خَطَبَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَى اَلْمِنْبَرِ فَقَالَ : أَيُّهَا اَلنَّاسُ اِعْمَلُوا إِذَا عَلِمْتُمْ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ إِنَّ اَلْعَالِمَ اَلْعَامِلَ بِغَيْرِهِ كَالْجَاهِلِ اَلْحَائِرِ اَلَّذِي لاَ يَسْتَفِيقُ عَنْ جَهْلِهِ بَلْ قَدْ رَأَيْتُ أَنَّ اَلْحُجَّةَ أَعْظَمُ وَ اَلْحَسْرَةَ أَدْوَمُ عَلَى هَذَا اَلْعَالِمِ اَلْمُنْسَلِخِ مِنْ عَمَلِهِ مِنْهَا عَلَى هَذَا اَلْجَاهِلِ اَلْمُتَحَيِّرِ فِي جَهْلِهِ وَ كِلاَهُمَا حَائِرٌ بَائِرٌ ضَالُّ مَثْبُورٌ لاَ تَرْتَابُوا فَتَشُكُّوا وَ لاَ تَشُكُّوا فَتَكْفُرُوا وَ لاَ تُرَخِّصُوا لِأَنْفُسِكُمْ فَتُدَاهِنُوا فِي اَلْحَقِّ فَتَخْسَرُوا…
امیر مؤمنان علیه السّلام بر منبر سخنرانی فرمود:ای مردم چون دانا شدید به علمتان عمل کنید؛ شاید هدایت شوید، عالمی که بر خلاف علمش عمل کند چون جاهل سرگردانی است که از نادانی به هوش نیاید، بلکه خواهی دید که حجت بر او تمامتر و حسرت این عالمی که از علم خویش جدا شده بیشتر است از حسرت جاهل سرگردان در جهالت، و هر دو سرگردان و خوابند، هر دو بی هدف و گم گشته و در خسرانند، تردید و دودلی به خود راه ندهید تا به شک افتید، و شک نکنید تا کافر شوید، و به خود اجازه ندهید تا در راه حق گول بخورید، سپس زیانکار شوید، زیرا از جملۀ حق این است که دین را بفهمد، و از فهمیدن است که مغرور نشوید، خیرخواه ترین شما نسبت به خود مطیع ترین شما نسبت به خداست، و خائن ترین شما با خود نافرمانترین شماست از خدا، کسی که اطاعت خدا کند…
أَقْبَلَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ ع وَ مَعَهُ اَلْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ ع وَ هُوَ مُتَّكِئٌ عَلَى يَدِ سَلْمَانَ فَدَخَلَ اَلْمَسْجِدَ اَلْحَرَامَ فَجَلَسَ إِذْ أَقْبَلَ رَجُلٌ حَسَنُ اَلْهَيْئَةِ وَ اَللِّبَاسِ فَسَلَّمَ عَلَى أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ فَرَدَّ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمَ فَجَلَسَ ثُمَّ قَالَ يَا أَمِيرَ اَلْمُؤْمِنِينَ أَسْأَلُكَ عَنْ ثَلاَثِ مَسَائِلَ إِنْ أَخْبَرْتَنِي بِهِنَّ عَلِمْتُ أَنَّ اَلْقَوْمَ رَكِبُوا مِنْ أَمْرِكَ مَا قُضِيَ عَلَيْهِمْ وَ أَنْ لَيْسُوا بِمَأْمُونِينَ فِي دُنْيَاهُمْ وَ آخِرَتِهِمْ وَ إِنْ تَكُنِ اَلْأُخْرَى عَلِمْتُ أَنَّكَ وَ هُمْ شَرَعٌ سَوَاءٌ فَقَالَ…
امام محمد تقی علیه السلام فرمود: امیر المومنین همراه حسن بن علی علیهما السلام می آمد و بدست سلمان تکیه کرده بود تا وارد مسجد الحرام شد و بنشست، مردی خوش قیافه و خوش لباس پیش آمد و بامیر المومنین علیه السلام سلام کرد، حضرت جوابش فرمود و او بنشست آنگاه عرضکرد: یا امیر المومنین سه مساله از شما میپرسم، اگر جواب گفتی، میدانم که آن مردم(که بعد از پیغمبر حکومت را متصرف شدند) در باره تو مرتکب عملی شدند که خود را محکوم ساختند و در امر دنیا و آخرت خویش آسوده و در امان نیستند و اگر جواب نگفتی میدانم تو هم با آنها برابری. امیر المومنین علیه السلام باو فرمود: هر چه خواهی از من بپرس، او گفت: بمن بگو: 1-وقتی انسان میخوابد روحش کجا میرود؟ ، 2-و چگونه می شود که انسان گاهی بیاد می آورد و گاهی فراموش میکند؟…
اَلْعَقْلُ خَلِيلُ اَلْمُؤْمِنِ وَ اَلْعِلْمُ وَزِيرُهُ وَ اَلصَّبْرُ أَمِيرُ جُنُودِهِ وَ اَلْعَمَلُ قَيِّمُه
خرد، دوست مؤمن و دانش، وزیر و شکیبایی، فرمانده و عمل، کارگزار اوست.
