مَنْ وَقَفَ نَفْسَهُ مَوْقِفَ اَلتُّهَمَةِ فَلاَ يَلُومَنَّ مَنْ أَسَاءَ بِهِ اَلظَّنَّ وَ مَنْ كَتَمَ سِرَّهُ كَانَتِ اَلْخِيَرَةُ فِي يَدِهِ وَ كُلُّ حَدِيثٍ جَاوَزَ اِثْنَيْنِ فَاشٍ وَ ضَعْ أَمْرَ أَخِيكَ عَلَى أَحْسَنِهِ وَ لاَ تَطْلُبَنَّ بِكَلِمَةٍ خَرَجَتْ مِنْ أَخِيكَ سُوءاً وَ أَنْتَ تَجِدُ لَهَا فِي اَلْخَيْرِ مَحْمِلاً وَ عَلَيْكَ بِإِخْوَانِ اَلصِّدْقِ فَإِنَّهُمْ عُدَّةٌ عِنْدَ اَلرَّخَاءِ وَ جُنَّةٌ عِنْدَ اَلْبَلاَءِ وَ شَاوِرْ فِي حَدِيثِكَ اَلَّذِينَ يَخَافُونَ اَللَّهَ وَ أَحْبِبِ اَلْإِخْوَانَ عَلَى قَدْرِ اَلتَّقْوَى وَ اِتَّقِ شِرَارَ اَلنِّسَاءِ وَ كُنْ مِنْ خِيَارِهِنَّ…
هر که خویشتن را در جایگاه تهمت قرار دهد نبایست بدگمان به خویش را نکوهش نماید و آن کس که رازش را برملا نسازد. اختیار دار خودش باشد و آگاهی از هر سخنی که از دو نفر گذشت فراگیر شود. کار برادرت را به نیکوترین وجه آن، حمل کن و سخنی را که برادرت گفته تا وقتی که می توانی به وجه نکویی حمل کنی به بدی حمل مکن و می بایست که برادران صادق را برگزینی؛ چرا که آنان هنگام آسوده گی ذخیره اند و هنگام سختی، سپر بلایند. در سخن خویش با خدا ترسان، مشورت نما و برادران را به اندازه پرهیزگاری ایشان دوست بدار و از زنان بد دوری گزین و از زنان شایسته نیز برحذر باشید و چون شما را به کار نیکویی فرمان دادند مخالفت ورزید تا اینکه در فرمان به بدی در شما طمع نکنند.
لاَ تَصْلُحُ اَلصَّنِيعَةُ إِلاَّ عِنْدَ ذِي حَسَبٍ أَوْ دِينٍ وَ مَا أَقَلَّ مَنْ يَشْكُرُ اَلْمَعْرُوفَ.
نیکی نمودن جز بر عیالوار یا دیندار سزاوار نباشد و چه کم اند آنان که نیکویی را شکر می گزارند.
مِنْ كِتَابِ اَلْمَحَاسِنِ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : أَلاَ إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ اِرْتَضَى لَكُمُ اَلْإِسْلاَمَ دِينا فَأَحْسِنُوا صُحْبَتَهُ بِالسَّخَاءِ وَ حُسْنِ اَلْخُلُقِ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:هان، خداوند عزّ و جلّ اسلام را برای شما انتخاب کرد، اینک با سخاوت و خوش خلقی به نیکوئی یاریش نمائید.
وَ قَالَ اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ كُونُوا لَنَا زَيْنا وَ لاَ تَكُونُوا عَلَيْنَا شَيْنا قُولُوا لِلنّٰاسِ حُسْنا : وَ اِحْفَظُوا أَلْسِنَتَكُمْ وَ كُفُّوهَا عَنِ اَلْفُضُولِ وَ قُبْحِ اَلْقَوْلِ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:زینت و زیور برای ما باشید، و مایۀ آبرو ریزی ما نباشید.به مردم به نیکوئی سخن بگویید، و زبانتان را از خطا حفظ نمایید، از زیاده گویی و زشت گویی بپرهیزید.
