قُلْتُ لِأَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع إِنِّي سَمِعْتُ مِنْ سَلْمَانَ وَ اَلْمِقْدَادِ وَ أَبِي ذَرٍّ شَيْئاً مِنْ تَفْسِيرِ اَلْقُرْآنِ وَ أَحَادِيثَ عَنْ نَبِيِّ اَللَّهِ ص غَيْرَ مَا فِي أَيْدِي اَلنَّاسِ ثُمَّ سَمِعْتُ مِنْكَ تَصْدِيقَ مَا سَمِعْتُ مِنْهُمْ وَ رَأَيْتُ فِي أَيْدِي اَلنَّاسِ أَشْيَاءَ كَثِيرَةً مِنْ تَفْسِيرِ اَلْقُرْآنِ وَ مِنَ اَلْأَحَادِيثِ عَنْ نَبِيِّ اَللَّهِ ص أَنْتُمْ تُخَالِفُونَهُمْ فِيهَا وَ تَزْعُمُونَ أَنَّ ذَلِكَ كُلَّهُ بَاطِلٌ أَ فَتَرَى اَلنَّاسَ يَكْذِبُونَ عَلَى رَسُولِ اَللَّهِ ص مُتَعَمِّدِينَ وَ يُفَسِّرُونَ اَلْقُرْآنَ بِآرَائِهِمْ قَالَ فَأَقْبَلَ…
سلیم بن قیس گوید: بامیر المومنین(ع)عرضکردم. من از سلمان و مقداد و ابی ذر چیزی از تفسیر قرآن و هم احادیثی از پیغمبر شنیده ام که با آنچه در نزد مردم است مخالفست و باز از شما میشنوم چیزی که آنچه را شنیده ام تصدیق میکند، و در دست مردم مطالبی از تفسیر قرآن و احادیث پیغمبر می بینم که شما با آنها مخالفید و همه را باطل میدانید، آیا عقیده دارید که مردم عمدا برسول خدا دروغ می بندند و قرآن را برای خود تفسیر میکنند؟ سلیم گوید: حضرت بمن توجه کرد و فرمود، سوالی کردی اکنون پاسخش را بفهم. همانا نزد مردم حق و باطل و راست و دروغ و ناسخ و منسوخ و عام و خاص و محکم و متشابه و خاطره درست و نادرست همه هست و در زمان پیغمبر(ع)مردم بر حضرتش دروغ بستند تا آنکه میان مردم بسخنرانی ایستاد و فرمود: «ای مردم همانا دروغ…
يَا أَيُّهَا اَلنَّاسُ اِقْبَلُوا اَلنَّصِيحَةَ مِمَّنْ نَصَحَكُمْ وَ تَلَقَّوْهَا بِالطَّاعَةِ مِمَّنْ حَمَلَهَا إِلَيْكُمْ وَ اِعْلَمُوا أَنَّ اَللَّهَ سُبْحَانَهُ لَمْ يَمْدَحْ مِنَ اَلْقُلُوبِ إِلاَّ أَوْعَاهَا لِلْحِكْمَةِ وَ مِنَ اَلنَّاسِ إِلاَّ أَسْرَعَهُمْ إِلَى اَلْحَقِّ إِجَابَة وَ اِعْلَمُوا أَنَّ اَلْجِهَادَ اَلْأَكْبَرَ جِهَادُ اَلنَّفْسِ فَاشْتَغِلُوا بِجِهَادِ أَنْفُسِكُمْ تَسْعَدُوا وَ اُرْفُضُوا اَلْقَالَ وَ اَلْقِيلَ تَسْلَمُوا وَ أَكْثِرُوا ذِكْرَ اَللَّهِ تَغْنَمُوا وَ كُونُوا عِبَادَ اَللَّهِ إِخْوَانا تَسْعَدُوا لَدَيْهِ بِالنَّعِيمِ اَلْمُقِيم
ای مردم، بپذیرید خیر خواهی کسی را که برای شما خیر خواهی کند و به آن گردن نهید از هر کس که به شما رسیده باشد و بدانید پروردگار سبحان ستایش نکرده از دلها مگر آنها را که دانش را نگاه دارند و ستایش نکرده از مردم مگر آنانی که به قبول حق شتابان تر هستند و بدانید همانا جهاد با نفس بزرگترین جهاد است، پس به جهاد با نفس خویش بپردازید تا نیکبخت شوید و بیهوده گویی را رها کنید تا سالم بمانید و یاد خدا را بسیار کنید تا بهره یابید و با بندگان خدا برادری کنید تا به نعمتهای ماندگار او دست یابید.
