عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ عَلَیهِ السَّلَامُ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ: اسْتَحْیوا مِنَ اللَّهِ حَقَّ الْحَیاءِ، فَقِیلَ: یا رَسُولَ اللَّهِ! وَ مَنْ یسْتَحْیی مِنَ اللَّهِ حَقَّ الْحَیاءِ؟ فَقَالَ: مَنِ اسْتَحْیی مِنَ اللَّهِ حَقَّ الْحَیاءِ، فَلْیکتُبْ أَجَلُهُ بَینَ عَینَیهِ، وَ لْیزْهَدْ فِی الدُّنْیا وَ زِینَتَهَا، وَ یحْفَظُ الرَّأْسَ وَ مَا حَوَی، وَ الْبَطْنَ وَ مَا وَعَی، وَ لَا ینسَی الْمَقَابِرَ، وَ الْبِلَی.
امام باقر عَلَیهِ السَّلَامُ به نقل از رسول خدا صَلَّی اللَّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ فرمود: از خداوند به طور واقعی شرم و حیا کنید،
گفته شد: ای رسول خدا! چه کسی می تواند در مقابل خدا حقیقتاً شرم و حیا را رعایت کند؟
حضرت رسول صَلَّی اللَّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ فرمود: هر که واقعاً از خدا شرم و حیا کند، مرگ خود را هر لحظه جلوی خود می بیند، نسبت به دنیا و تجمّلات آن زاهدانه زندگی می کند، سر و چشم و گوش و زبان و فکر خود را، همچنین شکم و اطراف آن را حفظ و کنترل می نماید، قبرستان و حالات درون قبر را فراموش نمی کند.
عَنْ زُرَارَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ وَ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ يَقُولاَنِ: إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ فَوَّضَ إِلَى نَبِيِّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ أَمْرَ خَلْقِهِ لِيَنْظُرَ كَيْفَ طَاعَتُهُمْ ثُمَّ تَلاَ هَذِهِ اَلْآيَةَ: «مٰا آتٰاكُمُ اَلرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ مٰا نَهٰاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا» .
زرارة گوید: من از امام باقر و امام صادق علیهما السلام شنیدم که میفرمودند:خدای عز و جل امر خلقش را بپیغمبرش واگذار فرمود، تا ببیند چگونه اطاعت میکنند پیغمبرش را و چون اطاعت پیغمبر بر نفوس مردم دشوارتر از اطاعت خدا است اجرش بیشتر است مرآت سپس این آیه را تلاوت فرمود:«آنچه را رسول برای شما آورده بگیرید و از آنچه منعتان کرده باز ایستید »
- آیه 7 سوره 59
فَضْلُ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع مَا جَاءَ بِهِ آخُذُ بِهِ وَ مَا نَهَى عَنْهُ أَنْتَهِي عَنْهُ جَرَى لَهُ مِنَ اَلطَّاعَةِ بَعْدَ رَسُولِ اَللَّهِ ص مَا لِرَسُولِ اَللَّهِ ص وَ اَلْفَضْلُ لِمُحَمَّدٍ ص اَلْمُتَقَدِّمُ بَيْنَ يَدَيْهِ كَالْمُتَقَدِّمِ بَيْنَ يَدَيِ اَللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ اَلْمُتَفَضِّلُ عَلَيْهِ كَالْمُتَفَضِّلِ عَلَى رَسُولِ اَللَّهِ ص وَ اَلرَّادُّ عَلَيْهِ فِي صَغِيرَةٍ أَوْ كَبِيرَةٍ عَلَى حَدِّ اَلشِّرْكِ بِاللَّهِ فَإِنَّ رَسُولَ اَللَّهِ ص بَابُ اَللَّهِ اَلَّذِي لاَ يُؤْتَى إِلاَّ مِنْهُ وَ سَبِيلُهُ اَلَّذِي مَنْ سَلَكَهُ وَصَلَ إِلَى اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ…
