حدیث امام رضا (ع) درباره امام و منزلت او

امام و منزلت او
شماره ۱۰۵۱۴ امام رضا (ع)

قال الإمام الرضاء عليه السلام:

كُنَّا مَعَ اَلرِّضَا ع بِمَرْوَ فَاجْتَمَعْنَا فِي اَلْمَسْجِدِ اَلْجَامِعِ بِهَا فَأَدَارَ اَلنَّاسُ بَيْنَهُمْ أَمْرَ اَلْإِمَامَةِ فَذَكَرُوا كَثْرَةَ اَلاِخْتِلاَفِ فِيهَا فَدَخَلْتُ عَلَى سَيِّدِي وَ مَوْلاَيَ اَلرِّضَا ع فَأَعْلَمْتُهُ بِمَا خَاضَ اَلنَّاسُ فِيهِ فَتَبَسَّمَ ع ثُمَّ قَالَ ع يَا عَبْدَ اَلْعَزِيزِ جَهِلَ اَلْقَوْمُ وَ خُدِعُوا عَنْ أَدْيَانِهِمْ إِنَّ اَللَّهَ جَلَّ وَ عَزَّ لَمْ يَقْبِضْ نَبِيَّهُ ص حَتَّى أَكْمَلَ لَهُ اَلدِّينَ وَ أَنْزَلَ عَلَيْهِ اَلْقُرْآنَ فِيهِ تِبْيَانُ كُلِّ شَيْ ءٍ وَ بَيَّنَ فِيهِ اَلْحَلاَلَ وَ اَلْحَرَامَ وَ اَلْحُدُودَ وَ اَلْأَحْكَامَ وَ جَمِيعَ مَا يَحْتَاجُ إِلَيْهِ اَلنَّاسُ كَمَلاً فَقَالَ ما فَرَّطْنا فِي اَلْكِتابِ مِنْ شَيْ ءٍ وَ أَنْزَلَ عَلَيْهِ فِي حِجَّةِ اَلْوَدَاعِ وَ هِيَ آخِرُ عُمُرِهِ ص اَلْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَ رَضِيتُ لَكُمُ اَلْإِسْلامَ دِيناً وَ أَمْرُ اَلْإِمَامَةِ مِنْ كَمَالِ اَلدِّينِ وَ لَمْ يَمْضِ ص حَتَّى بَيَّنَ لِأُمَّتِهِ مَعَالِمَ دِينِهِ وَ أَوْضَحَ لَهُمْ سُبُلَهُمْ وَ تَرَكَهُمْ عَلَى قَصْدِ اَلْحَقِّ وَ أَقَامَ لَهُمْ عَلِيّاً ع عَلَماً وَ إِمَاماً وَ مَا تَرَكَ شَيْئاً مِمَّا تَحْتَاجُ إِلَيْهِ اَلْأُمَّةُ إِلاَّ وَ قَدْ بَيَّنَهُ فَمَنْ زَعَمَ أَنَّ اَللَّهَ لَمْ يُكْمِلْ دِينَهُ فَقَدْ رَدَّ كِتَابَ اَللَّهِ وَ مَنْ رَدَّ كِتَابَ اَللَّهِ فَقَدْ كَفَرَ هَلْ يَعْرِفُونَ قَدْرَ اَلْإِمَامَةِ وَ مَحَلَّهَا مِنَ اَلْأُمَّةِ فَيَجُوزَ فِيهَا اِخْتِيَارُهُمْ إِنَّ اَلْإِمَامَةَ خَصَّ اَللَّهُ بِهَا إِبْرَاهِيمَ اَلْخَلِيلَ ع بَعْدَ اَلنُّبُوَّةِ وَ اَلْخُلَّةِ مَرْتَبَةً ثَالِثَةً وَ فَضِيلَةً شَرَّفَهُ بِهَا وَ أَشَادَ بِهَا ذِكْرَهُ فَقَالَ جَلَّ وَ عَزَّ وَ إِذِ اِبْتَلى إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنّاسِ إِماماً قال اَلْخَلِيلُ سُرُوراً بِهَا وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لا يَنالُ عَهْدِي اَلظّالِمِينَ فَأَبْطَلَتْ هَذِهِ اَلْآيَةُ إِمَامَةَ كُلِّ ظَالِمٍ إِلَى يَوْمِ اَلْقِيَامَةِ وَ صَارَتْ فِي اَلصَّفْوَةِ ثُمَّ أَكْرَمَهَا اَللَّهُ بِأَنْ جَعَلَهَا فِي ذُرِّيَّةِ أَهْلِ اَلصَّفْوَةِ وَ اَلطَّهَارَةِ فَقَالَ وَ وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ نافِلَةً وَ كُلاًّ جَعَلْنا صالِحِينَ. وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنا وَ أَوْحَيْنا إِلَيْهِمْ فِعْلَ اَلْخَيْراتِ وَ إِقامَ اَلصَّلاةِ وَ إِيتاءَ اَلزَّكاةِ وَ كانُوا لَنا عابِدِينَ فَلَمْ تَزَلْ تَرِثُهَا ذُرِّيَّتُهُ ع بَعْضٌ عَنْ بَعْضٍ قَرْناً فَقَرْناً حَتَّى وَرِثَهَا اَلنَّبِيُّ ص فَقَالَ اَللَّهُ إِنَّ أَوْلَى اَلنّاسِ بِإِبْراهِيمَ لَلَّذِينَ اِتَّبَعُوهُ وَ هذَا اَلنَّبِيُّ وَ اَلَّذِينَ آمَنُوا فَكَانَتْ لَهُمْ خَاصَّةً فَقَلَّدَهَا اَلنَّبِيُّ ص عَلِيّاً ع فَصَارَتْ فِي ذُرِّيَّتِهِ اَلْأَصْفِيَاءِ اَلَّذِينَ آتَاهُمُ اَللَّهُ اَلْعِلْمَ وَ اَلْإِيمَانَ وَ ذَلِكَ قَوْلُهُ وَ قالَ اَلَّذِينَ أُوتُوا اَلْعِلْمَ وَ اَلْإِيمانَ لَقَدْ لَبِثْتُمْ فِي كِتابِ اَللّهِ إِلى يَوْمِ اَلْبَعْثِ فَهذا يَوْمُ اَلْبَعْثِ وَ لكِنَّكُمْ كُنْتُمْ لا تَعْلَمُونَ عَلَى رَسْمِ مَا جَرَى وَ مَا فَرَضَهُ اَللَّهُ فِي وُلْدِهِ إِلَى يَوْمِ اَلْقِيَامَةِ إِذْ لاَ نَبِيَّ بَعْدَ مُحَمَّدٍ ص فَمِنْ أَيْنَ يَخْتَارُ هَذِهِ اَلْجُهَّالُ اَلْإِمَامَةَ بِآرَائِهِمْ إِنَّ اَلْإِمَامَةَ مَنْزِلَةُ اَلْأَنْبِيَاءِ وَ إِرْثُ اَلْأَوْصِيَاءِ إِنَّ اَلْإِمَامَةَ خِلاَفَةُ اَللَّهِ وَ خِلاَفَةُ رَسُولِهِ ص وَ مَقَامُ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع وَ خِلاَفَةُ اَلْحَسَنِ وَ اَلْحُسَيْنِ ع إِنَّ اَلْإِمَامَ زِمَامُ اَلدِّينِ وَ نِظَامُ اَلْمُسْلِمِينَ وَ صَلاَحُ اَلدُّنْيَا وَ عِزُّ اَلْمُؤْمِنِينَ اَلْإِمَامُ أُسُّ اَلْإِسْلاَمِ اَلنَّامِي وَ فَرْعُهُ اَلسَّامِي بِالْإِمَامِ تَمَامُ اَلصَّلاَةِ وَ اَلزَّكَاةِ وَ اَلصِّيَامِ وَ اَلْحَجِّ وَ اَلْجِهَادِ وَ تَوْفِيرُ اَلْفَيْ ءِ وَ اَلصَّدَقَاتِ وَ إِمْضَاءُ اَلْحُدُودِ وَ اَلْأَحْكَامِ وَ مَنْعُ اَلثُّغُورِ وَ اَلْأَطْرَافِ اَلْإِمَامُ يُحَلِّلُ حَلاَلَ اَللَّهِ وَ يُحَرِّمُ حَرَامَهُ وَ يُقِيمُ حُدُودَ اَللَّهِ وَ يَذُبُّ عَنْ دِينِ اَللَّهِ وَ يَدْعُو إِلَى سَبِيلِ اَللَّهِ بِالْحِكْمَةِ وَ اَلْمَوْعِظَةِ اَلْحَسَنَةِ وَ اَلْحُجَّةِ اَلْبَالِغَةِ اَلْإِمَامُ كَالشَّمْسِ اَلطَّالِعَةِ اَلْمُجَلِّلَةِ بِنُورِهَا لِلْعَالَمِ وَ هُوَ بِالْأُفُقِ حَيْثُ لاَ تَنَالُهُ اَلْأَبْصَارُ وَ لاَ اَلْأَيْدِي اَلْإِمَامُ اَلْبَدْرُ اَلْمُنِيرُ وَ اَلسِّرَاجُ اَلزَّاهِرُ وَ اَلنُّورُ اَلطَّالِعُ وَ اَلنَّجْمُ اَلْهَادِي فِي غَيَابَاتِ اَلدُّجَى وَ اَلدَّلِيلُ عَلَى اَلْهُدَى وَ اَلْمُنْجِي مِنَ اَلرَّدَى اَلْإِمَامُ اَلنَّارُ عَلَى اَلْيَفَاعِ اَلْحَارُّ لِمَنِ اِصْطَلَى وَ اَلدَّلِيلُ فِي اَلْمَهَالِكِ مَنْ فَارَقَهُ فَهَالِكٌ اَلْإِمَامُ اَلسَّحَابُ اَلْمَاطِرُ وَ اَلْغَيْثُ اَلْهَاطِلُ وَ اَلسَّمَاءُ اَلظَّلِيلَةُ وَ اَلْأَرْضُ اَلْبَسِيطَةُ وَ اَلْعَيْنُ اَلْغَزِيرَةُ وَ اَلْغَدِيرُ وَ اَلرَّوْضَةُ اَلْإِمَامُ اَلْأَمِينُ اَلرَّفِيقُ وَ اَلْوَلَدُ اَلشَّفِيقُ وَ اَلْأَخُ اَلشَّقِيقُ وَ كَالْأُمِّ اَلْبَرَّةِ بِالْوَلَدِ اَلصَّغِيرِ وَ مَفْزَعُ اَلْعِبَادِ اَلْإِمَامُ أَمِينُ اَللَّهِ فِي أَرْضِهِ وَ خَلْقِهِ وَ حُجَّتُهُ عَلَى عِبَادِهِ وَ خَلِيفَتُهُ فِي بِلاَدِهِ وَ اَلدَّاعِي إِلَى اَللَّهِ وَ اَلذَّابُّ عَنْ حَرِيمِ اَللَّهِ اَلْإِمَامُ مُطَهَّرٌ مِنَ اَلذُّنُوبِ مُبَرَّأٌ مِنَ اَلْعُيُوبِ مَخْصُوصٌ بِالْعِلْمِ مَوْسُومٌ بِالْحِلْمِ نِظَامُ اَلدِّينِ وَ عِزُّ اَلْمُسْلِمِينَ وَ غَيْظُ اَلْمُنَافِقِينَ وَ بَوَارُ اَلْكَافِرِينَ اَلْإِمَامُ وَاحِدُ دَهْرِهِ لاَ يُدَانِيهِ أَحَدٌ وَ لاَ يُعَادِلُهُ عَالِمٌ وَ لاَ يُوجَدُ لَهُ بَدَلٌ وَ لاَ لَهُ مِثْلٌ وَ لاَ نَظِيرٌ مَخْصُوصٌ بِالْفَضْلِ كُلِّهِ مِنْ غَيْرِ طَلَبٍ مِنْهُ وَ لاَ اِكْتِسَابٍ بَلِ اِخْتِصَاصٌ مِنَ اَلْمُفْضِلِ اَلْوَهَّابِ فَمَنْ ذَا يَبْلُغُ مَعْرِفَةَ اَلْإِمَامِ أَوْ كُنْهَ وَصْفِهِ هَيْهَاتَ هَيْهَاتَ ضَلَّتِ اَلْعُقُولُ وَ تَاهَتِ اَلْحُلُومُ وَ حَارَتِ اَلْأَلْبَابُ وَ حَصِرَتِ اَلْخُطَبَاءُ وَ كَلَّتِ اَلشُّعَرَاءُ وَ عَجَزَتِ اَلْأُدَبَاءُ وَ عَيِيَتِ اَلْبُلَغَاءُ وَ فَحَمَتِ اَلْعُلَمَاءُ عَنْ وَصْفِ شَأْنٍ مِنْ شَأْنِهِ أَوْ فَضِيلَةٍ مِنْ فَضَائِلِهِ فَأَقَرَّتْ بِالْعَجْزِ وَ اَلتَّقْصِيرِ فَكَيْفَ يُوصَفُ بِكُلِّيَّتِهِ أَوْ يُنْعَتُ بِكَيْفِيَّتِهِ أَوْ يُوجَدُ مَنْ يَقُومُ مَقَامَهُ أَوْ يُغْنِي غِنَاهُ وَ أَنَّى وَ هُوَ بِحَيْثُ اَلنَّجْمُ عَنْ أَيْدِي اَلْمُتَنَاوِلِينَ وَ وَصْفِ اَلْوَاصِفِينَ أَ يَظُنُّونَ أَنَّهُ يُوجَدُ ذَلِكَ فِي غَيْرِ آلِ رَسُولِ اَللَّهِ ص كَذَبَتْهُمْ وَ اَللَّهِ أَنْفُسُهُمْ وَ مَنَّتْهُمُ اَلْأَبَاطِيلُ إِذِ اِرْتَقَوْا مُرْتَقًى صَعْباً وَ مَنْزِلاً دَحْضاً زَلَّتْ بِهِمْ إِلَى اَلْحَضِيضِ أَقْدَامُهُمْ إِذْ رَامُوا إِقَامَةَ إِمَامٍ بِآرَائِهِمْ وَ كَيْفَ لَهُمْ بِاخْتِيَارِ إِمَامٍ وَ اَلْإِمَامُ عَالِمٌ لاَ يَجْهَلُ وَ رَاعٍ لاَ يَمْكُرُ مَعْدِنُ اَلنُّبُوَّةِ لاَ يُغْمَزُ فِيهِ بِنَسَبٍ وَ لاَ يُدَانِيهِ ذُو حَسَبٍ فَالْبَيْتُ مِنْ قُرَيْشٍ وَ اَلذِّرْوَةُ مِنْ هَاشِمٍ وَ اَلْعِتْرَةُ مِنَ اَلرَّسُولِ ص شَرَفُ اَلْأَشْرَافِ وَ اَلْفَرْعُ عَنْ عَبْدِ مَنَافٍ نَامِي اَلْعِلْمِ كَامِلُ اَلْحِلْمِ مُضْطَلِعٌ بِالْأَمْرِ عَالِمٌ بِالسِّيَاسَةِ مُسْتَحِقٌّ لِلرِّئَاسَةِ مُفْتَرَضُ اَلطَّاعَةِ قَائِمٌ بِأَمْرِ اَللَّهِ نَاصِحٌ لِعِبَادِ اَللَّهِ إِنَّ اَلْأَنْبِيَاءَ وَ اَلْأَوْصِيَاءَ ص يُوَفِّقُهُمُ اَللَّهُ وَ يُسَدِّدُهُمْ وَ يُؤْتِيهِمْ مِنْ مَخْزُونِ عِلْمِهِ وَ حِكْمَتِهِ مَا لاَ يُؤْتِيهِ غَيْرُهُمْ يَكُونُ عِلْمُهُمْ فَوْقَ عِلْمِ أَهْلِ زَمَانِهِمْ وَ قَدْ قَالَ اَللَّهُ جَلَّ وَ عَزَّ أَ فَمَنْ يَهْدِي إِلَى اَلْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ يُتَّبَعَ أَمَّنْ لا يَهِدِّي إِلاّ أَنْ يُهْدى فَما لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ وَ قَالَ تَعَالَى فِي قِصَّةِ طَالُوتَ إِنَّ اَللّهَ اِصْطَفاهُ عَلَيْكُمْ وَ زادَهُ بَسْطَةً فِي اَلْعِلْمِ وَ اَلْجِسْمِ وَ اَللّهُ يُؤْتِي مُلْكَهُ مَنْ يَشاءُ وَ قَالَ فِي قِصَّةِ دَاوُدَ ع وَ قَتَلَ داوُدُ جالُوتَ وَ آتاهُ اَللّهُ اَلْمُلْكَ وَ اَلْحِكْمَةَ وَ عَلَّمَهُ مِمّا يَشاءُ وَ قَالَ لِنَبِيِّهِ ص وَ أَنْزَلَ اَللّهُ عَلَيْكَ اَلْكِتابَ وَ اَلْحِكْمَةَ وَ عَلَّمَكَ ما لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ وَ كانَ فَضْلُ اَللّهِ عَلَيْكَ عَظِيماً وَ قَالَ فِي اَلْأَئِمَّةِ مِنْ أَهْلِ بَيْتِهِ وَ عِتْرَتِهِ وَ ذُرِّيَّتِهِ أَمْ يَحْسُدُونَ اَلنّاسَ عَلى ما آتاهُمُ اَللّهُ مِنْ فَضْلِهِ إِلَى قَوْلِهِ سَعِيراً إِنَّ اَلْعَبْدَ إِذَا اِخْتَارَهُ اَللَّهُ لِأُمُورِ عِبَادِهِ شَرَحَ صَدْرَهُ لِذَلِكَ وَ أَوْدَعَ قَلْبَهُ يَنَابِيعَ اَلْحِكْمَةِ وَ أَطْلَقَ عَلَى لِسَانِهِ فَلَمْ يَعْيَ بَعْدَهُ بِجَوَابٍ وَ لَمْ تَجِدْ فِيهِ غَيْرَ صَوَابٍ فَهُوَ مُوَفَّقُ مُسَدَّدٌ مُؤَيَّدٌ قَدْ أَمِنَ مِنَ اَلْخَطَإِ وَ اَلزَّلَلِ خَصَّهُ بِذَلِكَ لِيَكُونَ ذَلِكَ حُجَّةً عَلَى خَلْقِهِ شَاهِداً عَلَى عِبَادِهِ فَهَلْ يَقْدِرُونَ عَلَى مِثْلِ هَذَا فَيَخْتَارُونَهُ فَيَكُونُ مُخْتَارُهُمْ بِهَذِهِ اَلصِّفَةِ .