تَصَدَّقْتُ يَوْماً بِدِينَارٍ قَالَ لِي رَسُولُ اَللَّهِ ص أَ مَا عَلِمْتَ يَا عَلِيُّ إِنَّ صَدَقَةَ اَلْمُؤْمِنِ لاَ تَخْرُجُ مِنْ يَدَيْهِ حَتَّى يُفَكَّ عَنْهَا عن لُحِيُّ سَبْعِينَ شَيْطَاناً كُلُّهُمْ يأمروه يَأْمُرُهُ بِأَنْ لاَ تَفْعَلْ وَ مَا يَقَعُ فِي يَدِ اَلسَّائِلِ حَتَّى يَقَعَ فِي يَدِ اَلرَّبِّ جَلَّ جَلاَلُهُ ثُمَّ تَلاَ هَذِهِ اَلْآيَةَ أَ لَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اَللّهَ هُوَ يَقْبَلُ اَلتَّوْبَةَ عَنْ عِبادِهِ وَ يَأْخُذُ اَلصَّدَقاتِ وَ أَنَّ اَللّهَ هُوَ اَلتَّوّابُ اَلرَّحِيمُ
امام باقر علیه السلام روایت نموده که امام علی علیه السلام فرمود: روزی دیناری صدقه دادم؛ پس پیامبر صلی الله علیه و آله مرا فرمود: ای علی آیا نمی دانی که صدقه مومن از دستش برون نیاید جز آنکه پیش از او از دهان هفتاد شیطان در آید که همگی گویند که این کار را مکن، و صدقه در دست گدا نهاده نشود جز آنکه پیش از او در دست خدا-که شکوهش بزرگ باد-نهاده شود، پس آنگاه این آیه را تلاوت نمود: «آیا ندانسته اند که تنها خداست که از بندگانش توبه را می پذیرد و صدقات را می گیرد و خداست که خود توبه پذیر مهربان است» توبه ، آیه 104
مَنْ قَالَ حِينَ يُمْسِي ثَلاَثَ مَرَّاتٍ فَسُبْحانَ اَللّهِ حِينَ تُمْسُونَ وَ حِينَ تُصْبِحُونَ. وَ لَهُ اَلْحَمْدُ فِي اَلسَّماواتِ وَ اَلْأَرْضِ وَ عَشِيًّا وَ حِينَ تُظْهِرُون َمْ يَفُتْهُ خَيْرٌ يَكُونُ فِي تِلْكَ اَللَّيْلَةِ وَ صُرِفَ عَنْهُ جَمِيعُ شَرِّهَا وَ مَنْ قَالَ مِثْلَ ذَلِكَ حِينَ يُصْبِحُ لَمْ يَفُتْهُ خَيْرٌ يَكُونُ فِي ذَلِكَ اَلْيَوْمِ وَ صُرِفَ عَنْهُ جَمِيعُ شَرِّهِ.
امیر مومنان علیه السلام فرمود: هر که هنگام آغازیدن شب سه بار بگوید: «پس خدا را تسبیح گویید آنگاه که به شب در می آیید و آنگاه که سحر را می آغازید و ستایش از آن اوست در آسمان ها و زمین و شامگاهان و وقتی به نیم روز می رسید» روم ، آیه 17 و 18 ، هیچ خیری را در آن شب از دست ندهد و همه بدی های آن شب از او به دور ماند و آن کس که این آیات را سحرگاه تلاوت کند هیچ خیری را در آن روز از دست ندهد و همه بدی های آن روز از او به دور ماند.
