اَلصَّدَاقَةُ مَحْدُودَةٌ فَمَنْ لَمْ تَكُنْ فِيهِ تِلْكَ اَلْحُدُودُ فَلاَ تَنْسُبْهُ إِلَى كَمَالِ اَلصَّدَاقَةِ وَ مَنْ لَمْ يَكُنْ فِيهِ شَيْ ءٌ مِنْ تِلْكَ اَلْحُدُودِ فَلاَ تَنْسُبْهُ إِلَى شَيْ ءٍ مِنَ اَلصَّدَاقَةِ أَوَّلُهَا أَنْ يَكُونَ سَرِيرَتُهُ وَ عَلاَنِيَتُهُ لَكَ وَاحِدَةً وَ اَلثَّانِيَةُ أَنْ يَرَى زَيْنَكَ زَيْنَهُ وَ شَيْنَكَ شَيْنَهُ وَ اَلثَّالِثَةُ أَنْ لاَ يُغَيِّرَهُ مَالٌ وَ لاَ وِلاَيَةٌ وَ اَلرَّابِعَةُ أَنْ لاَ يَمْنَعَكَ شَيْئاً مِمَّا تَصِلُ إِلَيْهِ مَقْدُرَتُهُ وَ اَلْخَامِسَةُ أَنْ لاَ يُسْلِمَكَ عِنْدَ اَلنَّكَبَاتِ.
امام صادق علیه السلام فرمود: دوستی را شرایطی است کسی که همه این شرایط در او نیست او را دوست کامل مشمار و کسی که هیچ یک از این شرایط در او نیست او را بهیچ مرتبه از دوستی نسبت مده، شرط اول آنکه پنهان و آشکارش برای تو یکی باشد. دوم آنکه آراستگی تو را آراستگی خود بداند و سرافکندگی تو را سرافکندگی خودش. سوم آنکه ثروت و مقام روحیه او را تغییر ندهد. چهارم آنکه از آنچه در دسترس توانایی او است از تو دریغ ندارد و پنجم آنکه در سختیهای روزگار تو را رها نکند.
أَسْمَاءُ مَكَّةَ خَمْسَةٌ أُمُّ اَلْقُرَى وَ مَكَّةُ وَ بَكَّةُ وَ اَلْبَسَّاسَةُ كَانُوا إِذَا ظَلَمُوا بِهَا بَسَّتْهُمْ أَيْ أَخْرَجَتْهُمْ وَ أَهْلَكَتْهُمْ وَ أُمُّ رُحْمٍ كَانُوا إِذَا لَزِمُوهَا رُحِمُوا.
امام صادق(ع)فرمود: مکه را پنج نام است: ام القری و مکه و بکه و بساسه(بساسه اش میگفتند برای اینکه)هر گاه آن جا ستم میگردند ستمگران را از خود بیرون می کرد و نابودشان مینمود و نام دیگرش ام رحم است چون هر گاه پای بند باین شهر میشدند مورد رحمت الهی می شدند.
إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ فَرَضَ عَلَيْكُمُ اَلصَّلَوَاتِ اَلْخَمْسَ فِي أَفْضَلِ اَلسَّاعَاتِ فَعَلَيْكُمْ بِالدُّعَاءِ فِي أَدْبَارِ اَلصَّلَوَاتِ.
امام صادق(ع)فرمود: خدای عز و جل نمازهای پنجگانه را در بهترین ساعت بر شما واجب فرموده است بر شما است که پس از نمازها از دعا غفلت نکنید.