امام باقر(ع)فرمود: فضیلت امیر المومنین(ع)اینست که هر چه آورده من بآن عمل میکنم و از هر چه نهی کرده ترک میکنم، اطاعت او بعد از رسول خدا(ص)همان اطاعت رسول خدا(ص)است و فضیلت برای محمد(ص)است، هر که از او پیش افتد چون کسی است که از خدا و رسولش پیش افتاده و کسی که بر او برتری جوید مانند کسی است که بر رسول خدا(ص)برتری جسته و هر که در امر کوچک یا بزرگی او را رد کند در مرز شرک بخداست، زیرا رسول خدا(ص)باب منحصر معرفت خدا بود، و راهی بود که هر که آن را پوید بخدای عز و جل رسد و همچنین است امیر المومنین(ع)پس از وی و ایمه(ع)یکی پس از دیگری هم بهمین روشند، خدای عز و جل ایشان را ارکان زمین مقرر فرموده تا اهلش را نلرزاند و ستونهای اسلام و مرزدار راه هدایت ساخته. کسی جز با هدایت ایشان هدایت نشود و کسی که از…
سَأَلْتُ أَبَا جَعْفَرٍ ع عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ أَطِيعُوا اَللّهَ وَ أَطِيعُوا اَلرَّسُولَ وَ أُولِي اَلْأَمْرِ مِنْكُمْ فَكَانَ جَوَابُهُ أَ لَمْ تَرَ إِلَى اَلَّذِينَ أُوتُوا نَصِيباً مِنَ اَلْكِتابِ يُؤْمِنُونَ بِالْجِبْتِ وَ اَلطّاغُوتِ وَ يَقُولُونَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا هؤُلاءِ أَهْدى مِنَ اَلَّذِينَ آمَنُوا سَبِيلاً يَقُولُونَ لِأَئِمَّةِ اَلضَّلاَلَةِ وَ اَلدُّعَاةِ إِلَى اَلنَّارِ هؤُلاءِ أَهْدى مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ سَبِيلاً أُولئِكَ اَلَّذِينَ لَعَنَهُمُ اَللّهُ وَ مَنْ يَلْعَنِ اَللّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ نَصِيراً أَمْ لَهُمْ نَصِيبٌ مِنَ اَلْمُلْكِ يَعْنِي اَلْإِمَامَةَ وَ…
برید عجلی گوید: از امام باقر علیه السلام راجع بقول خدای عز و جل(61 سوره 4)«اطاعت کنید خدا را و اطاعت کنید پیغمبر و والیان امر را»پرسیدم، جواب حضرت این بود که(55 سوره 4) «مگر آن کسان را که از کتاب آسمانی بهره ای بایشان داده اند نمی بینی که به بت و طغیانگر گروند و در باره کافران گویند: این گروه از مومنان هدایت یافته ترند»یعنی این مردم در باره پیشوایان گمراهی و رهبران بدوزخ میگویند: آنها از آل محمد صلی الله علیه و آله هدایت یافته ترند، «ایشان همان کسانند که خدا لعنتشان کرده و هر که را خدا لعنت کند هرگز یاوری برای او نخواهی یافت. مگر آنها را از ملک بهره ای هست؟ »یعنی ملک امامت و خلافت«که در آن صورت نقیری هم بمردم ندهند»ما هستیم آن مردمی که خدا قصد کرده و نقیر نقطه میان هسته خرماست(و مقصود بیان…
فِي قَوْلِ اَللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى فَقَدْ آتَيْنا آلَ إِبْراهِيمَ اَلْكِتابَ وَ اَلْحِكْمَةَ وَ آتَيْناهُمْ مُلْكاً عَظِيماً قَالَ جَعَلَ مِنْهُمُ اَلرُّسُلَ وَ اَلْأَنْبِيَاءَ وَ اَلْأَئِمَّةَ فَكَيْفَ يُقِرُّونَ فِي آلِ إِبْرَاهِيمَ ع وَ يُنْكِرُونَهُ فِي آلِ مُحَمَّدٍ ص قَالَ قُلْتُ وَ آتَيْناهُمْ مُلْكاً عَظِيماً الَ اَلْمُلْكُ اَلْعَظِيمُ أَنْ جَعَلَ فِيهِمْ أَئِمَّةً مَنْ أَطَاعَهُمْ أَطَاعَ اَللَّهَ وَ مَنْ عَصَاهُمْ عَصَى اَللَّهَ فَهُوَ اَلْمُلْكُ اَلْعَظِيمُ .
برید عجلی گوید: امام باقر علیه السلام در باره قول خدای تبارک و تعالی«ما بآل ابراهیم کتاب و حکمت و ملک بزرگ دادیم»فرمود: خدا پیغمبران و رسولان و امامان را از آل ابراهیم قرار داد، پس چگونه این مردم نسبت بآل ابراهیم علیه السلام این مقام را معترفند ولی در باره آل محمد صلی الله علیه و آله انکار میکنند. عرض کردم«و بایشان ملک بزرگی دادیم»چیست؟ فرمود: ملک بزرگ اینست که امامان را در آن خانواده قرار داد، هر که اطاعت آنها کند اطاعت خدا کرده و هر که نافرمانی آنها کند نافرمانی خدا کرده است، این است ملک بزرگ.
