امام جعفر صادق (علیه السلام)
ذلِكُمْ بِأَنَّهُ إِذا دُعِيَ اَللّهُ وَحْدَهُ وَ أَهْلُ اَلْوَلاَيَةِ كَفَرْتُمْ
امام صادق علیه السلام فرمود: «این بجهت آنست که چون خوانده شود خدای یگانه(و اهل ولایت) کافر شوید-17 سوره 40-»(یعنی کلمه و اهل الولایه در تنزیل یا تاویل این آیه وارد است).
فِي قَوْلِ اَللَّهِ تَعَالَى سَأَلَ سائِلٌ بِعَذابٍ واقِعٍ . لِلْكافِرينَ بِوَلاَيَةِ عَلِيٍّ لَيْسَ لَهُ دافِعٌ مَّ قَالَ هَكَذَا وَ اَللَّهِ نَزَلَ بِهَا جَبْرَئِيلُ ع عَلَى مُحَمَّدٍ ص .
امام صادق علیه السلام راجع باین قول خدای تعالی فرمود: «خواهنده یی عذابی را که بکافران (بولایت علی)رسید نیست و جلوگیر ندارد درخواست کرد-2 سوره 70-»سپس فرمود: بخدا این آیه را جبرییل علیه السلام همین گونه بر محمد صلی الله علیه و آله نازل کرد.
فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَّ فَلاَ اِقْتَحَمَ اَلْعَقَبَةَ. وَ ما أَدْراكَ مَا اَلْعَقَبَةُ . فَكُّ رَقَبَةٍ يَعْنِي بِقَوْلِهِ فَكُّ رَقَبَةٍ لاَيَةَ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع فَإِنَّ ذَلِكَ فَكُّ رَقَبَةٍ .
امام صادق علیه السلام در باره قول خدای عز و جل: «خود را بگردنه نینداخته، تو چه دانی گردنه چیست؟ آزاد کردن بنده است 130 سوره 90-»فرمود: مقصود خدا از آزاد کردن بنده ولایت امیر المومنین علیه السلام است، زیرا ولایت آزاد کردن بنده است.
فِي قَوْلِهِ تَعَالَى بَشِّرِ اَلَّذِينَ آمَنُوا أَنَّ لَهُمْ قَدَمَ صِدْقٍ عِنْدَ رَبِّهِمْ َالَ وَلاَيَةُ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع .
امام صادق علیه السلام راجع بقول خدای تعالی: «کسانی را که ایمان آورده اند، مژده بده که نزد پروردگارشان پایگاه راستی و درستی دارند-2 سوره 9-»فرمود: آن پایگاه ولایت امیر المومنین علیه السلام است.
سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ ع عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ تَعَالَى هُنالِكَ اَلْوَلايَةُ لِلّهِ اَلْحَقِّ َالَ وَلاَيَةُ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ ع .
عبد الرحمن بن کثیر گوید: از امام صادق علیه السلام راجع بقول خدای تعالی: «آنجاست ولایت برای خدا بر حق 44 سوره 18-»پرسیدم، فرمود: ولایت امیر المومنین علیه السلام است. (بحدیث 1113 رجوع شود).
فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَّ صِبْغَةَ اَللّهِ وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اَللّهِ صِبْغَةً َالَ صَبَغَ اَلْمُؤْمِنِينَ بِالْوَلاَيَةِ فِي اَلْمِيثَاقِ.
امام صادق علیه السلام راجع بقول خدای عز و جل: «رنگ خدا است و کیست که رنگ او از رنگ خدا بهتر باشد؟ 138 سوره 2-»فرمود: خدا مومنین را در زمان میثاق بولایت رنگ آمیزی کرد.
فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَ جَلَّ رَبِّ اِغْفِرْ لِي وَ لِوالِدَيَّ وَ لِمَنْ دَخَلَ بَيْتِيَ مُؤْمِناً يَعْنِي اَلْوَلاَيَةَ مَنْ دَخَلَ فِي اَلْوَلاَيَةِ دَخَلَ فِي بَيْتِ اَلْأَنْبِيَاءِ ع وَ قَوْلُهُ إِنَّما يُرِيدُ اَللّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ اَلرِّجْسَ أَهْلَ اَلْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً عْنِي اَلْأَئِمَّةَ ع وَ وَلاَيَتَهُمْ مَنْ دَخَلَ فِيهَا دَخَلَ فِي بَيْتِ اَلنَّبِيِّ ص .
امام صادق علیه السلام در باره قول خدای عز و جل: «پروردگارا مرا و پدر و مادرم را با هر که بحال ایمان وارد خانه من شود بیامرز-28 سوره 71-»فرمود: مقصود ولایت است، هر کس وارد ولایت شود، بخانه پیغمبران وارد شده است. و مقصود از قول خدای تعالی: «خدا میخواهد ناپاکی را از شما خانواده ببرد و شما را بخوبی پاکیزه کند-33 سوره 33-»ایمه علیهم السلام و ولایت آنهاست، هر کس در ولایت آنها وارد شود در خانه پیغمبر صلی الله علیه و آله وارد شده است.