أَطِعْ مَنْ فَوْقَكَ يُطِعْكَ مَنْ دُونَكَ وَ أَصْلِحْ سَرِيرَتَكَ يُصْلِحِ اَللَّهُ عَلاَنِيَتَك
بالا دستان خود را فرمان بر، تا فرو دستان تو را فرمان برند؛ و درون خود را اصلاح کن تا خداوند آشکار تو را اصلاح کند.
إِنَّ ههُنَا وَ أَشَارَ بِيَدِهِ إِلَى صَدْرِهِ لَعِلْما جَمّا لَوْ أَصَبْتُ لَهُ حَمَلَة بَلَى أُصِيبَ لَقِنا غَيْرَ مَأْمُونٍ عَلَيْهِ مُسْتَعْمِلا آلَةَ اَلدِّينِ لِلدُّنْيَا أَوْ مُسْتَظْهِرا بِنِعَمِ اَللَّهِ عَلَى عِبَادِهِ وَ بِحُجَجِهِ عَلَى أَوْلِيَائِهِ أَوْ مُنْقَادا لِحَمَلَةِ اَلْحَقِّ لاَ بَصِيرَةَ لَهُ فِي أَحْنَائِهِ يَنْقَدِحُ اَلشَّكُّ فِي قَلْبِهِ لِأَوَّلِ عَارِضٍ مِنْ شُبْهَة
بدرستی که در اینجا با دست اشاره به سینۀ خود نمود دانش فراوان است، اگر بردارندگانی برای آن می یافتم.آری، تند فهم را می شناسم، ولی او ایمن نگردیده به این که دین را از برای دنیا به کار برد یا به نعمتهای خدا بر بندگان خود و به برهانهای او بر دوستان خود یاری جوید و یا فرمانبر حقمداران است بدون داشتن بینایی در کجیهای آن، و با اولین شبهه، شک در دل او برافروخته می شود.
و لقد علم المستحفظون من أصحاب رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله،أنّني لم أردّ على اللّه سبحانه و لا على رسوله ساعة قطّ و لقد واسيته بنفسي في المواطن الّتي تنكص فيها الأبطال و تتأخّر عنها الأقدام نجدة أكرمني اللّه بها و لقد بذلت في طاعته صلوات اللّه عليه و آله جهدي و جاهدت أعداءه بكلّ طاقتي و وقيته بنفسي و لقد أفضى إليّ من علمه بما لم يفض به إلى أحد غيري و لقد قبض رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و إنّ رأسه على صدري و لقد سالت نفسه في كفّي فأمررتها على وجهي و لقد وليت غسله صلّى اللّه عليه و آله و الملائكة أعواني،فضجّت الدّار و الأفنية، ملأ يعرج و ما فارقت سمعي هينمة منهم يصلّون عليه حتّى واريناه…
قطعا نگاهبانان دین از اصحاب رسول خدا ص می دانند بدرستی که من فرمانی از خدا و رسول او را به قدر ساعتی هرگز تأخیر نینداخته ام و البته آن را بر نفس خودم مقدّم داشتم در جایگاههایی که شجاعان در آن باز می ایستادند و قدمها از آن پس می رفت، ولی خداوند مرا به شجاعتی گرامی گردانیده بود.و به تحقیق در فرمانبرداری آن حضرت ص تلاش خود را بذل نمودم و با تمام توان خود با دشمنان او جنگ کردم و آنها را با نفس خود نگاه داشتم.و قطعا از دانش او رسول خدا به اندازه ای که به هیچ کس به آن اندازه نرسید، به من رسید.و روح پیامبر ص قبض شد در حالی که سر مبارک او بر سینۀ من بود و نفس او بر کف دست من روان شد، پس آن را بر روی خود کشیدم.و هر آینه آن حضرت را غسل دادم در حالی که فرشتگان مرا کمک می کردند. پس از ترس و فزع، خانه و…