أَيُّهَا اَلنَّاسُ إِذَا عَلِمْتُمْ فَاعْمَلُوا بِمَا عَلِمْتُمْ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ إِنَّ اَلْعَالِمَ اَلْعَامِلَ بِغَيْرِهِ كَالْجَاهِلِ اَلْحَائِرِ اَلَّذِي لاَ يَسْتَفِيقُ عَنْ جَهْلِهِ بَلْ قَدْ رَأَيْتُ أَنَّ اَلْحُجَّةَ عَلَيْهِ أَعْظَمُ وَ اَلْحَسْرَةَ أَدْوَمُ عَلَى هَذَا اَلْعَالِمِ اَلْمُنْسَلِخِ مِنْ عِلْمِهِ مِنْهَا عَلَى هَذَا اَلْجَاهِلِ اَلْمُتَحَيِّرِ فِي جَهْلِهِ وَ كِلاَهُمَا حَائِرٌ بَائِرٌ لاَ تَرْتَابُوا فَتَشُكُّوا وَ لاَ تَشُكُّوا فَتَكْفُرُوا وَ لاَ تُرَخِّصُوا لِأَنْفُسِكُمْ فَتُدْهِنُوا وَ لاَ تُدْهِنُوا فِي اَلْحَقِّ فَتَخْسَرُوا وَ إِنَّ مِنَ اَلْحَقِّ أَنْ…
امیر المومنین علیه السلام در سخنرانی منبر خویش فرمود: ای مردم چون دانا شدید بآن عمل کنید شاید هدایت شوید. عالمی که بر خلاف علمش عمل کند چون جاهل سرگردانی است که از نادانی بهوش نیاید بلکه حجت بر او تمامتر و حسرت این عالمی که از علم خویش جدا شده بیشتر است از حسرت جاهل سرگردان در جهالت و هر دو سرگردان و خوابند. تردید و دو دلی بخود راه ندهید تا بشک افتید و شک نکنید تا کافر شوید و بخود اجازه ندهید(از خود سلب مسیولیت نکنید)تا سست شوید و در راه حق سست نشوید تا زیان یابید. از جمله حق اینست که دین را بفهمید و از فهمیدن است که فریب نخورید. همانا خیر خواه- ترین شما نسبت بخود مطیعترین شماست خدا را و خاین ترین شما با خود نافرمانترین شماست خدا را، کسی که اطاعت خدا کند ایمن گردد و مژده یابد و آنکه نافرمانی…
قُلْتُ لِأَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع إِنِّي سَمِعْتُ مِنْ سَلْمَانَ وَ اَلْمِقْدَادِ وَ أَبِي ذَرٍّ شَيْئاً مِنْ تَفْسِيرِ اَلْقُرْآنِ وَ أَحَادِيثَ عَنْ نَبِيِّ اَللَّهِ ص غَيْرَ مَا فِي أَيْدِي اَلنَّاسِ ثُمَّ سَمِعْتُ مِنْكَ تَصْدِيقَ مَا سَمِعْتُ مِنْهُمْ وَ رَأَيْتُ فِي أَيْدِي اَلنَّاسِ أَشْيَاءَ كَثِيرَةً مِنْ تَفْسِيرِ اَلْقُرْآنِ وَ مِنَ اَلْأَحَادِيثِ عَنْ نَبِيِّ اَللَّهِ ص أَنْتُمْ تُخَالِفُونَهُمْ فِيهَا وَ تَزْعُمُونَ أَنَّ ذَلِكَ كُلَّهُ بَاطِلٌ أَ فَتَرَى اَلنَّاسَ يَكْذِبُونَ عَلَى رَسُولِ اَللَّهِ ص مُتَعَمِّدِينَ وَ يُفَسِّرُونَ اَلْقُرْآنَ بِآرَائِهِمْ قَالَ فَأَقْبَلَ…
سلیم بن قیس گوید: بامیر المومنین(ع)عرضکردم. من از سلمان و مقداد و ابی ذر چیزی از تفسیر قرآن و هم احادیثی از پیغمبر شنیده ام که با آنچه در نزد مردم است مخالفست و باز از شما میشنوم چیزی که آنچه را شنیده ام تصدیق میکند، و در دست مردم مطالبی از تفسیر قرآن و احادیث پیغمبر می بینم که شما با آنها مخالفید و همه را باطل میدانید، آیا عقیده دارید که مردم عمدا برسول خدا دروغ می بندند و قرآن را برای خود تفسیر میکنند؟ سلیم گوید: حضرت بمن توجه کرد و فرمود، سوالی کردی اکنون پاسخش را بفهم. همانا نزد مردم حق و باطل و راست و دروغ و ناسخ و منسوخ و عام و خاص و محکم و متشابه و خاطره درست و نادرست همه هست و در زمان پیغمبر(ع)مردم بر حضرتش دروغ بستند تا آنکه میان مردم بسخنرانی ایستاد و فرمود: «ای مردم همانا دروغ…
اِتَّقُوا اَللَّهَ تَقِيَّةَ تُقَاةَ مَنْ سَمِعَ فَخَشَعَ وَ اِقْتَرَفَ فَاعْتَرَفَ وَ اِعْتَرَفَ وَ عَلِمَ فَوَجِلَ وَ حَاذَرَ فَبَادَرَ وَ عَمِلَ فَأَحْسَن
خدا ترس باشید ترس کسی که شنیده، سپس فروتنی کرده است و گناه کرده، آنگاه اقرار می کند و دانسته، آنگاه ترسان است و کناره گرفته، سپس شتاب کرده است و عمل کرده، آنگاه نیکی کرده است.
