كَيْفَ بِكُمْ إِذَا فَسَدَ نِسَاؤُكُمْ وَ فَسَقَ شُبَّانُكُمْ وَ لَمْ تَأْمُرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَ لَمْ تَنْهَوْا عَنِ اَلْمُنْكَرِ قِيلَ لَهُ وَ يَكُونُ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ قَالَ نَعَمْ وَ شَرٌّ مِنْ ذَلِكَ وَ كَيْفَ بِكُمْ إِذَا أَمَرْتُمْ بِالْمُنْكَرِ وَ نَهَيْتُمْ عَنِ اَلْمَعْرُوفِ قِيلَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ وَ يَكُونُ ذَلِكَ قَالَ نَعَمْ وَ شَرٌّ مِنْ ذَلِكَ وَ كَيْفَ بِكُمْ إِذَا رَأَيْتُمُ اَلْمَعْرُوفَ مُنْكَراً وَ اَلْمُنْكَرَ مَعْرُوفاً .
چگونه باشید آنگاه که زنانتان فاسد و جوانانتان فاسق گردند و شما هم امر به معروف و نهی از منکر ننمایید؟ گفتند: ای پیامبر خدا، چنین چیزی امکان دارد؟ فرمود: آری، بدتر از این هم ممکن است، چگونه باشید آنگاه که امر به منکر و نهی از معروف کنید؟ گفتند: ای پیامبر خدا، مگر چنین چیزی می شود؟ فرمود: آری، از این بدتر نیز می شود زمانی که معروف را منکر و منکر را معروف بپندارید؟
إِذَا تَطَيَّرْتَ فَامْضِ وَ إِذَا ظَنَنْتَ فَلاَ تَقْضِ وَ إِذَا حَسَدْتَ فَلاَ تَبْغِ .
چون فال بدزدی اعتنا مکن پیش برو، چون حدس و گمان بردی قضاوت مکن و چون حسد ورزیدی تجاوز منما.
رُفِعَ عَنْ أُمَّتِي تِسْعٌ اَلْخَطَأُ وَ اَلنِّسْيَانُ وَ مَا أُكْرِهُوا عَلَيْهِ وَ مَا لاَ يَعْلَمُونَ وَ مَا لاَ يُطِيقُونَ وَ مَا اُضْطُرُّوا إِلَيْهِ وَ اَلْحَسَدُ وَ اَلطِّيَرَةُ وَ اَلتَّفَكُّرُ فِي اَلْوَسْوَسَةِ فِي اَلْخَلْقِ مَا لَمْ يَنْطِقْ بِشَفَةٍ وَ لاَ لِسَانٍ .
از امت من نه چیز برداشته شد: خطا، فراموشی، آنچه بر آن وادار شوند، آنچه ندانسته انجام دهند، آنچه طاقت فرساست، آنچه به آن ناچارند، حسد، فال بد و افکاری که ناشی از وسوسه در جهان آفرینش است تا به لب و زبان نیاورند. این روایت معروف به«حدیث رفع»است و فقها به تفصیل در باره این حدیث سخن گفته اند .
لاَ يَحْزَنْ أَحَدُكُمْ أَنْ تُرْفَعَ عَنْهُ اَلرُّؤْيَا فَإِنَّهُ إِذَا رَسَخَ فِي اَلْعِلْمِ رُفِعَتْ عَنْهُ اَلرُّؤْيَا.
کسی از شما از اینکه خواب دیدن از او برداشته شده است غمگین نباشد؛ زیرا هر گاه کسی در علم و دانش ریشه دار و محکم شد، خواب دیدن از او برداشته شود.
صِنْفَانِ مِنْ أُمَّتِي إِذَا صَلَحَا صَلَحَتْ أُمَّتِي وَ إِذَا فَسَدَا فَسَدَتْ أُمَّتِي قِيلَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ وَ مَنْ هُمْ قَالَ اَلْفُقَهَاءُ وَ اَلْأُمَرَاءُ .
دو گروه از امت من هستند که اگر خوب باشند، امت من نیز خوب خواهند بود و اگر بد باشند امت من بد خواهند شد. گفتند: ای پیامبر خدا آن دو گروه چه کسانی اند؟ فرمود: دانشمندان و زمامداران.