عَنْ أَبِي بَصِيرٍ قَالَ : سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ عَنْ حَدِّ اَلْعِبَادَةِ اَلَّتِي مَنْ فَعَلَهَا كَانَ عَابِدا فَقَالَ حُسْنُ اَلنِّيَّةِ بِالطَّاعَةِ .
ابو بصیر گفت:از امام صادق علیه السّلام پرسیدم در بارۀ اندازۀ عبادتی که اگر کسی انجامش دهد به او اطلاق عابد می شود، فرمود:نیکویی نیت در اطاعت و بندگی خدا.
كُنْتُ عِنْدَ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع وَ عِنْدَهُ جَمَاعَةٌ مِنْ مَوَالِيهِ فَجَرَى ذِكْرُ اَلْعَقْلِ وَ اَلْجَهْلِ فَقَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ ع اِعْرِفُوا اَلْعَقْلَ وَ جُنْدَهُ وَ اَلْجَهْلَ وَ جُنْدَهُ تَهْتَدُوا قَالَ سَمَاعَةُ فَقُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ لاَ نَعْرِفُ إِلاَّ مَا عَرَّفْتَنَا فَقَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ ع إِنَّ اَللَّهَ جَلَّ ثَنَاؤُهُ خَلَقَ اَلْعَقْلَ وَ هُوَ أَوَّلُ خَلْقٍ خَلَقَهُ مِنَ اَلرُّوحَانِيِّينَ عَنْ يَمِينِ اَلْعَرْشِ مِنْ نُورِهِ فَقَالَ لَهُ أَقْبِلْ فَأَقْبَلَ ثُمَّ قَالَ لَهُ أَدْبِرْ فَأَدْبَرَ فَقَالَ اَللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى خَلَقْتُكَ خَلْقاً…
سماعه بن مهران گوید: در خدمت امام صادق بودم و گروهی از دوستان هم در محضرش بودند صحبت خرد و نادانی پیش آمد امام صادق علیه السلام فرمود: خرد و لشکر او و نادانی و لشکر او را بشناسید تا هدایت شوید سماعه گوید عرض کردم قربانت شوم ما جز آنچه تو بما معرفی کنی نمی شناسیم امام صادق فرمود بدرستی که خدای بزرگوار خرد را آفرید و او نخستین آفریده ای است که خداوند او را از روحانیین آفرید که از نور خود در سمت راست عرش بود پس باو فرمود روی بمن آر پس او روی آورد سپس باو فرمود روی از من بگردان پس او روی بگردانید پس خدای تبارک و تعالی فرمود من ترا آفریده بزرگی آفریدم و تو را بر همه آفریدگانم گرامی داشتم حضرت فرمود سپس نادانی را از دریای تلخ و تاریک آفرید و باو فرمود روی از من بگردان او روی بگردانید سپس باو فرمود…
سِتَّةٌ تَلْحَقُ الْمُوْمِنَ بَعْدَ وَفَاتِهِ وَلَدٌ یَسْتَغْفِرُ لَهُ وَ مُصْحَفٌ یُخَلِّفُهُ وَ غَرْسٌ یَغْرِسُهُ وَ قَلِیبٌ یَحْفِرُهُ وَ صَدَقَةٌ یُجْرِیهَا وَ سُنَّةٌ یُوْخَذُ بِهَا مِنْ بَعْدِهِ؛
شش چیز بعد از وفات مومن به او ملحق شده [و به او فایده می دهد]: فرزندی که برایش طلب آمرزش کند، قرآنی که او از خود به یادگار گذاشته و پس از مرگش خوانده می شود، درختی که کاشته، چاه آبی که حفر نموده [و وقف کرده]، صدقه جاریه ای که از خود به جا گذارده است، روش نیکوئی که پس از مرگش مردم به آن عمل می کنند.
