احادیث درباره سرزنش و آثار آن

إِذَا ذَمَمْتَ فَاقْتَصِر

هر گاه نکوهش کنی، کوتاه کن.

طَعْنُ اَللِّسَانِ أَمَضُّ مِنْ طَعْنِ اَلسِّنَان

سرزنش زبان، فرورونده تر از اثر تیغ است.

قَدْ يَنْجَعُ اَلْمَلاَم

گاهی سرزنش سود می بخشد.

مَنْ شَمَتَ بِزَلَّةِ غَيْرِهِ شَمَتَ غَيْرُهُ بِزَلَّتِه

کسی که به جهت لغزش دیگری او را سرزنش کند، به جهت لغزش خویش سرزنش شود.

مَنْ بَلَغَكَ شَتْمَكَ فَقَدْ شَتَمَك

کسی که سرزنش دیگران را به تو رساند، تو را سرزنش کرده است.

مَا تَسَابَّ اِثْنَانٌ إِلاَّ غَلَبَ أَلْأَمُهُمَا

دو نفر به یکدیگر ناسزا نمی گویند مگر این که پست ترین آنها پیروز می شود.

اَلتَّقْرِيعُ أَحَدُ اَلْعُقُوبَتَيْن

سرزنش یکی از مجازاتهاست.

اَلْإِفْرَاطُ فِي اَلْمَلاَمَةِ يَشُبُّ نَارَ اَللَّجَاجَة

زیاده روی در سرزنش، آتش سرسختی کردن را بر افروزد.

اِحْذَرِ اَلْكَرِيمَ إِذَا أَهَنْتَهُ وَ اَلْحَلِيمَ إِذَا جَرَحْتَهُ وَ اَلشُّجَاعَ إِذَا أَوْجَعْتَه

دوری کن از بزرگوار هر گاه او را خوار کنی و از بردبار هرگاه او را زخم زنی و از دلیر هر گاه دل او را به درد آوری.

إعادة التّقريع أشدّ من مصض مضض الضّرب

تکرار سرزنش کردن، سخت تر از درد کتک خوردن است.

وَ إِيَّاكَ أَنْ تُكَرِّرَ اَلْعَتْبَ فَإِنَّ ذَلِكَ يُغْرِي بِالذَّنْبِ وَ يُهَوِّنُ اَلْعَتْب

بپرهیز از تکرار سرزنش، زیرا این کار بر گناه حریص گرداند و سرزنش را بی اثر نماید.

إِذَا عَاتَبْتَ فَاسْتَبْق

هر گاه سرزنش کنی پس برای بازگشت زمان باقی بگذار.