بَيْنَا أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ ع ذَاتَ يَوْمٍ جَالِساً مَعَ اِبْنِ اَلْحَنَفِيَّةِ إِذْ قَالَ يَا مُحَمَّدُ اِئْتِنِي بِإِنَاءٍ فِيهِ مَاءٌ أَتَوَضَّأْ لِلصَّلاَةِ فَأَتَاهُ مُحَمَّدٌ بِالْمَاءِ فَأَكْفَأَ بِيَدِهِ اَلْيُمْنَى عَلَى يَدِهِ اَلْيُسْرَى ثُمَّ قَالَ ;بِسْمِ اَللَّهِ اَلْحَمْدُ لِلَّهِ اَلَّذِي جَعَلَ اَلْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً; قَالَ ثُمَّ اِسْتَنْجَى فَقَالَ ;اَللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اُسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْنِي عَلَى اَلنَّارِ ; ثُمَّ تَمَضْمَضَ فَقَالَ ;اَللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ;…
روزی امیر مومنان علیه السلام با(فرزندش)محمد بن حنفیه نشسته بودند که امام علی علیه السلام فرمود: ای محمد ظرف آبی برای من بیاور تا برای نماز وضو گیرم. محمد، ظرف آبی آورد و امام علیه السلام با دست راست آب را بر کف دست چپ ریخت و آنگاه فرمود: «بسم الله و الحمد لله الذی جعل الما طهورا و لم یجعله نجسا»، پس آنگاه جای ادرار و مدفوع را شست و فرمود: «اللهم حصن فرجی و اعفه و استر عورتی و حرمنی علی النار». محمد گوید: سپس امام علیه السلام آب را در دهان گردانید و آنگاه فرمود: «اللهم لقنی حجتی یوم القاک و اطلق لسانی بذکرک»، سپس آب را در بینی فرو داد و فرمود: «اللهم لا تحرم علی ریح الجنه و اجعلنی ممن یشم ریحها و روحها و ریحانها و طیبها». محمد در ادامه گوید: پس آنگاه صورت خویش را شست و فرمود: «اللهم بیض وجهی…
مَنِ اِخْتَلَفَ إِلَى اَلْمَسَاجِدِ أَصَابَ إِحْدَى اَلثَّمَانِ أَخاً مُسْتَفَاداً فِي اَللَّهِ أَوْ عِلْماً مُسْتَطْرَفاً أَوْ آيَةً مُحْكَمَةً أَوْ رَحْمَةً مُنْتَظَرَةً أَوْ كَلِمَةً تَرْدَعُهُ عَنْ رَدًى أَوْ يَسْمَعُ كَلِمَةً تَدُلُّهُ عَلَى هُدًى أَوْ يَتْرُكُ ذَنْباً خَشْيَةً أَوْ حَيَاءً.
هر که به مسجد رفت و آمد کند یکی از این هشت چیز را به دست آورد: برادری که در راه خدا از او بهره مند گردد، دانشی برگزیده، نشانه ای استوار، رحمتی مورد انتظار، سخنی که او را از تباهی باز دارد، سخنی که بشنود و او را بر راه هدایت رهنمون شود و یا گناهی را به سبب بیم یا آزرم ترک کند
إِنَّ رَجُلاً سَأَلَ أَمِيرَ اَلْمُؤْمِنِينَ ع عَنْ قِيَامِ اَللَّيْلِ بِالْقُرْآنِ فَقَالَ لَهُ أَبْشِرْ مَنْ صَلَّى مِنَ اَللَّيْلِ عُشْرَ لَيْلَةٍ لِلَّهِ مُخْلِصاً اِبْتِغَاءَ ثَوَابِ اَللَّهِ قَالَ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ لِمَلاَئِكَتِهِ اُكْتُبُوا لِعَبْدِي هَذَا مِنَ اَلْحَسَنَاتِ عَدَدَ مَا أَنْبَتَ اَللَّهُ مِنَ اَلنَّبَاتَاتِ فِي اَللَّيْلِ مِنْ حَبَّةٍ وَ وَرَقَةٍ وَ شَجَرَةٍ وَ عَدَدَ كُلِّ قَصَبَةٍ وَ حوطة خُوطٍ وَ مَرْعًى وَ مَنْ صَلَّى تُسْعَ لَيْلَةٍ أَعْطَاهُ اَللَّهُ عَشْرَ دَعَوَاتٍ مُسْتَجَابَاتٍ وَ أَعْطَاهُ كِتابَهُ بِيَمِينِهِ يَوْمَ اَلْقِيَامَةِ وَ مَنْ صَلَّى ثُمُنَ…