قَالَ لِي أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ ع وَ نَحْنُ فِي اَلطَّرِيقِ فِي لَيْلَةِ اَلْجُمُعَةِ اِقْرَأْ فَإِنَّهَا لَيْلَةُ اَلْجُمُعَةِ قُرْآناً فَقَرَأْتُ إِنَّ يَوْمَ اَلْفَصْلِ كَانَ مِيقاتُهُمْ أَجْمَعِينَ. يَوْمَ لا يُغْنِي مَوْلًى عَنْ مَوْلًى شَيْئاً وَ لا هُمْ يُنْصَرُونَ. إِلاّ مَنْ رَحِمَ اَللّهُ قَالَ أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ ع نَحْنُ وَ اَللَّهِ اَلَّذِي رَحِمَ اَللَّهُ وَ نَحْنُ وَ اَللَّهِ اَلَّذِي اِسْتَثْنَى اَللَّهُ لَكِنَّا نُغْنِي عَنْهُمْ .
زید شحام گوید: شب جمعه ای بود و ما راه میرفتیم که امام صادق علیه السلام بمن فرمود: قرآن بخوان، زیرا شب جمعه است، من این آیه را خواندم: «وعده گاه همگی آنها روز فصل(قیامت)است روزی که هیچ دوستی برای دوست خودکاری نسازد و آنها یاری نشوند، مگر آنکه خدایش ترحم کند-42 سوره 44-»امام صادق علیه السلام فرمود: بخدا ما را خدا ترحم کرده و ما را خدا استثنا فرموده ولی ما از دوستان خودکار سازی کنیم.
قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع وَ أُوحِيَ إِلَيَّ هذَا اَلْقُرْآنُ لِأُنْذِرَكُمْ بِهِ وَ مَنْ بَلَغَ َالَ مَنْ بَلَغَ أَنْ يَكُونَ إِمَاماً مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ يُنْذِرُ بِالْقُرْآنِ كَمَا يُنْذِرُ بِهِ رَسُولُ اَللَّهِ ص .
مالک جهنی گوید: این آیه را بامام صادق علیه السلام عرضکردم: «این قرآن بسوی من وحی شد تا شما را و هر که را برسد بوسیله آن بیم دهم-20 سوره 6-»فرمود: یعنی کسی که بدرجه امامت برسد از آل محمد با قرآن بیم میدهد، چنان که رسول خدا صلی الله علیه و آله بیم میداد(بحدیث 1100 رجوع شود).
قَرَأَ رَجُلٌ عِنْدَ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع قُلِ اِعْمَلُوا فَسَيَرَى اَللّهُ عَمَلَكُمْ وَ رَسُولُهُ وَ اَلْمُؤْمِنُونَ َقَالَ لَيْسَ هَكَذَا هِيَ إِنَّمَا هِيَ وَ اَلْمَأْمُونُونَ فَنَحْنُ اَلْمَأْمُونُونَ .
مردی خدمت امام صادق علیه السلام این آیه را قرایت کرد: «بگو کار کنید که خدا و رسولش و مومنان، کردار شما را می بینند-105 سوره 9-»فرمود: این چنین نیست بلکه آن و المامونون است و ما هستیم مامونون.
نَزَلَ جَبْرَئِيلُ بِهَذِهِ اَلْآيَةِ هَكَذَا فَأَبى أَكْثَرُ اَلنّاسِ بِوَلاَيَةِ عَلِيٍّ إِلاّ كُفُوراً قَالَ وَ نَزَلَ جَبْرَئِيلُ ع بِهَذِهِ اَلْآيَةِ هَكَذَا وَ قُلِ اَلْحَقُّ مِنْ رَبِّكُمْ فِي وَلاَيَةِ عَلِيٍّ فَمَنْ شاءَ فَلْيُؤْمِنْ وَ مَنْ شاءَ فَلْيَكْفُرْ إِنّا أَعْتَدْنا لِلظّالِمِينَ آلَ مُحَمَّدٍ ناراً مُحَمَّدٍ .
امام باقر علیه السلام فرمود: این آیه را جبرییل این گونه نازل کرد: «بیشتر مردم(نسبت بولایت علی)جز ناسپاسی نخواستند-85 سوره 17-»و فرمود: جبرییل علیه السلام این آیه را این گونه نازل کرد: «و بگو این حق از پروردگار شماست(در باره ولایت علی)هر که خواهد ایمان آورد و هر که خواهد منکر شود، ما برای ستمگران(بآل محمد)آتشی آماده کرده ایم-29 سوره 18-».
فِي قَوْلِهِ تَعَالَى وَ شاهِدٍ وَ مَشْهُودٍ َالَ اَلنَّبِيُّ ص وَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ ع .
امام صادق علیه السلام در باره قول خدای تعالی: «و شاهد و مشهود-3 سوره 85-»فرمود: پیغمبر صلی الله علیه و آله و امیر المومنین است. (یعنی پیغمبر بامامت علی علیه السلام گواهی داد و علی علیه السلام مورد گواهی آن حضرت قرار گرفت.
