احادیث درباره پندهایی برای حاکمان

دَاوُوا اَلْجَوْرَ بِالْعَدْلِ وَ دَاوُوا اَلْفَقْرَ بِالصَّدَقَةِ وَ اَلْبَذْل

ستم را با عدالت، و تنگدستی را با صدقه و بخشش مداوا کنید.

رُبَّ عَادِلٍ جَائِر

چه بسا عادلی، ستم کننده باشد.

رَحْمَةُ مَنْ لاَ يَرْحَمُ تَمْنَعُ اَلرَّحْمَةَ وَ اِسْتِبْقَاءُ مَنْ لاَ يَبْقَى يُهْلِكُ تُهْلِكُ اَلْأُمَّة

رحم کردن به کسی که رحم نمی کند، باز می دارد ترحّم را؛ و زنده گذاشتن خونخوار، امّتی را هلاک کند.

زَلَّةُ اَلرَّأْيِ تَأْتِي عَلَى اَلْمُلْكِ وَ تُؤْذِنُ بِالْهُلْك

ناراستی در اندیشه و رأی، پادشاهی را تباه سازد و اعلام هلاکت کند.

زَوَالُ اَلدُّوَلِ بِاصْطِنَاعِ اَلسُّفَّل

بزرگ کردن فرومایگان، سبب زوال دولتهاست.

سُلْطَانُ اَلدُّنْيَا ذُلٌّ وَ عُلْوُهَا سُفْل

سلطنت دنیا، خواری و بلندی آن، پستی است.

سِتَّةٌ تُخْتَبَرُ بِهَا عُقُولُ اَلرِّجَالِ اَلنَّاسِ اَلْمُصَاحَبَةُ وَ اَلْمُعَامَلَةُ وَ اَلْوِلاَيَةُ وَ اَلْعَزْلُ وَ اَلْغِنَى وَ اَلْفَقْر

با شش چیز خردمردان آزمایش می شود:دوستی، داد و ستد، حکومت، برکناری، توانگری و درویشی.

سَاهِلِ اَلدَّهْرَ مَا ذَلَّ لَكَ قُعُودُهُ وَ لاَ تُخَاطِرْ بِشَيْءٍ رَجَاءَ أَكْثَرَ كثر مِنْه

با روزگار بساز آنگاه که با تو بسازد؛ و به امید بیش خواهی، به چیزی خطر مکن.

صَوَابُ اَلرَّأْيِ بِالدُّوَلِ وَ يَذْهَبُ بِذَهَابِهَا

درست اندیشی با داشتن قدرت است که با رفتن آن، می رود.

صَيِّرِ اَلدِّينَ حِصْنَ دَوْلَتِكَ وَ اَلشُّكْرَ حِرْزَ نِعْمَتِكَ فَكُلُّ دَوْلَةٍ يَحُوطُهَا اَلدِّينُ لاَ تُغْلَبُ وَ كُلُّ نِعْمَةٍ يَحْرُزُهَا اَلشُّكْرُ لاَ تُسْلَب

دین را محافظ دولت خویش گردان و سپاس را سپر نعمت.پس هر دولتی را دین فرا گیرد، شکست نمی خورد و هر نعمتی را سپاسگویی حفاظت کند، زایل نمی شود.

ظُلْمُ اَلْمُسْتَسْلِمِ أَعْظَمُ اَلْجُرْم

ستم کردن بر کسی که تسلیم شده، بزرگترین گناه است.

ظُلْمُ اَلضَّعِيفِ أَفْحَشُ اَلظُّلْم

ستم ناتوان، زشت ترین ستمهاست.