وصف نمودن امام رضا علیه السلام از امامت و امام و جایگاه آن -عبد العزیز بن مسلم گفت: همراه امام رضا علیه السلام در مرو بودیم و در مسجد جامع آن شهر جمع شدیم و مردم در موضوع امامت بحث و گفتگو می کردند و اختلاف عقیده بسیاری را ذکر کردند، پس من به خدمت سرور و مولایم امام رضا علیه السلام رسیدم و او را از سخنان مردم آگاه نمودم. امام رضا علیه السلام لبخندی زد، آنگاه فرمود: ای عبد العزیز، این طایفه ندانستند و در دین خویش فریفته شدند. به درستی که خداوند جلیل و عزیز، جان پیامبرش صلی الله علیه و آله را نستاند تا آن هنگام که دین را بر او کامل ساخت و قرآن را بر او فرو فرستاد که آشکارکننده هر چیزی بود -و حلال و حرام و احکام و همه نیازهای مردم را در آن، بطور کامل بیان نموده بود و فرمود: «ما هیچ چیز را در کتاب فروگذار نکرده ایم». انعام ، آیه 38 و در حج پایانی که پایان عمر پیامبر صلی الله علیه و آله بود بر او فرو فرستاد: «امروز دین شما را برایتان کامل و نعمت خود را بر شما تمام گردانیدم و اسلام را برای شما به عنوان آیینی برگزیدم». مایده ، آیه 3 و موضوع امامت از کامل شدن و کمال دین است. و پیامبر صلی الله علیه و آله درنگذشت تا آنگاه که نشانه های دینش را برای امت خویش آشکار نمود و راههایشان را بر آنان روشن ساخت و آنان را در راه حق نهاد و علی علیه السلام را برای آنان تا همیشه پرچم و جلودار قرار داد و هیچ چیز از نیازهای امت خویش را رها نساخت مگر آن که آن را آشکار و واضح نمود، پس هر که پندارد که خداوند دینش را کامل ننموده بی گمان کتاب خدا را نپذیرفته است و هر که کتاب خدا را نپذیرد و وازند مسلما کفر ورزیده است. آیا از منزلت و جایگاه امامت در میان امت آگاهی دارند تا برگزینی آنان در امامت روا باشد؟ همانا امامت شانی است که خداوند، ابراهیم خلیل علیه السلام را پس از نبوت و دوست خالص خدا شدن، در مرتبه سوم، ویژه او ساخت و فضیلتی است که با آن بزرگش داشت و نامش را بلند آوازه نمود، پس خداوند جلیل و عزیز فرمود: «و چون ابراهیم را پروردگارش با کلماتی بیاموزد و وی آن همه را به انجام رسانید، خدا به او فرمود: «من تو را پیشوای مردم قرار دادم». بقره ، آیه 124 ابراهیم علیه السلام با خوشحالی از امامت خویش گفت: «از دودمانم چطور؟ فرمود: پیمان من به بیدادگران نمی رسد». بقره ، آیه 124 پس این آیه امامت هر بیدادگر و ستم پیشه ای را تا روز رستاخیز باطل ساخت و امامت را در برگزیدگان نهاد. آنگاه خداوند با نهادن امامت در نسل برگزیدگان و پاکان، آن را بزرگ و ارجمند داشت و فرمود: «و اسحاق و یعقوب را به عنوان نعمتی افزون به او بخشیدیم و همه را از شایستگان قرار دادیم و آنان را پیشوایانی قرار دادیم که به فرمان ما هدایت می کردند و به ایشان انجام دادن کارهای نیک و برپا داشتن نماز و دادن زکات را وحی کردیم و آنان پرستنده ما بودند». انبیا ، آیه 72 و 73 پس پیوسته و قرن به قرن، نسل او امامت را از یک دیگر به ارث بردند تا آنگاه که پیامبر صلی الله علیه و آله آن را به ارث برد و خداوند فرمود: «در حقیقت، نزدیکترین مردم به ابراهیم همان کسانی هستند که او را پیروی کرده اند و نیز این پیامبر و کسانی که به