يَا أَيُّهَا اَلنَّاسُ إِلَى كَمْ تُوعَظُونَ وَ لاَ تَتَّعِظُونَ فَكَمْ قَدْ وَعَظَكُمُ اَلْوَاعِظُونَ وَ حَذَّرَكُمُ اَلْمَحْذُرُونَ وَ زَجَرَكُمُ اَلزَّاجِرُونَ وَ بَلَّغَكُمُ اَلْعَالِمُونَ وَ عَلَى سَبِيلِ اَلنَّجَاةِ دَلَّكُمُ اَلْأَنْبِيَاءُ وَ اَلْمُرْسَلُونَ وَ أَقَامُوا عَلَيْكُمُ اَلْحُجَّةَ وَ أَوْضَحُوا لَكُمُ اَلْمَحَجَّةَ فَبَادِرُوا اَلْعَمَلَ وَ اِغْتَنِمُوا اَلْمَهَلَ فَإِنَّ اَلْيَوْمَ عَمَلٌ وَ لاَ حِسَابَ وَ غَدا حِسَابٌ وَ لاَ عَمَلَ وَ سَيَعْلَمُ اَلَّذِينَ ظَلَمُوا أَيَّ مُنْقَلَبٍ يَنْقَلِبُون
ای مردم:تا کی پند داده شوید و پند نگیرید؟ چه بسیار شما را پند دهندگان، پند داده اند و ترسانندگان، ترسانیده اند، و منع کنندگان، شما را باز داشته اند و دانشمندان به شما رسانیده اند، و به راه رهایی و رستگاری انبیاء و رسولان شما را راهنمایی نموده اند و حجّت را برای شما بر پا داشته اند و راه روشن را برای شما آشکار نموده اند؛ پس به عمل پیشی گیرید و درنگ را غنیمت شمارید، همانا امروز عمل است و شماره ای نیست و فردا شماره است و عمل نمی باشد. و به زودی ستمگران خواهند دانست به چه جایگاهی باز خواهند گشت .
إِنِّي أَخَافُ عَلَيْكُمْ كُلَّ عَلِيمِ اَللِّسَانِ مُنَافِقِ اَلْجَنَانِ يَقُولُ مَا تَعْلَمُونَ وَ يَفْعَلُ مَا تُنْكِرُون
همانا من برای شما نگرانم از هر که به زبان، دانا ولی به دل، دوروست؛ می گویند آنچه می دانند و عمل می کنند آنچه را انکار می کنند.
قَدْرُ اَلرَّجُلِ عَلَى قَدْرِ هِمَّتِهِ وَ عَمَلُهُ عِلْمُهُ عَلَى قَدْرِ نِيَّتِه
ارزش مرد، به مقدار همّت اوست و عمل او، به اندازۀ نیّت او.
مَنْ خَالَفَ عِلْمَهُ عَظُمَتْ جَرِيمَتُهُ وَ إِثْمُه
کسی که با دانستۀ خود مخالفت کند، سرپیچی و گناه او بزرگ شود.
اَلْعِلْمُ بِلاَ عَمَلٍ بِغَيْرِ عَمَلٍ وَبَال
علم بی عمل، گرفتاری است.
مَنْ أَضَاعَ عِلْمَهُ اِلْتَطَم
هر کس دانش خود را تباه سازد، سیلی خورد.