إِنَّ آدَمَ ع اِشْتَكَى فَاشْتَهَى فَاكِهَةً فَانْطَلَقَ هِبَةُ اَللَّهِ يَطْلُبُ لَهُ فَاكِهَةً فَاسْتَقْبَلَهُ جَبْرَئِيلُ فَقَالَ لَهُ أَيْنَ تَذْهَبُ يَا هِبَةَ اَللَّهِ فَقَالَ إِنَّ آدَمَ يَشْتَكِي وَ إِنَّهُ اِشْتَهَى فَاكِهَةً قَالَ لَهُ فَارْجِعْ فَإِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ قَدْ قَبَضَ رُوحَهُ قَالَ فَرَجَعَ فَوَجَدَهُ قَدْ قَبَضَهُ اَللَّهُ فَغَسَّلَتْهُ اَلْمَلاَئِكَةُ ثُمَّ وُضِعَ وَ أُمِرَ هِبَةُ اَللَّهِ أَنْ يَتَقَدَّمَ وَ يُصَلِّيَ عَلَيْهِ فَتَقَدَّمَ وَ صَلَّى عَلَيْهِ وَ اَلْمَلاَئِكَةُ خَلْفَهُ وَ أَوْحَى اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَيْهِ أَنْ يُكَبِّرَ عَلَيْهِ خَمْساً…
امام صادق علیه السلام فرمود: آدم(ع)بیمار شد و دلش میوه ای خواست هبه الله(فرزندش)رفت تا میوه ای بدست آورد جبرییل اش پیش آمد و گفتش ای هبه الله کجا میروی؟ گفت: آدم از درد مینالد و میل بمیوه ای پیدا کرده است جبرییل گفت: باز گرد که خدای عز و جل جان آدم را گرفت فرمود: بازگشت و دید خدا جانش را گرفته است فرشتگان اش شستند و جنازه اش بر زمین گذاشته شد و هبه الله مامور شد که جلو بایستد و نماز بر او بخواند پس هبه الله پیشاپیش فرشتگان و فرشتگان بدنبالش بر آدم نماز خواندند و خدای عز و جل بر او وحی کرد که پنج تکبیر بر جنازه بگوید و از طرف پایین با مدارا بمیان قبرش بگذارند و قبر را با زمین مسطح و مساوی نماید سپس فرمود شما نیز با مردگان خود این چنین رفتار کنید.
قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع مَا لِمَنْ حَجَّ خَمْسَ حِجَجٍ قَالَ مَنْ حَجَّ خَمْسَ حِجَجٍ لَمْ يُعَذِّبْهُ اَللَّهُ أَبَداً .
ابی بکر حضر می گوید: بامام صادق علیه السلام عرض کردم کسی که پنج بار عمل حج بجا آورد چه پاداشی دارد؟ فرمود کسی که پنج بار حج کند خداوند هرگز عذابش نکند.
خَمْسُ خِصَالٍ مَنْ لَمْ تَكُنْ فِيهِ خَصْلَةٌ مِنْهَا فَلَيْسَ فِيهِ كَثِيرُ مُسْتَمْتَعٍ أَوَّلُهَا اَلْوَفَاءُ وَ اَلثَّانِيَةُ اَلتَّدْبِيرُ وَ اَلثَّالِثَةُ اَلْحَيَاءُ وَ اَلرَّابِعَةُ حُسْنُ اَلْخُلُقِ وَ اَلْخَامِسَةُ وَ هِيَ تَجْمَعُ هَذِهِ اَلْخِصَالَ اَلْحُرِّيَّةُ.
امام صادق(ع)فرمود: پنج خصلت است که در هر کس یکی از آن پنج نباشد بهره فراوانی ندارد نخست وفا است دوم تدبیر سوم حیا چهارم خوش خلقی پنجم که جامع همه این صفات است آزادی است
لاَ تُعَادُ اَلصَّلاَةُ إِلاَّ مِنْ خَمْسَةٍ اَلطَّهُورِ وَ اَلْوَقْتِ وَ اَلْقِبْلَةِ وَ اَلرُّكُوعِ وَ اَلسُّجُودِ ثُمَّ قَالَ ع اَلْقِرَاءَةُ سُنَّةٌ وَ اَلتَّشَهُّدُ سُنَّةٌ وَ اَلتَّكْبِيرُ سُنَّةٌ وَ لاَ تَنْقُضُ اَلسُّنَّةُ اَلْفَرِيضَةَ. .
امام صادق(ع)فرمود: نماز را نباید دوباره خواند مگر از پنج چیز کسری داشته باشد طهارت و وقت و قبله و رکوع و سجود و سپس فرمود حمد و سوره خواندن در نماز سنت است و تشهد سنت است و تکبیر سنت است و نباید فریضه سنت را در هم شکند.