فِي قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ ما يَعْلَمُ تَأْوِيلَهُ إِلاَّ اَللّهُ وَ اَلرّاسِخُونَ فِي اَلْعِلْمِ فَرَسُولُ اَللَّهِ ص أَفْضَلُ اَلرَّاسِخِينَ فِي اَلْعِلْمِ قَدْ عَلَّمَهُ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ جَمِيعَ مَا أَنْزَلَ عَلَيْهِ مِنَ اَلتَّنْزِيلِ وَ اَلتَّأْوِيلِ وَ مَا كَانَ اَللَّهُ لِيُنْزِلَ عَلَيْهِ شَيْئاً لَمْ يُعَلِّمْهُ تَأْوِيلَهُ وَ أَوْصِيَاؤُهُ مِنْ بَعْدِهِ يَعْلَمُونَهُ كُلَّهُ وَ اَلَّذِينَ لاَ يَعْلَمُونَ تَأْوِيلَهُ إِذَا قَالَ اَلْعَالِمُ فِيهِمْ بِعِلْمٍ فَأَجَابَهُمُ اَللَّهُ بِقَوْلِهِ يَقُولُونَ آمَنّا بِهِ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنا اَلْقُرْآنُ خَاصٌّ وَ عَامٌّ…
یکی از دو امام باقر یا صادق علیهما السلام راجع بقول خدای عز و جل(6-سوره 3)«و جز خدا و راسخون در علم تاویل قرآن را نمیدانند»فرمود: پیغمبر صلی الله علیه و آله بهترین راسخ در علم است. خدای عز و جل همه آنچه را از تنزیل(معنی مطابقی)و تاویل(معنی التزامی)نازل فرمود باو آموخته است، چیزی را که خدا تاویلش را باو نیاموخت بر او نازل نفرمود و اوصیا پس از وی هم تمام آن را میدانند، و کسانی که تاویل آن را نمیدانند(شیعیان)هر گاه عالمشان چیزی از روی علم بفرماید(ایمان می آورند و میپذیرند)چنانچه خدا ایشان را پذیرفته و فرموده است«میگویند ایمان آوردیم، همه قرآن از جانب پروردگار ماست»و قرآن خاص و عام و محکم و متشابه و ناسخ و منسوخ دارد و راسخون در علم همه را میدانند.
فِي قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِلْمُتَوَسِّمِين قَالَ هُمُ اَلْأَئِمَّةُ ع قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ ص اِتَّقُوا فِرَاسَةَ اَلْمُؤْمِنِ فَإِنَّهُ يَنْظُرُ بِنُورِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِي قَوْلِ اَللَّهِ تَعَالَى إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِلْمُتَوَسِّمِين
امام باقر علیه السلام در باره قول خدای عز و جل«برای باریک بینان در آن امر نشانه هاست» فرمود: ایشان ایمه علیهم السلام هستند. پیغمبر صلی الله علیه و آله فرمود: از زیرکی مومن پروا کنید، زیرا که او در پرتو نور خدای عز و جل مینگرد، خدای تعالی فرموده است«برای باریک بینان در آن امر نشانه هاست»
يَمُصُّونَ اَلثِّمَادَ وَ يَدَعُونَ اَلنَّهَرَ اَلْعَظِيمَ قِيلَ لَهُ وَ مَا اَلنَّهَرُ اَلْعَظِيمُ قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ ص وَ اَلْعِلْمُ اَلَّذِي أَعْطَاهُ اَللَّهُ إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ جَمَعَ لِمُحَمَّدٍ ص سُنَنَ اَلنَّبِيِّينَ مِنْ آدَمَ وَ هَلُمَّ جَرّاً إِلَى مُحَمَّدٍ ص قِيلَ لَهُ وَ مَا تِلْكَ اَلسُّنَنُ قَالَ عِلْمُ اَلنَّبِيِّينَ بِأَسْرِهِ وَ إِنَّ رَسُولَ اَللَّهِ ص صَيَّرَ ذَلِكَ كُلَّهُ عِنْدَ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ يَا اِبْنَ رَسُولِ اَللَّهِ فَأَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ أَعْلَمُ أَمْ بَعْضُ اَلنَّبِيِّينَ فَقَالَ أَبُو جَعْفَرٍ ع اِسْمَعُوا مَا…