امام صادق علیه السلام از پدرش علیه السلام روایت نموده که مردی از امیر مومنان علی علیه السلام در باره شب زنده داری با قرآن پرسید. امام علیه السلام فرمود: مژده ده آن کس را که یک دهم شب را پاکدلانه و برای به دست آوردن پاداش الهی نماز بگزارد، خدای گرامی و بزرگ به فرشتگانش فرماید: برای این بنده ام به شماره دانه ها و برگ ها و درخت هایی که در این شب روییده و به شماره تمام نی ها و شاخه های تازه روییده و چراگاه ها پاداش و حسنه بنویسید؛ هر که یک نهم شب را نماز بگزارد، خداوند ده خواسته برآورده شده را به او ارزانی فرماید و در روز رستاخیز نامه کردارش را به دست راستش دهد؛ هر که یک هشتم شب را نماز گزارد، خدای گرامی و بزرگ پاداش شهید شکیبای راست نیت را به او بدهد و شفاعت او در باره خانواده اش پذیرفته آید؛…
اِحْذَرُوا عَلَى دِينِكُمْ ثَلاَثَةً رَجُلاً قَرَأَ اَلْقُرْآنَ حَتَّى إِذَا رَأَيْتَ عَلَيْهِ بَهْجَتَهُ اِخْتَرَطَ سَيْفَهُ عَلَى جَارِهِ وَ رَمَاهُ بِالشِّرْكِ فَقُلْتُ يَا أَمِيرَ اَلْمُؤْمِنِينَ أَيُّهُمَا أَوْلَى بِالشِّرْكِ قَالَ اَلرَّامِي وَ رَجُلاً اِسْتَخَفَّتْهُ اَلْأَحَادِيثُ كُلَّمَا أُحْدِثَتْ أُحْدُوثَةُ كَذِبٍ مَدَّهَا بِأَطْوَلَ مِنْهَا وَ رَجُلاً آتَاهُ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ سُلْطَاناً فَزَعَمَ أَنَّ طَاعَتَهُ طَاعَةُ اَللَّهِ وَ مَعْصِيَتَهُ مَعْصِيَةُ اَللَّهِ وَ كَذَبَ لِأَنَّهُ لاَ طَاعَةَ لِمَخْلُوقٍ فِي مَعْصِيَةِ اَلْخَالِقِ لاَ يَنْبَغِي لِلْمَخْلُوقِ أَنْ يَكُونَ…
سلیم بن قیس هلالی گوید: شنیدم امیر المومنین علی علیه السلام میفرمود: از سه کس بر دین خودتان بترسید مردیکه قرآن را فرا گرفته(و بعلوم قرآن آشنا شده است)همین که نشاط و خرمی بر چهره اش نشست(و موقعیت اجتماعی بدست آورد)شمشیرش را بروی همسایه خود کشیده و او را هدف تیر تهمت شرک قرار دهد گفتم: یا امیر المومنین کدامیک بشرک سزاوارترند؟ فرمود: آنکه تیر تهمت زده است، و مردیکه بازیچه جریانات روز گردد و هر افسانه دروغین که ساخته شود او دنباله اش را درازتر بکشد و مردیکه خدایش عز و جل قدرتی بدست او داده باشد و او گمان کند که فرمان برداری او فرمان بری از خدا است و سرپیچی از فرمانش سرپیچی از فرمان خدا در صورتی که چنین نیست زیرا در راه معصیت خدا از هیچ مخلوقی نباید اطاعت کرد و مخلوق را نزیبد که دلبند گناه گردد…
مَنْ رَضِيَ بِمَا قَسَّمَ اَللَّهُ لَهُ لَمْ يَحْزَنْ عَلَى مَا فِي يَدِ غَيْرِه
هر که به آنچه خدا برایش مقدّر کرده خشنود باشد، بر آنچه در دست دیگران است، غمگین نگردد.