أَكْمَلُ اَلنَّاسِ عَقْلاً أَخْوَفُهُمْ لِلَّهِ وَ أَطْوَعُهُمْ لَهُ وَ أَنْقَصُ اَلنَّاسِ عَقْلاً أَخْوَفُهُمْ لِلسُّلْطَانِ وَ أَطْوَعُهُمْ لَهُ.
کامل ترین مردم از لحاظ خود، خدا ترس ترین و فرمانبردارترین آنان از خداست و کم خردترین مردم، بیمناکترین و فرمانبردارترین آنان از سلطان است.
ثَلاَثَةٌ مُجَالَسَتُهُمْ تُمِيتُ اَلْقَلْبَ اَلْجُلُوسُ مَعَ اَلْأَنْذَالِ وَ اَلْحَدِيثُ مَعَ اَلنِّسَاءِ وَ اَلْجُلُوسُ مَعَ اَلْأَغْنِيَاءِ .
همنشینی با سه گروه دل را می میراند: نشستن با فرومایگان، گفتگو با زنان و مجالست با ثروتمندان.
إِذَا غَضِبَ اَللَّهُ عَلَى أُمَّةٍ وَ لَمْ يُنْزِلِ اَلْعَذَابَ عَلَيْهِمْ غَلَتْ أَسْعَارُهَا وَ قَصُرَتْ أَعْمَارُهَا وَ لَمْ تَرْبَحْ تُجَّارُهَا وَ لَمْ تَزْكُ ثِمَارُهَا وَ لَمْ تَغْزُرْ أَنْهَارُهَا وَ حُبِسَ عَنْهَا أَمْطَارُهَا وَ سُلِّطَ عَلَيْهَا أَشْرَارُهَا.
هر گاه خداوند بر امتی خشم کند ولی عذابی بر آنان فرو نفرستد، نرخهاشان گران شود و عمرهاشان کوتاه گردد، و بازرگانانشان سود نکنند و میوه هاشان مرغوب نشود و رودهاشان پر آب نباشد و بارانشان نبارد و اشرارشان بر آنان مسلط شوند.
إِذَا كَثُرَ اَلزِّنَا بَعْدِي كَثُرَ مَوْتُ اَلْفَجْأَةِ وَ إِذَا طُفِّفَ اَلْمِكْيَالُ أَخَذَهُمُ اَللَّهُ بِالسِّنِينَ وَ اَلنَّقْصِ وَ إِذَا مَنَعُوا اَلزَّكَاةَ مَنَعَتِ اَلْأَرْضُ بَرَكَاتِهَا مِنَ اَلزَّرْعِ وَ اَلثِّمَارِ وَ اَلْمَعَادِنِ وَ إِذَا جَارُوا فِي اَلْحُكْمِ تَعَاوَنُوا عَلَى اَلظُّلْمِ وَ اَلْعُدْوَانِ وَ إِذَا نَقَضُوا اَلْعُهُودَ سَلَّطَ اَللَّهُ عَلَيْهِمْ عَدُوَّهُمْ وَ إِذَا قَطَعُوا اَلْأَرْحَامَ جُعِلَتِ اَلْأَمْوَالُ فِي أَيْدِي اَلْأَشْرَارِ وَ إِذَا لَمْ يَأْمُرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَ لَمْ يَنْهَوْا عَنِ اَلْمُنْكَرِ وَ لَمْ يَتَّبِعُوا اَلْأَخْيَارَ مِنْ أَهْلِ…
چون پس از من زنا فراوان شود، مرگ ناگهانی زیاد می گردد و چون کم فروشی رواج پیدا کند، خداوند به قحط و کمبود دچارشان سازد و چون زکات ندهند، زمین برکتهای خود را از زراعت و میوه ها و معدن ها دریغ نماید و چون در قضاوت حکم ظالمانه دهند، با ظلم و تجاوز همکار شوند و چون پیمان شکنی نمایند، خداوند دشمنانشان را بر آنان مسلط گرداند و چون قطع رابطه با خویشان نمایند، ثروتشان به دست تبهکاران افتد و چون امر به معروف و نهی از منکر را تعطیل کنند و پیرو نیکان اهل بیت من نباشند، خداوند اشرارشان را بر آنان مسلط نماید و در این هنگام نیکان آنان دعا کنند ولی مستجاب نشود.
