إِنَّ اَللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى أَدَّبَ نَبِيَّهُ ص فَلَمَّا اِنْتَهَى بِهِ إِلَى مَا أَرَادَ قَالَ لَهُ إِنَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظِيمٍ فَفَوَّضَ إِلَيْهِ دِينَهُ فَقَالَ وَ ما آتاكُمُ اَلرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا وَ إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ فَرَضَ اَلْفَرَائِضَ وَ لَمْ يَقْسِمْ لِلْجَدِّ شَيْئاً وَ إِنَّ رَسُولَ اَللَّهِ ص أَطْعَمَهُ اَلسُّدُسَ فَأَجَازَ اَللَّهُ جَلَّ ذِكْرُهُ لَهُ ذَلِكَ وَ ذَلِكَ قَوْلُ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ هذا عَطاؤُنا فَامْنُنْ أَوْ أَمْسِكْ بِغَيْرِ حِسابٍ
امام صادق علیه السلام فرمود: خدای تبارک و تعالی پیغمبرش را تربیت نمود و چون بآنجا که خدا میخواست رسید، در باره او فرمود«تو بر خلق بزرگی استواری-4 سوره 68-»سپس امر دینش را باو واگذاشت و فرمود«آنچه را رسول برای شما آورده بگیرید و از آنچه منعتان کرده باز ایستید-7 سوره 59-». خدای عز و جل سهام ارث را معین کرد و برای جد میت چیزی قرار نداد، رسول خدا صلی الله علیه و آله شش یک مال میت را طعمه و بهره او ساخت. خدای-جل ذکره-هم این را برای او اجازه کرد برای همین است که خدای عز و جل فرماید: «اینست بخشش بیحساب ما، خواهی بده و خواهی نگهدار 40 سوره 47-».
لاَ وَ اَللَّهِ مَا فَوَّضَ اَللَّهُ إِلَى أَحَدٍ مِنْ خَلْقِهِ إِلاَّ إِلَى رَسُولِ اَللَّهِ ص وَ إِلَى اَلْأَئِمَّةِ قَالَ عَزَّ وَ جَلَّ إِنّا أَنْزَلْنا إِلَيْكَ اَلْكِتابَ بِالْحَقِّ لِتَحْكُمَ بَيْنَ اَلنّاسِ بِما أَراكَ اَللّهُ َ هِيَ جَارِيَةٌ فِي اَلْأَوْصِيَاءِ ع.
امام صادق علیه السلام فرمود: نه، بخدا سوگند که خدا امری را بخلقش واگذار نفرموده است، مگر بپیغمبر صلی الله علیه و آله و ایمه علیهم السلام. خدای عز و جل فرموده است«ما این کتاب را بحق و درستی بر تو نازل کردیم تا بآنچه خدایت ارایه داده حکم کنی-106 سوره 4-»و این آیه در باره اوصیا پیغمبر هم جاریست.
إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَدَّبَ رَسُولَهُ حَتَّى قَوَّمَهُ عَلَى مَا أَرَادَ ثُمَّ فَوَّضَ إِلَيْهِ فَقَالَ عَزَّ ذِكْرُهُ ما آتاكُمُ اَلرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا َمَا فَوَّضَ اَللَّهُ إِلَى رَسُولِهِ ص فَقَدْ فَوَّضَهُ إِلَيْنَا.
امام صادق علیه السلام میفرمود: خدای عز و جل رسولش را تربیت کرد تا چنان که میخواست او را استوار ساخت، سپس باو واگذار کرد و فرمود«آنچه را رسول برای شما آورد بگیرید و از آنچه نهیتان کرد باز ایستید»و آنچه را خدا بپیغمبرش واگذار کرده، بما واگذار فرموده است.
سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ ع فِي قَوْلِهِ تَعَالَى هذا عَطاؤُنا فَامْنُنْ أَوْ أَمْسِكْ بِغَيْرِ حِسابٍ قَالَ أَعْطَى سُلَيْمَانَ مُلْكاً عَظِيماً ثُمَّ جَرَتْ هَذِهِ اَلْآيَةُ فِي رَسُولِ اَللَّهِ ص فَكَانَ لَهُ أَنْ يُعْطِيَ مَا شَاءَ مَنْ شَاءَ وَ يَمْنَعَ مَنْ شَاءَ وَ أَعْطَاهُ اَللَّهُ أَفْضَلَ مِمَّا أَعْطَى سُلَيْمَانَ لِقَوْلِهِ ما آتاكُمُ اَلرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا .
زید شحام گوید: از امام صادق علیه السلام راجع بقول خدای تعالی«اینست عطا ما، خواهی ببخش و خواهی نگهدار، حسابی نیست»پرسیدم. فرمود: خدا بسلیمان سلطنت بزرگی داد(و این آیه در باره اوست)سپس این آیه در باره رسول خدا صلی الله علیه و آله جاری گشت، پس برای او رواست که هر چه خواهد، بهر که خواهد ببخشد و از هر که خواهد باز گیرد، و خدا باو بهتر از آنچه بسلیمان داد عطا فرمود، زیرا فرموده است«آنچه را رسول برای شما آورده بگیرید و از آنچه منعتان کرده باز ایستید 7 سوره 59-»(پس اختیارات جناب سلیمان نسبت بمال دنیا و اختیارات رسول خدا صلی الله علیه و آله نسبت بامر و نهی بندگانست در امور دینی).
إِنَّمَا اَلْوُقُوفُ عَلَيْنَا فِي اَلْحَلاَلِ وَ اَلْحَرَامِ فَأَمَّا اَلنُّبُوَّةُ فَلاَ.
امام صادق علیه السلام فرمود: در باره ما بدانستن حلال و حرام باید توقف کرد. اما نبوت، نه(ما تنها حلال و حرام می دانیم و پیغمبر نیستیم).
إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ ذِكْرُهُ خَتَمَ بِنَبِيِّكُمُ اَلنَّبِيِّينَ فَلاَ نَبِيَّ بَعْدَهُ أَبَداً وَ خَتَمَ بِكِتَابِكُمُ اَلْكُتُبَ فَلاَ كِتَابَ بَعْدَهُ أَبَداً وَ أَنْزَلَ فِيهِ تِبْيَانَ كُلِّ شَيْ ءٍ وَ خَلْقَكُمْ وَ خَلْقَ اَلسَّمَاوَاتِ وَ اَلْأَرْضِ وَ نَبَأَ مَا قَبْلَكُمْ وَ فَصْلَ مَا بَيْنَكُمْ وَ خَبَرَ مَا بَعْدَكُمْ وَ أَمْرَ اَلْجَنَّةِ وَ اَلنَّارِ وَ مَا أَنْتُمْ صَائِرُونَ إِلَيْهِ .
ایوب بن حر گوید شنیدم امام صادق علیه السلام میفرمود: خدای-عز ذکره-با پیغمبر شما بپیغمبران خاتمه داد، پس از او هرگز پیغمبری نباشد و با کتاب شما(قرآن)بکتب آسمانی خاتمه داد، پس بعد از آن هرگز کتابی نباشد، و بیان همه چیز را در آن نازل فرمود، و آفرینش شما و آسمانها و زمین و خبر پیش از شما و داوری میان شما و خبر بعد از شما و موضوع بهشت و دوزخ و پایان کار شما در قرآن هست.
قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع إِنَّ قَوْماً يَزْعُمُونَ أَنَّكُمْ آلِهَةٌ يَتْلُونَ بِذَلِكَ عَلَيْنَا قُرْآناً وَ هُوَ اَلَّذِي فِي اَلسَّماءِ إِلهٌ وَ فِي اَلْأَرْضِ إِلهٌ فَقَالَ يَا سَدِيرُ سَمْعِي وَ بَصَرِي وَ بَشَرِي وَ لَحْمِي وَ دَمِي وَ شَعْرِي مِنْ هَؤُلاَءِ بِرَاءٌ وَ بَرِئَ اَللَّهُ مِنْهُمْ مَا هَؤُلاَءِ عَلَى دِينِي وَ لاَ عَلَى دِينِ آبَائِي وَ اَللَّهِ لاَ يَجْمَعُنِي اَللَّهُ وَ إِيَّاهُمْ يَوْمَ اَلْقِيَامَةِ إِلاَّ وَ هُوَ سَاخِطٌ عَلَيْهِمْ قَالَ قُلْتُ وَ عِنْدَنَا قَوْمٌ يَزْعُمُونَ أَنَّكُمْ رُسُلٌ يَقْرَءُونَ عَلَيْنَا بِذَلِكَ قُرْآناً يا أَيُّهَا اَلرُّسُلُ كُلُوا…
سدیر گوید، بامام صادق علیه السلام عرضکردم: مردمی عقیده دارند که شما خدا و معبودید و برای دلیل عقیده خود این آیه قرآن را میخوانند: «اوست که در آسمان معبود است و در زمین معبود است -84 سوره 43-»(اینها گمان میکنند که معبود زمین امامانند)امام فرمود: ای سدیر شنوایی و بیناییم، پوست و گوشتم، خون و مویم از اینان بیزار است و خدا از ایشان بیزار باشد، اینان دین من و دین پدران مرا ندارند. خدا در روز قیامت، مرا با آنها گرد هم نیاورد، جز آنکه بر آنها خشمگین باشد. عرضکردم: مردمی نزد ما هستند که عقیده دارند شما پیغمبرید و این آیه قرآن را برای دلیل سخن خود قرایت میکنند: «ای رسولان از چیزهای پاکیزه بخورید و کار شایسته کنید که من بکردار شما دانایم -51 سوره 23-»امام فرمود: ای سدیر شنوایی و بیناییم، مو و پوستم…
اَلْأَئِمَّةُ بِمَنْزِلَةِ رَسُولِ اَللَّهِ ص إِلاَّ أَنَّهُمْ لَيْسُوا بِأَنْبِيَاءَ وَ لاَ يَحِلُّ لَهُمْ مِنَ اَلنِّسَاءِ مَا يَحِلُّ لِلنَّبِيِّ ص فَأَمَّا مَا خَلاَ ذَلِكَ فَهُمْ فِيهِ بِمَنْزِلَةِ رَسُولِ اَللَّهِ ص .
امام صادق علیه السلام میفرمود: ایمه مقام و منزلت پیغمبر را دارند ولی پیغمبر نیستند و آنچه از زنها برای پیغمبر صلی الله علیه و آله حلالست(زیادتر از چهار زن دایم و زن موهوبه)برای ایشان حلال نیست و اما نسبت بغیر آن ایشان بمنزلت رسول خدایند صلی الله علیه و آله.
ذُكِرَ اَلْمُحَدَّثُ عِنْدَ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع فَقَالَ إِنَّهُ يَسْمَعُ اَلصَّوْتَ وَ لاَ يَرَى اَلشَّخْصَ فَقُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ كَيْفَ يَعْلَمُ أَنَّهُ كَلاَمُ اَلْمَلَكِ قَالَ إِنَّهُ يُعْطَى اَلسَّكِينَةَ وَ اَلْوَقَارَ حَتَّى يَعْلَمَ أَنَّهُ كَلاَمُ مَلَكٍ .
محمد بن مسلم گوید: کلمه محدث نزد امام صادق علیه السلام ذکر شد، حضرت فرمود، محدث کسی است که صدا را بشنود و شخص را نبیند، بحضرت عرضکردم: قربانت گردم. امام از کجا میفهمد که آن کلام فرشته است؟ فرمود آرامش و وقاری باو عطا می شود که میفهمد آن کلام از فرشته است.
يَا جَابِرُ إِنَّ اَللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى خَلَقَ اَلْخَلْقَ ثَلاَثَةَ أَصْنَافٍ وَ هُوَ قَوْلُ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ كُنْتُمْ أَزْواجاً ثَلاثَةً فَأَصْحابُ اَلْمَيْمَنَةِ ما أَصْحابُ اَلْمَيْمَنَةِ وَ أَصْحابُ اَلْمَشْئَمَةِ ما أَصْحابُ اَلْمَشْئَمَةِ وَ اَلسّابِقُونَ اَلسّابِقُونَ أُولئِكَ اَلْمُقَرَّبُونَ َالسَّابِقُونَ هُمْ رُسُلُ اَللَّهِ ع وَ خَاصَّةُ اَللَّهِ مِنْ خَلْقِهِ جَعَلَ فِيهِمْ خَمْسَةَ أَرْوَاحٍ أَيَّدَهُمْ بِرُوحِ اَلْقُدُسِ فَبِهِ عَرَفُوا اَلْأَشْيَاءَ وَ أَيَّدَهُمْ بِرُوحِ اَلْإِيمَانِ فَبِهِ خَافُوا اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ وَ أَيَّدَهُمْ بِرُوحِ اَلْقُوَّةِ…
