِ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : إِنَّ اَلْمُؤْمِنَ لَيَدْعُو اَللَّهَ تَعَالَى فِي حَاجَةٍ فَيَقُولُ اَللَّهُ أَخَّرْتُ حَاجَتَهُ شَوْقا إِلَى دُعَائِهِ فَإِذَا كَانَ يَوْمُ اَلْقِيَامَةِ يَقُولُ اَللَّهُ تَعَالَى عَبْدِي دَعَوْتَنِي فِي كَذَا فَأَخَّرْتُ إِجَابَتَكَ وَ ثَوَابُكَ كَذَا وَ دَعَوْتَنِي فِي كَذَا فَأَخَّرْتُ إِجَابَتَكَ وَ ثَوَابُكَ كَذَا قَالَ فَيَتَمَنَّى اَلْمُؤْمِنُ أَنَّهُ لَمْ يُسْتَجَبْ لَهُ دَعْوَةٌ فِي اَلدُّنْيَا لِمَا يَرَى مِنْ حُسْنِ ثَوَابِهِ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:مؤمن برای حاجتی خداوند را می خواند و لکن خداوند می فرماید:حاجتش را به خاطر اشتیاق به دعایش به تأخیر انداختم، هنگامی که روز قیامت رسد خداوند متعال می فرماید:بندۀ من تو از من در دنیا حاجتی خواستی و من اجابتش را به تأخیر انداختم، ولی ثوابش را به تو می دهم، و باز حاجت دیگری خواستی و من اجابتش را به تأخیر انداختم، و ثوابت دهم، امام فرمود:در این هنگام مؤمن آرزو می کند ای کاش هرگز حاجتهای من در دنیا بر آورده نشده بود، و این به خاطر ثوابهای خوبش است.
عَنْهُ قَالَ : إِنَّ اَللَّهَ إِذَا أَحَبَّ عَبْدا وَكَّلَ بِهِ مَلَكَيْنِ فَقَالَ عَوِّقَا عَلَيْهِ مَطْلَبَهُ وَ ضَيِّقَا عَلَيْهِ مَعِيشَتَهُ حَتَّى يَدْعُوَنِي فَإِنِّي أُحِبُّ صَوْتَهُ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:هر گاه خداوند بنده ای را دوست بدارد، دو فرشته را مأمور او می سازد، و می فرماید:خواسته اش را به تأخیر اندازید، و زندگی را بر او سخت کنید تا مرا بخواند، من صدایش را دوست دارم.
قَالَ لِيَ اَلصَّادِقُ ع إِنَّ اَللَّهَ جَلَّ وَ عَزَّ عَيَّرَ أَقْوَاماً فِي اَلْقُرْآنِ بِالْإِذَاعَةِ فَقُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَيْنَ قَالَ قَالَ قَوْلُهُ وَ إِذا جاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ اَلْأَمْنِ أَوِ اَلْخَوْفِ أَذاعُوا بِهِ ثُمَّ قَالَ اَلْمُذِيعُ عَلَيْنَا سِرَّنَا كَالشَّاهِرِ بِسَيْفِهِ عَلَيْنَا رَحِمَ اَللَّهُ عَبْداً سَمِعَ بِمَكْنُونِ عِلْمِنَا فَدَفَنَهُ تَحْتَ قَدَمَيْهِ وَ اَللَّهِ إِنِّي لَأَعْلَمُ بِشِرَارِكُمْ مِنَ اَلْبَيْطَارِ بِالدَّوَابِّ شِرَارُكُمْ اَلَّذِينَ لاَ يَقْرَءُونَ اَلْقُرْآنَ إِلاَّ هَجْراً وَ لاَ يَأْتُونَ اَلصَّلاَةَ إِلاَّ دَبْراً وَ لاَ يَحْفَظُونَ…
سفارش امام صادق علیه السلام به ابو جعفر محمد بن نعمان احول -ابو جعفر احول گوید: امام صادق علیه السلام به من فرمود: به راستی، خداوند عزیز و جلیل در قرآن، مردمی را به خاطر افشاگری سرزنش کرده است. پرسیدم: فدایت شوم در کجای قرآن چنین فرموده است؟ فرمود: این آیه است: «و چون خبری حاکی از ایمنی یا وحشت به آنان برسد، انتشارش دهند» سوره نسا ، آیه 83 ، سپس امام صادق علیه السلام فرمود: کسی که راز ما را بر زیان ما فاش نماید همچون کسی است که بر روی ما شمشیر کشیده است، خدا مورد رحمت قرار دهد بنده ای را که علم محرمانه ما را بشنود و آن را زیر پای خود دفن نماید تا از دسترس مخالفان به دور ماند، به خدا سوگند که شناخت من از بدکاران شما بهتر از شناخت دامپزشک به احوال چهارپایان است، آن بدکاران همان کسانی اند که…
عَنِ اَلصَّادِقِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ كَانَ عَلِيٌّ يَقُولُ اَللَّهُمَّ مُنَّ عَلَيَّ بِالتَّوَكُّلِ عَلَيْكَ وَ اَلتَّفْوِيضِ إِلَيْكَ وَ اَلرِّضَا بِقَدَرِكَ وَ اَلتَّسْلِيمِ لِأَمْرِكَ حَتَّى لاَ أُحِبَّ تَعْجِيلَ مَا أَخَّرْتَ وَ لاَ تَأْخِيرَ مَا عَجَّلْتَ يَا أَرْحَمَ اَلرَّاحِمِينَ .
امام صادق علیه السّلام فرمود:علی علیه السّلام می فرمود:خدایا بر من منّت گذار تا توان توکّل بر تو و واگذاردن امورم به تو، و خشنود شدن به قضا و قدر تو، و تسلیم شدن به فرمانت را پیدا کنم، به حدّی در برابر فرمانت تسلیم و در آنچه برایم مقدر فرموده ای شتاب نداشته باشم و به داده هایت رضایت دهم، ای مهربانترین مهربانان.
مِنْ كِتَابِ اَلْإِرْشَادِ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ تَأْخِيرُ اَلتَّوْبَةِ اِغْتِرَارٌ وَ طُولُ اَلتَّسْوِيفِ حَيْرَةٌ وَ اَلاِعْتِلاَلُ عَلَى اَللَّهِ هَلَكَةٌ وَ اَلْإِصْرَارُ عَلَى اَلذَّنْبِ أَمْنٌ لِمَكْرِ اَللَّهِ فَلاٰ يَأْمَنُ مَكْرَ اَللّٰهِ إِلاَّ اَلْقَوْمُ اَلْخٰاسِرُونَ : .
امام صادق علیه السّلام فرمود:به تأخیر انداختن توبه فریفتن خویش است، ادامۀ تأخیر سرگردانیست، و عذرتراشی در برابر خدا نابودیست، و اصرار بر گناه به خیال آسودگی از مؤاخذۀ خداست، و از مکر خدا بجز افراد زیانکار آسوده نباشند.