وَ لَمَّا نَزَلَتْ عَلَيْهِ لا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلى ما مَتَّعْنا بِهِ أَزْواجاً مِنْهُمْ ِلَى آخِرِ اَلْآيَةِ قَالَ ص مَنْ لَمْ يَتَعَزَّ بِعَزَاءِ اَللَّهِ اِنْقَطَعَتْ نَفْسُهُ حَسَرَاتٍ عَلَى اَلدُّنْيَا وَ مَنْ مَدَّ عَيْنَيْهِ إِلَى مَا فِي أَيْدِي اَلنَّاسِ مِنْ دُنْيَاهُمْ طَالَ حُزْنُهُ وَ سَخِطَ مَا قَسَمَ اَللَّهُ لَهُ مِنْ رِزْقِهِ وَ تَنَغَّصَ عَلَيْهِ عَيْشُهُ وَ مَنْ لَمْ يَرَ أَنَّ لِلَّهِ عَلَيْهِ نِعْمَةً إِلاَّ فِي مَطْعَمٍ أَوْ مَشْرَبٍ فَقَدْ جَهِلَ وَ كَفَرَ نِعَمَ اَللَّهِ وَ ضَلَّ سَعْيُهُ وَ دَنَا مِنْهُ عَذَابُهُ .
و هنگامی که آیه / لا تمدن عینیک. . . / سوره حجر ، آیه 88 ، یعنی: و زنهار به سوی آنچه اصنافی از ایشان را از آن برخوردار کردیم و فقط زیور زندگی دنیاست تا ایشان را در آن بیازماییم، دیدگان خود مدوز و بدان که روزی پروردگار تو بهتر و پایدارتر است ، بر پیامبر صلی الله علیه و آله نازل شد و فرمود: کسی که دلداری خدا در او اثر بخش نباشد جانش از حسرت دنیا برآید و کسی که چشم دوزد به آنچه از دنیا در دست مردم است اندوهش به درازا کشد و آنچه را خداوند برایش روزی ساخته بد شمارد زندگی بر او ناگوار گردد. و کسی که نعمت خدا را بر خود فقط در خوراک و نوشیدن ببیند، به یقین نادان است و بر نعمتهای الهی کفران ورزیده است و تلاش او بیهوده و عذابش نزدیک است.
لاَ يَدْخُلُ اَلْجَنَّةَ إِلاَّ مَنْ كَانَ مُسْلِماً فَقَالَ أَبُو ذَرٍّ يَا رَسُولَ اَللَّهِ وَ مَا اَلْإِسْلاَمُ فَقَالَ اَلْإِسْلاَمُ عُرْيَانٌ وَ لِبَاسُهُ اَلتَّقْوَى وَ شِعَارُهُ اَلْهُدَى وَ دِثَارُهُ اَلْحَيَاءُ وَ مِلاَكُهُ اَلْوَرَعُ وَ كَمَالُهُ اَلدِّينُ وَ ثَمَرَتُهُ اَلْعَمَلُ اَلصَّالِحُ وَ لِكُلِّ شَيْ ءٍ أَسَاسٌ وَ أَسَاسُ اَلْإِسْلاَمِ حُبُّنَا أَهْلَ اَلْبَيْتِ .
جز مسلمان کسی به بهشت نمی رود. ابو ذر گفت: ای پیامبر خدا اسلام چیست؟ فرمود: اسلام عریان است، لباس آن تقوی، روپوش آن هدایت، زیر پوشش حیا، بنیادش پارسایی، کمالش دیانت و میوه اش کار خوب است و هر چیزی را پایه ای است و پایه مسلمانی، دوست داشتن ما اهل بیت است.
مَنْ طَلَبَ رِضَا مَخْلُوقٍ بِسَخَطِ اَلْخَالِقِ سَلَّطَ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَيْهِ ذَلِكَ اَلْمَخْلُوقَ.
هر کس خشنودی مخلوق را به بهای خشم خالق جوید، خداوند-عز و جل- همان مخلوق را بر او مسلط سازد.