جابر جعفی گوید: امام صادق علیه السلام فرمود: ای جابر همانا خدای-تبارک و تعالی-مخلوق را سه دسته آفرید، چنانچه فرماید: «و شما سه دسته جفت هم باشید: دست راستیها و چه دست راستیها؟ (چگونه در نعمتهای بهشت میخرامند)و دست چپیها، چه دست چپیها؟ (چگونه در عقوبات دوزخ گرفتارند) و پیشی گرفتگان که پیشی گرفته اند تنها ایشان مقربانند-6 تا 11 سوره 56-»پیشی گرفتگان همان رسولان خدا و مخصوصین درگاه او از میان مخلوق میباشند. که خدا در ایشان پنج روح قرار داده است: 1-ایشان را بروح القدس موید ساخت و بوسیله آن همه چیز را بدانند و بشناسند. 2-ایشان را با روح ایمان موید ساخت و با آن از خدای عز و جل بترسند 3-آنها را بروح قوه موید ساخت و با آن بر اطاعت خدا توانایی یافتند 4-آنها را بروح شهوت(میل و اشتها)موید ساخت و با آن…
سَأَلْتُهُ عَنْ عِلْمِ اَلْإِمَامِ بِمَا فِي أَقْطَارِ اَلْأَرْضِ وَ هُوَ فِي بَيْتِهِ مُرْخًى عَلَيْهِ سِتْرُهُ فَقَالَ يَا مُفَضَّلُ إِنَّ اَللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى جَعَلَ فِي اَلنَّبِيِّ ص خَمْسَةَ أَرْوَاحٍ رُوحَ اَلْحَيَاةِ فَبِهِ دَبَّ وَ دَرَجَ وَ رُوحَ اَلْقُوَّةِ فَبِهِ نَهَضَ وَ جَاهَدَ وَ رُوحَ اَلشَّهْوَةِ فَبِهِ أَكَلَ وَ شَرِبَ وَ أَتَى اَلنِّسَاءَ مِنَ اَلْحَلاَلِ وَ رُوحَ اَلْإِيمَانِ فَبِهِ آمَنَ وَ عَدَلَ وَ رُوحَ اَلْقُدُسِ فَبِهِ حَمَلَ اَلنُّبُوَّةَ فَإِذَا قُبِضَ اَلنَّبِيُّ ص اِنْتَقَلَ رُوحُ اَلْقُدُسِ فَصَارَ إِلَى اَلْإِمَامِ وَ رُوحُ اَلْقُدُسِ لاَ يَنَامُ وَ…
مفضل بن عمر گوید: از امام صادق علیه السلام پرسیدم راجع بدانستن امام علیه السلام آنچه را در اطراف زمین است، با اینکه خودش در میان اتاقی ست که پرده اش انداخته است فرمود: ای مفضل خدای تبارک و تعالی در پیغمبر صلی الله علیه و آله پنج روح قرار داد: 1-روح زندگی که با آن بجنبد و راه رود 2-روح قوه که با آن قیام و کوشش کند 3-روح شهوت که با آن بخورد و بیاشامد و با زنان حلال خود نزدیکی کند 4-روح ایمان که با آن ایمان آورد و عدالت ورزد 5-روح القدس که با آن بار نبوت کشد. چون پیغمبر صلی الله علیه و آله وفات کند، روح القدس از او بامام(جانشینش)منتقل شود و روح- القدس خواب و غفلت و یاوه گری و تکبر ندارد و چهار روح دیگر خواب و غفلت و تکبر و یاوه گری دارند و بوسیله روح القدس همه چیز درک می شود.
سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اَللَّهِ ع عَنْ قَوْلِ اَللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى وَ كَذلِكَ أَوْحَيْنا إِلَيْكَ رُوحاً مِنْ أَمْرِنا ما كُنْتَ تَدْرِي مَا اَلْكِتابُ وَ لاَ اَلْإِيمانُ َالَ خَلْقٌ مِنْ خَلْقِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ أَعْظَمُ مِنْ جَبْرَئِيلَ وَ مِيكَائِيلَ كَانَ مَعَ رَسُولِ اَللَّهِ ص يُخْبِرُهُ وَ يُسَدِّدُهُ وَ هُوَ مَعَ اَلْأَئِمَّةِ مِنْ بَعْدِهِ .
ابو بصیر گوید: از امام صادق علیه السلام قول خدای تعالی«و همچنین روحی از امر خود را بسویت وحی کردیم، تو نمیدانستی کتاب و ایمان چیست؟ -52 سوره 42-»را پرسیدم. فرمود: آن مخلوقیست از مخلوقات خدای عز و جل، بزرگتر از جبرییل و میکاییل، که همراه پیغمبر صلی الله علیه و آله است، باو خبر میدهد و رهبریش میکند و همراه امامان پس از وی هم میباشد.