احادیث درباره نشانه ها و آثارمردانگی

ثلاث هنّ المروءة،جود مع قلّة،و احتمال من غير مذلّة،و تعفّف عن المسئلة

سه چیز مردانگی است بخشش با تنگدستی و بدون منّت بار مردم را به دوش کشیدن و تقاضا از کسی نکردن.

جِمَاعُ اَلْمُرُوءَةِ أَنْ لاَ تَعْمَلَ فِي اَلسِّرِّ مَا تَسْتَحْيِي مِنْهُ فِي اَلْعَلاَنِيَة

تمامی مردانگی آن است که آنچه از انجام آن آشکارا شرم داری در پنهان هم انجام ندهی.

خَصْلَتَانِ فِيهِمَا جِمَاعُ اَلْمُرُوءَةِ اِجْتِنَابُ اَلرَّجُلِ مَا يَشِينُهُ وَ اِكْتِسَابُهُ مَا يَزِينُه

دو خصلت است که در آنها مردانگی جمع است دوری مرد از آنچه او را زشت می کند و کسب آنچه او را زینت می بخشد.

صِدْقُ اَلرَّجُلِ عَلَى قَدْرِ مُرُوءَتِه

راستگویی مرد به اندازۀ مردانگی اوست.

على قدر المروءة تكون السّخاوة

به اندازۀ مردانگی، سخاوت و بخشندگی خواهد بود.

لَيْسَ لِمَلُولٍ مُرُوَّة

آدم افسرده، مردانگی ندارد.

لم يتّصف بالمروّة من لم يرع ذمّة أوليائه، و ينصف أعدائه

کسی که مردانگی ندارد، اراده و عزم قوی ندارد. من صبر علی شهوته تناهی فی المروّة هر که بر خواهشهای نفسانی خود صبر کند، مردانگی را به نهایت رسانیده است.

مَنْ لاَ مُرُوَّةَ لَهُ لاَ هِمَّةَ لَه

کسی که مردانگی ندارد، اراده و عزم قوی ندارد.

مَنْ صَبَرَ عَلَى شَهْوَتِهِ تَنَاهَى فِي اَلْمُرُوَّة

هر که بر خواهشهای نفسانی خود صبر کند، مردانگی را به نهایت رسانیده است.

مِنْ شَرَايِطِ اَلْمُرُوَّةِ اَلتَّنَزُّهُ عَنِ اَلْحَرَام

از شرایط مردانگی، دوری جستن از حرام است.

من تمام المروءة التّنزّه عن الدّنيّة

دوری جستن از پستیها، نشانۀ مردانگی کامل است.

من تمام المروءة أن تنسى الحقّ لك و تذكر الحقّ عليك

نشانۀ مردانگی کامل آن است که حقّ خود را فراموش کنی و حقّ دیگران را به یاد آوری.