لَمْ يُقْسَمْ بَيْنَ اَلْعِبَادِ أَقَلُّ مِنْ خَمْسٍ اَلْيَقِينِ وَ اَلْقُنُوعِ وَ اَلصَّبْرِ وَ اَلشُّكْرِ وَ اَلَّذِي يَكْمُلُ لَهُ هَذَا كُلَّهُ اَلْعَقْلُ.
امام صادق علیه السلام فرمود: در میان بندگان کمتر از پنج خصلت قسمت نشده است. 1-یقین 2-قناعت 3-شکیبایی 4-شکرگزاری 5-و آنچه همه اینها را برای انسان تکمیل میکند یعنی خرد.
قَالَ إِبْلِيسُ خَمْسَةُ أَشْيَاءَ لَيْسَ لِي فِيهِنَّ حِيلَةٌ وَ سَائِرُ اَلنَّاسِ فِي قَبْضَتِي مَنِ اِعْتَصَمَ بِاللَّهِ عَنْ نِيَّةٍ صَادِقَةٍ وَ اِتَّكَلَ عَلَيْهِ فِي جَمِيعِ أُمُورِهِ وَ مَنْ كَثُرَ تَسْبِيحُهُ فِي لَيْلِهِ وَ نَهَارِهِ وَ مَنْ رَضِيَ لِأَخِيهِ اَلْمُؤْمِنِ بِمَا يَرْضَاهُ لِنَفْسِهِ وَ مَنْ لَمْ يَجْزَعْ عَلَى اَلْمُصِيبَةِ حِينَ تُصِيبُهُ وَ مَنْ رَضِيَ بِمَا قَسَمَ اَللَّهُ لَهُ وَ لَمْ يَهْتَمَّ لِرِزْقِهِ.
امام صادق(ع)فرمود شیطان گوید که مرا به پنج کس راه چاره ای نیست ولی دیگران در چنگ منند کسی که با صدق نیت پناهنده بخدا شود و در همه کارهایش بخدا توکل کند و کسی که در شبانه روزش فراوان تسبیح خدا را گوید و کسی که برای برادر مومنش آنچه را پسندد که برای خود می پسندد و کسی که بهنگام مصیبت بی تابی نکند و کسی که خشنود باشد بآنچه خداوند برای او قسمت فرموده و دیگر غم روزی خویش نخورد
خَمْسَةُ أَشْيَاءَ تُفَطِّرُ اَلصَّائِمَ اَلْأَكْلُ وَ اَلشُّرْبُ وَ اَلْجِمَاعُ وَ اَلاِرْتِمَاسُ فِي اَلْمَاءِ وَ اَلْكَذِبُ عَلَى اَللَّهِ وَ عَلَى رَسُولِهِ وَ عَلَى اَلْأَئِمَّةِ ع .
امام صادق(ع)فرمود: پنج چیز روزه روزه دار را باطل میکند: خوردن و آشامیدن و انجام امر جنسی و سر زیر آب فرو بردن و بر خدا و رسول و امامان دروغ بستن.
خَمْسَةٌ خُلِقُوا نَارِيِّينَ اَلطَّوِيلُ اَلذَّاهِبُ وَ اَلْقَصِيرُ اَلْقَمِي ءُ وَ اَلْأَزْرَقُ بِخُضْرَةٍ وَ اَلزَّائِدُ وَ اَلنَّاقِصُ.
امام صادق(ع)فرمود: پنج دسته آتشین طبع آفریده شده اند شخص بسیار بلند قامت و کوتاه قد ریز اندام و چشم آبی سبزه رو و کسی که از خلقت اصلی عضوی زیاد و یا کم داشته باشد.
خَمْسَةٌ لاَ يُعْطَوْنَ مِنَ اَلزَّكَاةِ اَلْوَلَدُ وَ اَلْوَالِدَانِ وَ اَلْمَرْأَةُ وَ اَلْمَمْلُوكُ لِأَنَّهُ يُجْبَرُ اَلرَّجُلُ عَلَى اَلنَّفَقَةِ عَلَيْهِمْ.
امام صادق(ع)فرمود: به پنج کس زکاه نرسد فرزند و پدر و مادر و همسر و بنده برای اینکه شخص بایستی مخارج اینان را به پردازد.