او ایمان آورده اند». آل عمران ، آیه 68 -پس امامت مخصوص آنها شد و پیامبر صلی الله علیه و آله، امامت را به علی علیه السلام وانهاد و در فرزندان برگزیده ایشان؛ همان کسانی که خداوند به آنها دانش و ایمان داده بود، نهاده شد و این همان سخن خداوند است که: «ولی کسانی که دانش و ایمان یافته اند می گویند: قطعا شما به موجب آنچه در کتاب خداست تا روز رستاخیز مانده اید و این، روز رستاخیز است. ولی شما خودتان نمی دانستید». روم ، آیه 56 به همان گونه ای که خداوند در فرزندان او تا روز واپسین جاری ساخته و واجب فرمود؛ چرا که پیامبری پس از محمد صلی الله علیه و آله نیست، پس این نادانان از کجا می خواهند با نظر خود امامت را انتخاب کنند. همانا امامت شان و مقام پیامبران و میراث اوصیا است و به درستی که امامت خلافت خداوند عزیز و جلیل و جانشینی رسول او صلی الله علیه و آله و مقام امیر مومنان علیه السلام و جانشینی حسن و حسین علیهما السلام است. بی گمان، امام سررشته دین و نظم دهنده امور مسلمین و صلاح دنیا و بزرگمندی مومنان است. امام، بنیان و ریشه اسلام فزاینده و شاخه فرازمند است. بواسطه امام باشد که نماز و زکات و روزه و حج و جهاد به کمال رسد و غنیمت های بدون پیکار و صدقه ها بسیار گردد و حدود و احکام الهی به انجام رسد و مرزها و کناره های سرزمین اسلامی مواظبت شود. امام، حلال خدا را حلال می دارد و حرامش را حرام می دارد و حدود خدا را اقامه می کند و از دین خدا پاسداری می نماید و با حکمت و اندرز نیکو و دلیل رسا به راه خدا فرا می خواند. امام همانند آفتاب فروزانی است که نورش گیتی را در برگیرد و کرانه ایست که نگاهها و دست ها به آن نرسد. امام، ماه درخشنده و چراغ پرتوافکن و روشنایی تابنده و ستاره راهنما در ناپیدایی شب های ظلمانی و راهنمای هدایت و نجات بخش از تباهی است. امام شعله فروزنده بر تپه و گرمی ده بر سرمازده و راهنمای در مهلکه ها است و هر آن کس که از آن جدا گردد نابود شود. -امام ابری باران زا و بارانی پیوسته و یک ریز و آسمان سایه گستر و زمینی فراخ و چشمه ای جوشان و برکه و گلستان است. امام، امینی دوست و پدری مهربان و برادری بی نظیر و مادری دلسوز فرزند خردسال خویش و پناهگاه بندگان است. امام، امین خداوند در زمینش و در میان آفریدگانش و حجت او بر بندگانش و جانشین او در سرزمین هایش و دعوت کننده به خدا و پاسدار حریم خداست. امام، از گناهان، پاک و از عیب ها، مبرا و به علم، اختصاص یافته و به بردباری شناخته شده و نظام دین و بزرگمندی مسلمین و خشم برانگیز منافقین و تباهی کافرین است. امام، یگانه دوران خویش است، کسی با او برابری نکند و دانشمندی همسنگ او نباشد و نظیری برایش یافت نشود، هر فضیلتی بی آن که بخواهد یا بجوید به او اختصاص دارد، بلکه فضیلت از سوی خدای فضیلت بخش بخشش پیشه است. پس چه کسی باشد که به شناخت امام یا کنه وصف او دست یابد؟ هیهات هیهات خردها به بیراهه رفته اند و خاطرها سرگردان و اندیشه ها حیران و سخنرانان زبان برگرفته و شاعران وامانده و ادیبان ناتوان و سخندانان الکن و دانشمندان فرومانده از توصیف منزلتی از منزلت های او یا فضیلتی از فضیلت های اویند و به فروماندگی و کوتاهی خویش اقرار دارند، پس چگونه توانند که همه صفت هایش یا چگونگی آن را توصیف کنند؟ و یا کسی که جایگزین او گردد یافت شود یا بی نیازی همچون او باشد که نیاز نیازمندان را برآورد؟ از کجا؟ و حال آن که او در جایگاه ستاره ای است که از دسترس دست یازان و از توصیف وصف کنندگان بدور است. آیا گمان دارند که امام جز در خاندان رسول خدا صلی الله علیه و آله یافت شود؟ به خدا سوگند که خودشان خویشتن را دروغ پرداز شمارند و بیهوده آرزو بردند، از گردنه بلند و جایگاه لغزنده ای که به پایین می لغزد بالا رفتند، -چرا که خواستند با نظرهای ناقص خویش امامی را منصوب کنند و چگونه می توانند امامی را انتخاب کنند؟ و حال آن که امام دانایی است که نادانی نورزد و نگهبانی است که حیله نکند، منبع نبوت است، در دودمانش عیبی نباشد و هیچ اصل و نسب داری با او برابری نکند، تبارش از قریش و نسلش از هاشم و خانواده او از رسول خدا صلی الله علیه و آله است؛ بزرگمندی بزرگمندان و شاخه نسل عبد مناف است. فزاینده دانش، کامل کننده بردباری، توانای در فرماندهی، دانای به سیاست و سزاوار ریاست است، فرمان پذیری از او واجب، قایم به امر خدا و نیک خواه بندگان خدا است. همانا پیامبران و اوصیا صلوات الله علیهم را خداوند توفیق دهد و پاینده دارد و از منبع دانش و حکمتش آن چیزی را به آنان دهد که به دیگران نداده است، دانش ایشان فرای دانش مردم عصر خویش است و به تحقیق خدای عزیز و جلیل فرمود: «آیا کسی که به سوی حق رهبری می کند سزاوارتر است که مورد پیروی قرار گیرد یا کسی که راه نمی یابد مگر آن که هدایت شود؟ شما را چه شده، چگونه داوری می کنید؟ » یونس ، آیه 35 و خدای متعال در داستان طالوت فرمود: «در حقیقت خدا او را بر شما برتری داده و او را در دانش و نیروی بدن بر شما برتری بخشیده است و خداوند پادشاهی خود را به هر کس که بخواهد می دهد». بقره ، آیه 247 و در داستان داود علیه السلام فرمود: «و داود جالوت را کشت و خداوند به او پادشاهی و حکمت ارزانی داشت و از آنچه می خواست به او آموخت». بقره ، آیه 251 و به پیامبرش صلی الله علیه و آله فرمود: «خداوند کتاب و حکمت بر تو فرو فرستاد و آنچه را نمی دانستی به تو آموخت و تفضل خدا بر تو همواره بزرگ است». نسا ، آیه 113 و در باره پیشوایان از اهل بیت و خانواده و فرزندان او فرمود: «بلکه به مردم، برای آنچه خدا از فضل خویش عطا کرده رشک می ورزند-تا آنجا که می فرماید-. . . دوزخ». نسا ، آیه 54 و 55 و بی گمان چنانچه خداوند بنده ای را برای سرپرستی امور بندگانش برگزیند سینه اش را برای این کار فراخ کند و چشمه های حکمت را در دلش جاری سازد و زبانش را گویایی بخشد تا پس از آن در جوابگویی وانماند و در سخنش جز درست نباشد، پس او توفیق یافته و پاینده و تایید شده باشد و بی شک از هر اشتباه و لغزشی در امان و بدور باشد. او را به دوری از اشتباه ویژه داشت تا حجت بر آفریدگانش و گواه بر بندگانش باشد، پس آیا آنان توان این گونه کاری را دارند تا امام را برگزینند و برگزیده شده آنان دارای این صفت باشد؟

منبع:
تحف العقول عن آل الرسول صلی الله علیه و آله، ج 2، ص 436
Esc
↑ ↓ جابه‌جاییEnter باز کردن/ یا Ctrl K از هر صفحه