رَأَيْتُ اَلْمَعْرُوفَ لاَ يَصْلُحُ إِلاَّ بِثَلاَثِ خِصَالٍ تَصْغِيرِهِ وَ سَتْرِهِ وَ تَعْجِيلِهِ فَإِنَّكَ إِذَا صَغَّرْتَهُ عَظَّمْتَهُ عِنْدَ مَنْ تَصْنَعُهُ إِلَيْهِ وَ إِذَا سَتَرْتَهُ تَمَّمْتَهُ وَ إِذَا عَجَّلْتَهُ هَنَّأْتَهُ وَ إِنْ كَانَ غَيْرُ ذَلِكَ مَحَقْتَهُ وَ نَكَدْتَهُ .
امام صادق(ع)فرمود: بنظر من کار نیک شایستگی پیدا نکند مگر با سه شرط: کوچک شمردن آن کار و پنهان داشتن آن و هر چه زودتر انجام دادنش که اگر کوچکش شمردی در نظر آنکه کار نیک را برای او انجام میدهی بزرگش خواهی کرد و اگر پنهانش داشتی تکمیلش خواهی نمود و اگر هر چه زودتر انجام دادی گوارایش خواهی کرد و اگر جز این باشد احسان خود را پایمال و در کام او ناگوار کرده ای.
عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي حَمْزَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ يَقُولُ رَحِمَ اَللَّهُ عَبْدا حَبَّبَنَا إِلَى اَلنَّاسِ وَ لاَ يُبْغِضُنَا إِلَيْهِمْ وَ اَيْمُ اَللَّهِ لَوْ يَرَوْنَ مَحَاسِنَ كَلاَمِنَا لَكَانُوا أَعَزَّ وَ مَا اِسْتَطَاعَ أَحَدٌ أَنْ يَتَعَلَّقَ عَلَيْهِمْ بِشَيْءٍ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:خدا رحمت کند بنده ای را که ما را محبوب مردم قرار دهد، و ما را مبغوض آنان نگرداند، به خدا قسم اگر مردم سخنان خوب ما را برای دیگران نقل کنند عزیزتر خواهند شد، و کسی قادر نخواهد بود چیزی به آنان نسبت دهد.
عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : مَرَّ اَلنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ بِقَوْمٍ يَرْفَعُونَ حَجَرا فَقَالَ مَا يَدْعُوكُمْ إِلَى هَذَا فَقَالُوا لِنَعْرِفَ أَشَدَّنَا وَ أَقْوَانَا فَقَالَ أَ لاَ أُخْبِرُكُمْ بِأَشَدِّكُمْ وَ أَقْوَاكُمْ قَالُوا بَلَى قَالَ هُوَ اَلَّذِي إِذَا رَضِيَ لَمْ يُدْخِلْهُ رِضَاهُ فِي بَاطِلٍ وَ إِذَا غَضِبَ لَمْ يُخْرِجْهُ غَضَبُهُ مِنْ حَقٍّ وَ إِذَا قَدَرَ لَمْ يَتَعَاطَ مَا لَيْسَ لَهُ .
امام صادق علیه السّلام فرمود:پیامبر خدا صلّی اللّٰه علیه و آله بر گروهی از مردم گذشت که جهت زور آزمایی سنگی را بلند می کردند، حضرت از آنان پرسید:این چه کاری است؟گفتند:بدین وسیله نیرومندترینمان را می شناسیم، فرمود:آیا نمی خواهید زورمندترین و برومندترینتان را به شما معرفی کنم؟عرض کردند:آری، فرمود:تواناترین و قوی ترین انسان کسی است که وقتی خوشنود است، خرسندیش او را به گناه و باطلی نکشاند، و چون خشمگین شد، خشمش او را از حق باز ندارد، و چون توانمند شد به هر چه مباح و سزاوار نباشد دست نیالاید.
عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ : إِذَا أَرَادَ اَللَّهُ بَقَاءَ اَلْإِسْلاَمِ وَ اَلْمُسْلِمِينَ جَعَلَ اَلْمَالَ عِنْدَ مَنْ يُؤَدِّي اَلْحَقَّ مِنْهُ وَ يَصْنَعُ فِيهِ اَلْخَيْرَ وَ إِذَا أَرَادَ فَنَاءَ اَلْإِسْلاَمِ وَ اَلْمُسْلِمِينَ جَعَلَ اَلْمَالَ عِنْدَ مَنْ لاَ يُؤَدِّي اَلْحَقَّ مِنْهُ وَ لاَ يَصْنَعُ فِيهِ اَلْمَعْرُوفَ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:چون اراده خداوند به بقاء اسلام و مسلمین تعلق گیرد، مال را نزد کسانی قرار می دهد که حق آن را ادا می کنند و آن را در راه خیر مصرف می نمایند، و چون اراده اش بر تضعیف اسلام و مسلمین قرار گیرد، مال را نزد کسانی قرار می دهد که حقش را بجا نمی آورند و آن را در راه خیر مصرف نمی کنند.
عَنْهُ قَالَ : إِنَّ اَلْجَارَ كَالنَّفْسِ غَيْرَ مُضَارٍّ وَ لاَ آثِمٍ.
امام صادق علیه السّلام فرمود:پناهندۀ انسان مانند خود انسان است، نه ضرری رواست و نه اذیّتی.
سُئِلَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ عَنْ طَعَامِ اَلْأَسِيرِ فَقَالَ طَعَامُ اَلْأَسِيرِ عَلَى آسِرِهِ وَ إِنْ كَانَ يُرَادُ قَتْلُهُ مِنَ اَلْغَدِ فَإِنَّهُ يَنْبَغِي أَنْ يُطْعَمَ وَ يُسْقَى وَ يُظَلَّلَ وَ يُرْفَقَ بِهِ مِنْ كَافِرٍ أَوْ غَيْرِهِ .
از امام صادق علیه السّلام در مورد غذا دادن به اسیر سؤال شد، ایشان فرمود:غذای اسیر به عهدۀ اسیرکنندۀ اوست، و اگر بخواهد که صبحگاهان او را بکشد، باید غذا و آب او را بدهد، و برایش سایه بان تهیّه کند، و به او مهربانی نماید، چه آن اسیر کافر باشد یا غیر کافر.
عَنْهُ قَالَ لِأَصْحَابِهِ اِتَّقُوا اَللَّهَ وَ كُونُوا إِخْوَة بَرَرَة مُتَحَابِّينَ فِي اَللَّهِ مُوَاصِلِينَ مُتَرَاحِمِينَ تَزَاوَرُوا وَ تَلاَقَوْا وَ تَذَاكَرُوا أَمْرَنَا وَ أَحْيُوهُ.
امام صادق علیه السّلام به اصحاب خود فرمود:پرهیزگار باشید و با هم برادری نیکو باشید، در راه خدا با یک دیگر دوستی کنید، و پیوستگی داشته باشید، و به یک دیگر مهر ورزید، به دیدار و ملاقات یک دیگر روید، و در مورد ولایت ما سخن بگویید، و آن را زنده نگهدارید.
عَنْهُ قَالَ : لَيْسَ مِنَّا غَيْرُ اَلْمُتَوَاصِلِينَ فِينَا لَيْسَ مِنَّا غَيْرُ اَلْمُتَرَاحِمِينَ فِينَا لَيْسَ مِنَّا غَيْرُ اَلْمُتَزَاوِرِينَ فِينَا لَيْسَ مِنَّا غَيْرُ اَلْمُتَبَاذِلِينَ فِينَا.
امام صادق علیه السّلام فرمود:از ما نیست کسی که به خاطر ما پیوستگی با دیگران نداشته باشد، از ما نیست هر که به خاطر ما مهرورزی نکند، از ما نیست کسی که به خاطر ما به ملاقات برادرانش نرود، از ما نیست آنکه به خاطر ما بذل و بخشش نکند.
عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَنْ آبَائِهِ عَنْ عَلِيٍّ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ صَلَّى اَللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ أَنْسَكُ اَلنَّاسِ نُسُكا أَنْصَحُهُمْ حُبّا وَ أَسْلَمُهُمْ قَلْبا لِجَمِيعِ اَلْمُسْلِمِينَ .
امام صادق علیه السّلام از پدران بزرگوارش از رسول خدا صلّی اللّٰه علیه و آله نقل کند که فرمود:عابدترین مردم کسی است که نسبت به همۀ مردم خیرخواه تر و پاکدلتر باشد.