امام باقر علیه السلام فرمود: مردم رطوبت را میمکند و نهر بزرگ را رها میکنند، عرض شد: نهر بزرگ چیست؟ فرمود: رسول خداست و علمی که خدا باو عطا فرموده است. همانا خدای عز و جل سنتهای تمام پیغمبران را از آدم تا برسد بخود محمد صلی الله علیه و آله برای او گرد آورد، عرض شد آن سنتها چه بود؟ فرمود: همه علم پیغمبران، و رسول خدا صلی الله علیه و آله تمام آن را بامیر المومنین علیه السلام تحویل داد. مردی عرضکرد: ای پسر پیغمبر امیر المومنین اعلم است یا بعضی از پیغمبران امام باقر (باطرافیان توجه کرد و)فرمود: گوش دهید این مرد چه میگوید؟ -همانا خدا گوشهای هر که را خواهد باز میکند-من باو میگویم: خدا علم تمام پیغمبران را برای محمد صلی الله علیه و آله جمع کرد و آن حضرت همه را بامیر المومنین تحویل داد، باز او از من…
سَمِعْتُ حُمْرَانَ بْنَ أَعْيَنَ يَسْأَلُ أَبَا جَعْفَرٍ ع عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ بَدِيعُ اَلسَّماواتِ وَ اَلْأَرْضِ قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ ع إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ اِبْتَدَعَ اَلْأَشْيَاءَ كُلَّهَا بِعِلْمِهِ عَلَى غَيْرِ مِثَالٍ كَانَ قَبْلَهُ فَابْتَدَعَ اَلسَّمَاوَاتِ وَ اَلْأَرَضِينَ وَ لَمْ يَكُنْ قَبْلَهُنَّ سَمَاوَاتٌ وَ لاَ أَرَضُونَ أَ مَا تَسْمَعُ لِقَوْلِهِ تَعَالَى وَ كانَ عَرْشُهُ عَلَى اَلْماءِ فَقَالَ لَهُ حُمْرَانُ أَ رَأَيْتَ قَوْلَهُ جَلَّ ذِكْرُهُ عالِمُ اَلْغَيْبِ فَلا يُظْهِرُ عَلى غَيْبِهِ أَحَداً فَقَالَ أَبُو جَعْفَرٍ ع إِلاّ مَنِ اِرْتَضى مِنْ…
سدیر صیرفی گوید: شنیدم که حمران بن اعین از امام باقر علیه السلام راجع بقول خدای عز و جل(101 سوره 6)«خدا ایجادکننده آسمانها و زمین است»میپرسید: امام فرمود: خدای عز و جل همه چیز را با علمش ایجاد کرد، بدون آنکه نمونه قبلی داشته باشد، آسمانها و زمینها را آفرید در صورتی که پیش از آن آسمان و زمینی نبود، مگر نمیشنوی گفتار خودش را(7 سوره 11)«و عرش خدا روی آب بود»(پس اگر آسمان و زمین میبود، عرش خدا روی آنها قرار میگرفت)حمران عرضکرد: بفرمایید معنی گفتار خدای جل ذکره را(27 سوره 72)«خدا غیب میداند و کسی را بر علم غیب خود آگاه نکند»امام علیه السلام(دنبال آیه را)فرمود: «مگر پیغمبری که مورد پسند او باشد»بخدا که محمد از پسندیدگان او بود و اما اینکه فرماید: «خدا غیب می داند»همانا خدای عز و جل عالم است بآنچه…
قَالَ لَهُ حُمْرَانُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَ رَأَيْتَ مَا كَانَ مِنْ أَمْرِ عَلِيٍّ وَ اَلْحَسَنِ وَ اَلْحُسَيْنِ ع وَ خُرُوجِهِمْ وَ قِيَامِهِمْ بِدِينِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ مَا أُصِيبُوا مِنْ قَتْلِ اَلطَّوَاغِيتِ إِيَّاهُمْ وَ اَلظَّفَرِ بِهِمْ حَتَّى قُتِلُوا وَ غُلِبُوا فَقَالَ أَبُو جَعْفَرٍ ع يَا حُمْرَانُ إِنَّ اَللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى قَدْ كَانَ قَدَّرَ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ وَ قَضَاهُ وَ أَمْضَاهُ وَ حَتَمَهُ ثُمَّ أَجْرَاهُ فَبِتَقَدُّمِ عِلْمِ ذَلِكَ إِلَيْهِمْ مِنْ رَسُولِ اَللَّهِ قَامَ عَلِيٌّ وَ اَلْحَسَنُ وَ اَلْحُسَيْنُ وَ بِعِلْمٍ صَمَتَ مَنْ صَمَتَ مِنَّا .
حمران بامام باقر علیه السلام عرضکرد: قربانت گردم بمن خبر دهید که موضوع نهضت علی و حسن و حسین علیهم السلام و قیام ایشان برای دین خدای عز و جل و مصیبتهایی که دیدند، از کشته شدن بدست طغیانگران و پیروزی آنها بر ایشان تا آنجا که کشته شدند و مغلوب گشتند چگونه بود؟ امام باقر علیه السلام فرمود: ای حمران: خدای تبارک و تعالی آن مصیبات را بر ایشان مقدر کرد و حکم فرمود و امضا نمود و حتمی ساخت، و سپس اجرا کرد(پس همه آن مصیبات با علم و اجازه خدا بوده)و علی و حسن و حسین از روی 204 - 3 بصیرت و دانشی که قبلا از رسول خدا صلی الله علیه و آله دریافته بودند قیام کردند، و هر کس از ما خانواده هم که خاموشی گزیند. از روی علم است.
أَمَا إِنَّهُ لَيْسَتْ سَنَةٌ أَمْطَرَ مِنْ سَنَةٍ وَ لَكِنْ يَصِفُهُ يَضَعُهُ حَيْثُ يَشَاءُ إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ إِذَا عَمِلَ قَوْمٌ بِالْمَعَاصِي صَرَفَ عَنْهُمْ مَا كَانَ قَدَّرَ لَهُمْ مِنَ اَلْمَطَرِ فِي تِلْكَ اَلسَّنَةِ إِلَى غَيْرِهَا مِنَ اَلْفَيَافِي وَ اَلْبِحَارِ وَ اَلْجِبَالِ وَ إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ لَيُعَذِّبُ اَلْجُعَلَ فِي جُحْرِهَا يَحْبِسُ اَلْمَطَرَ عَنِ اَلْأَرْضِ لخطإ لِخَطَايَا مَنْ بحضرته بِحَضْرَتِهَا وَ قَدْ جَعَلَ اَللَّهُ لَهُ اَلسَّبِيلَ وَ اَلْمَسْلَكَ إِلَى مَحَلِّ أَهْلِ اَلطَّاعَةِ ثُمَّ قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ ع فَاعْتَبِرُوا يا أُولِي…
آگاه باشید که هیچ سالی نسبت به سال دیگر پر باران تر نیست ولی خداوند باران را بر آنجا که خواهد فرو ریزاند. به راستی، چون مردمانی به گناهان دست آلایند خدای گرامی و بزرگ بارانی را که در آن سال برای آنان مقرر داشته بود به بیابان ها و دریاها و کوه های دیگر فرو ریزاند و همانا خدای گرامی و بزرگ جعل(گونه ای حشره)را در لانه اش به سبب گناهان مردمی که در آن سرزمین هستند با فرو نفرستادن باران عذاب می کند در حالی که خداوند راه بیرون رفتن از سرزمین گناهکاران را برای آن حشره قرار داده است، آنگاه امام باقر علیه السلام فرمود: ای بینش وران پند گیرید، پس آنگاه فرمود: در کتاب امیر مومنان علیه السلام یافتم که پیامبر خدا صلی الله علیه و آله فرموده است: آن هنگام که زنا فراگیر و آشکار گردد مرگ ناگهانی افزایش یابد و…
قُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ ع فِي قَوْلِ رَسُولِ اَللَّهِ ص إِذَا زَنَى اَلرَّجُلُ فَارَقَهُ رُوحُ اَلْإِيمَانِ قَالَ قَوْلُهُ تَعَالَى وَ أَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ َلِكَ اَلَّذِي يُفَارِقُهُ .
عبد الله بن بکیر گوید: از امام باقر علیه السلام در باره سخن پیامبر خدا صلی الله علیه و آله پرسیدم که فرموده بود: «چون مردی زنا کند روح ایمان از او جدا گردد»، امام علیه السلام فرمود: این روح همان است که در سخن خدای فرازمند آمده است که: «ایشان را با روحی از جانب خویش تایید نمودیم» مجادله ، آیه 22 این همان روحی است که از او جدا می گردد.
